Роля І месца купецтва беларусі ў працэсе генезісу капіталізму




старонка11/12
Дата канвертавання15.03.2016
Памер2.43 Mb.
1   ...   4   5   6   7   8   9   10   11   12

ЗАКЛЮЧЭННЕ

Аналіз айчыннай і замежнай гістарыяграфіі, новыя архіўныя даныя, комплекснае выкарыстанне традыцыйных і матэматычных метадаў даследавання (кантэнт-аналіз, карэляцыйны метад і метад графаў) дазволілі не толькі даць характарыстыку купецкаа саслоўя ў другой палове XVIII – першай палове XIX ст., але і даказаць вызначальную ролю купецтва ў працэсе разлажэння феадальнага спосабу вытворчасці і зараджэння новых буржуазных адносін. Дэтальны аналіз архіўных даных дазваляе зрабіць вывад аб тым, што феадальныя адносіны ў эканамічнай і сацыяльнай сферах захоўвалі сваё дамінуючае становішча і тармазілі генезіс капіталізму ў Беларусі ў перыяд позняга феадалізму.

Палітыка Рэчы Пасталітай і Расійскай імперыі не садзейнічала не толькі развіццю гандлю і росту колькасці купецтва ў Беларусі, але і перашкаджала развіццю купецкай прамысловасці і іх фінансавай дзейнасці. Панаванне фальваркова-паншчыннай сістэмы гаспадаркі, перавага замежных тавараў над вывазам айчынных, ільготы для замежных купцоў, наяўнасць “мяжы яўрэйскай аседласці”, нізкі ўзровень развіцця эканомікі, банкаўскай і крэдытнай сістэмы, стрымальны ўплыў магнацкіх гаспадарак, шырокае распаўсюджванне рамеснай і дробнатаварнай вытворчасці, вузкасць унутранага рынку вызначылі характар і аб’ём унутранага і знешняга (вывазнога) гандлю і склад купецкага саслоўя. У даследуемы перыяд пераважнае развіццё атрымаў вывазны і транзітны гандаль.

Нягледзячы на тое, што ў першай палове XIX ст. Беларусь становіцца часткай агульнарасійскай гаспадарчай сістэмы, панаванне феадальна-прыгонніцкага ладу і паншчыннай сістэмы стрымлівала працэс генезісу капіталізму ў Беларусі, захоўвала аграрны характар яе эканомікі, перашкаджала гандлёвай дзейнасці купецтва Беларусі.

У Беларусі на працягу ўсяго даследуемага перыяду колькасць гільдзейскага купецтва хісталася ў асобныя гады. Так, бурны рост купецтва назіраўся ў 30-я гады XIX ст., што было абумоўлена гвалтоўным ссяленнем яўрэяў у гарады і мястэчкі і бурным развіццём купецкай прамысловасці. Аднак крызіс 40-50-х гадоў XIX ст. прывёў да памяншэння колькасці гільдзейскіх купцоў, нягледзячы на агульны рост ліку тых, хто гандляваў. Купецкае саслоўе расслойвалася, папаўняючы сацыяльную базу буржуазіі, якая нараджалася і вольнанаёмных рабочых.

Вызначыць дакладна нацыянальны склад купецтва па крыніцах другой паловы XVIII – першай паловы XIX ст. вельмі складана. Архіўныя матэрыялы не даюць звестак аб купецкім саслоўі па нацыянальнай адзнацы, а толькі па веравызнанню. Часцей за ўсё ёсць звесткі аб купцах-хрысціянах і купцах-іудзеях. Пераважная частка (да 80%) купцоў, асабліва ў гарадах і мястэчках, былі яўрэі. Астатнія купцы былі рускімі, палякамі, немцамі і вельмі рэдка беларусамі.

Рост гарадоў і колькасці гарадскога насельніцтва, развіццё транспарту, развіццё працэсу першапачатковага накаплення капіталу вызначалі і характар асноўнай дзейнасці купецкага саслоўя – гандлю. У даследуемы перыяд важнейшую ролю ў гандлі працягвалі адыгрываць кірмашы. Аб’ём гандлю большасці кірмашоў быў невялікім, і яны былі кароткатэрміновымі. Нават буйнейшыя з іх (Зэльвенскі, Троіцкі ў Гомелі, Петрапаўлаўскі ў Бешанковічах) значна ўступалі па сваіх тарговых абаротах украінскім і расійскім.

З развіццём таварна-грашовых адносін, прамысловасці кірмашы, з’яўляючыся эпізадычнай формай гандлю, трацілі сваё былое значэнне і паступова замяняліся ў 20-50-я гады XIX ст. пастаянным гандлем у крамах, магазінах, складах і на базарах.

Аднак вузкасць унутранага рынку і панаванне феадальна-паншчыннай сістэмы гаспадаркі вызначылі пераважнае становішча вывазнога гандлю нават у канцы даследуемага перыяду. Купцы Беларусі, якія займаліся імпартна-экспартнымі аперацыямі, мелі дастаткова вялікія грашовыя даходы, якія дазвалялі ім займацца не толькі гандлем, але і прамысловай дзейнасцю.

Захаванне ролі і значэння рамеснай вытворчасці ў эканоміцы Беларусі ў другой палове XVIII – першай палове XIX ст. сведчыла пра нізкі ўзровень развіцця буржуазных адносін у прамысловасці. Развіццё рамяства не толькі стрымлівала расшырэнне таварнай вытворчасці, але і кансервавала натуральную гаспадарку. Па ўзроўні прамысловай вытворчасці Беларусь была на адным з апошніх месцаў у Расійскай імперыі. Першыя купецкія прамысловыя прадпрыемствы з’явіліся ў Беларусі толькі ў канцы XVIII – першай палове XIX ст. Дастаткова бурнае развіццё купецкай прамысловасці назіралася ў 30-я гады XIX ст., што шмат у чым растлумачваецца завяршэннем гвалтоўнага перасялення яўрэйскага насельніцтва ў гарады і мястэчкі і стварэннем рынку вольнанаёмнай працы. Вядучая роля ў развіцці генезісу капіталізму ў эканоміцы Беларусі належыла купецтву.

Даследаванне сацыяльных працэсаў у Беларусі ў перыяд позняга феадалізму паказвае, што ў другой палове XVIII – першай палове XIX ст. склаліся толькі перадумовы фарміравання класаў буржуазнага грамадства. Купецкае саслоўе вызначыла не толькі характар і тэмпы фарміравання буржуазіі, якая зараджалася, але і аб’ём рынку вольнанаёмнай працы, сацыяльную базу фарміравання будучага пралетарыяту.

ЛІТАРАТУРА І КРЫНІЦЫ

1 Акты, издаваемые Виленскою археографическою комиссиею (АВАК). – Т. II. – Вильна: Тип. губ. правления, 1867. – 361 с.

2 АВАК. – Т. IV. – Вильна, 1870. – 615 с.

3 АВАК. – Т. VII. – Вильна, 1874. – 614 с.

4 АВАК. – Т. XIII. – Вильна, 1886. – 480 с.

5 Адашчык, Ф.І. Насельніцтва і тэрыторыя Віцебска ў канцы XVIII – першай палавіне XIX стагоддзя / Ф.І. Адашчык // Веснік БДУ. Серыя 3. – 1969. – № 3.

6 Адащик, Ф.И. Экономическое развитие белорусского города в XVII – первой половине XIX в. (На материалах г. Витебска) / Ф.И. Адащик. – Минск, 1969.

7 Андреев, П. К итогам дискуссии вокруг книги С.М. Дубровского “К вопросу о сущности “азиатского способа производства”, феодализма, крепостничества и торгового капитала” (Проблема торгового капитала в русском историческом процессе) / П. Андреев // Вопросы теории и экономики: сб. ст. – Смоленск, 1932.

8 Анішчанка, Я. Далучэнне зямель Беларусі да Расійскай імперыі / Я. Анішчанка // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: у 6 т. – Мінск, 1996. – Т. 3. – С. 198-200.

9 Анішчанка, Я. Другі падзел Рэчы Паспалітай / Я. Анішчанка // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: у 6 т. – Мінск, 1996. – Т. 3. – С. 287.

10 Анішчанка, Я.К. Беларусь у часы Кацярыны П (1772-1796) / Я.К. Анішчанка. – Мінск: ЗАО Веды, 1998. – 220 с.

11 Анішчанка, Я.К. Генеральнае межаванне Беларусі. / Я.К. Анішчанка. – Мінск: Бел. навука, 1996. – 166 с.

12 Анішчанка, Я.К. Міжканфесійныя канфлікты ў Беларусі напярэдадні першага падзелу Рэчы Паспалітай / Я.К. Анішчанка // Весці АН Беларусі. Сер. гуманіт. навук. – 1995. – № 3. – С. 51-59.

13 Анішчанка, Я. Канстытуцыя 3 мая / Я. Анішчанка // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: у 6 т. – Мінск, 1997. – Т. 4. – С. 88-89.

14 Анішчанка, Я. Кардынальныя правы / Я. Анішчанка // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: у 6 т. – Мінск, 1997. – Т. 4. – С. 114-115.

15 Анішчанка, Я. Радамская канфедэрацыя / Я. Анішчанка // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: у 6 т. – Мінск, 2001. – Т. 6, кн. 1. – С. 49-50.

16 Анішчанка, Я. Таргавіцкая канфедэрацыя / Я. Анішчанка // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: у 6 т. – Мінск, 2001. – Т. 6, кн. 1. – С. 505.

17 Анішчанка, Я. Трэці падзел Рэчы Паспалітай / Я. Анішчанка // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: у 6 т. – Мінск, 2001. – Т. 6, кн. 1. – С. 534-535.

18 Антонович, В.Б. Монография по истории Западной и Юго-Западной России / В.Б. Антонович. – Киев, 1885. – Т. 1.

19 Арнольд, Ф.К. История лесоводства в России, Франции и Германии / Ф. Арнольд. – СПб.: Издание А.Ф. Маркса, 1895. – 403 с.

20 Археалогія Беларусі: у 4 т. Т. 4. Помнікі XIV – XVIII стст. – Мінск: Бел навука. 2001. – 597 с.

21 Архив Всесоюзного географического общества. – Разд. 21. – Т. 1. – № 3.

22 Астахов, В.И. Курс лекций по русской историографии / В.И. Астахов. – Харьков, 1965.

23 Атрушкевич, М.М. Городские реформы в Белоруссии во второй половине XVIII – первой половине XIX в.: учеб. пособие / М.М. Атрушкевич. – Минск: БГПУ, 1999. – 67 с.

24 Атрушкевич, М.М. Городское законодательство Речи Посполитой во второй половине XVIII в. / М.М. Атрушкевич // Пытанні гісторыі Беларусі: зб. навук. арт. / БДПУ. – Мінск, 1998. – С. 102-109.

25 Атрушкевич, М.М. Законодательные акты о городах второй половины XVIII – первой половины XIX в. и особенности их реализации в Беларуси: автореф. дис. … канд. ист. наук / М.М. Атрушкевич. – Минск, 2000.

26 Бардах, Ю., Леснодорский, Б., Пиетрчак, М. История государства и права Польши. – М.: Юридическая литература, 1980. – 559 с.

27 Бацяеў, В.Ф. Гаспадарчая дзейнасць яўрэяў на Беларусі ў XIV – XIX стст. / В.Ф. Бацяеў // Весці АН Беларусі. Сер. гуманіт. навук. – 1996. – № 3. – С. 69-73.

28 Без-Корнилович, М.О. Исторические сведения о примечательнейших местах в Белоруссии / М.О. Без-Корнилович. – Минск: Алфавит, 1995. – 335 с.

29 Белоруссия в эпоху феодализма: сб. документов и материалов: в 3 т. – Минск: Изд-во Акад. наук БССР, 1960. – Т. П – 560 с.

30 Белоруссия в эпоху феодализма: сб. документов и материалов: в 3 т. – Минск: Изд-во Акад. наук БССР, 1961. – Т. Ш – 625 с.

31 Белоруссия в эпоху феодализма: сб. документов и материалов: в 3 т. – Минск: Изд-во Акад. наук БССР, 1959-1961.

32 Бобровский, П. Историческая монография города Гродно / П. Бобровский // Вестник Западной России. – 1866. – Кн. 7. – С. 28-43.

33 Бобровский, П. Материалы для географии и статистики России: Гродненская губерния / П. Бобровский. – СПб., 1863. – Ч. 1-2.

34 Болбас, М.Ф. Развитие промышленности в Белоруссии (1795-1861 гг.) / М.Ф. Болбас. – Минск: Наука и техника, 1966. – 268 с.

35 Болбас, М.Ф. Аб шляхах зносін, гандлі і гарадах дарэформеннай Беларусі і іх уплыве на развіццё прамысловасці / М.Ф. Болбас // Весці АН БССР. Сер. грамад. навук. – 1961. – № 1.

36 Болбас, М.Ф. Отраслевая характеристика промышленности дореформенной Белоруссии / М.Ф. Болбас // Весці АН БССР. Сер. грамад. навук. – 1963. – № 2.

37 Болбас, М.Ф. Развитие капиталистических форм в промышленности дореформенной Белоруссии / М.Ф. Болбас // Конференция молодых ученых: материалы конф. молодых ученых АН БССР. – Минск, 1963.

38 Бураковская, Н.И. Промыслы и ремесла в период разложения феодализма (конец XVIII – XIX вв): автореф. дис. … канд. ист. наук / Н.И. Бураковская. – Минск, 1982.

39 Витчевский, В. Торговая, таможенная и промышленная политика России со времен Петра Великого до наших дней / В. Витчевский. – СПб.: Издание Д.А. Казицына и Ю.Д. Филипова, 1909. – 362 с.

40 Вишневский, А.Ф. Внутренняя торговля городов Белоруссии в 30-50-е гг. XIX в. / А.Ф. Вишневский // Вопросы истории. – Минск, 1972.

41 Вишневский, А.Ф. Ярмарочная торговля городов Белоруссии в период кризиса феодализма (30-50-е гг. XIX в.) / А.Ф. Вишневский // Вопросы истории. – Минск, 1974. – Вып. 1.

42 Воблый, К.Г. Очерки по истории польской фабричной промышленности (1764-1830) / К.Г. Воблый. – Киев: Тип. Импер. Ун-та Св. Владимира, 1909. – 405 с.

43 Военно-статистическое обозрение Российской империи. – СПб., 1948. – Т. 8, ч. 3.

44 Военно-статистическое обозрение Российской империи. – СПб., 1848. – Т. 9, ч. 4.

45 Военно-статистическое обозрение Российской империи. – СПб., 1849. – Т. 9, ч. 2.

48 Военно-статистическое обозрение Российской империи. – СПб., 1852. – Т. 8, ч. 1.

47 Вяроўкін-Шэлюта, У. Набілітацыя / У. Вяроўкін-Шэлюта // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: у 6 т. – Мінск, 1999. – Т. 5. – С. 253-254.

48 Генезис капитализма в промышленности и в сельском хозяйстве: к 80-летию академика Н.М. Дружинина: сб. ст. / редкол.: С.Д. Сказкин (отв. ред.) [и др.]. – М.: Наука, 1965.

49 Генезис капитализма в промышленности: сб. ст. / подг. науч. советом по проблеме “Генезис капитализма”; редкол.: С.Д. Сказкин (отв. ред.) [и др.]. – М.: Изд-во Акад. наук СССР, 1963.

50 Генко, Н. Характеристика Беловежской пущи и исторические о ней данные / Н. Генко // Лесной журнал. – 1902. – Вып. 5. – С. 1012-1056.

51 Дзяржаўны гістарычны архіў Літвы (ДГА Літвы). – Фонд 378. – Воп. 5. – Спр. 9. – Ч. 1.

52 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 5. – Спр. 11.

53 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 9. – Спр. 140.

54 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 10. – Спр. 19.

55 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 11. – Спр. 16а.

56 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 11. – Спр. 112.

57 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 12. – Спр. 295.

58 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 13. – Спр. 215.

59 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 20. – Спр. 117.

60 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 21. – Спр. 9.

61 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 21. – Спр. 173.

62 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 45. – Спр. 1372.

63 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 45. – Спр. 1512.

64 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 46. – Спр. 1.

65 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 46. – Спр. 1а. – Ч. 2.

66 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 46. – Спр. 1372.

67 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 48. – Спр. 1597. – Ч. 1.

68 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 50. – Спр. 514.

69 ДГА Літвы. – Фонд 378. – Воп. 50. – Спр. 622.

70 Дзяржаўны гістарычны архіў Украіны (ДГА Украіны). – Фонд 442. – Воп. 787. – Спр. 561.

71 ДГА Украіны. – Фонд 422. – Воп. 787. – Спр. 598.

72 Гибянский, И.Г. Граф Тизенгауз и Гродненские королевские мануфактуры / И.Г. Гибянский. – Петроград: Изданиние Петрогр. Политехн. Ин-та Имп. Петра Великого, 1916. – 64 с.

73 Гісторыя Беларусі ў дакументах і матэрыялах. – Менск, 1936. – Т. 1.

74 Гісторыя Беларусі: вучэб. дапаможнік для студэнтаў ВНУ: у 2 ч. / Пад рэд. Я.К. Новіка, Г.С. Марцуля. – Мінск: Універсітэцкае, 1998. – Ч. 1. – 415 с.

75 Гісторыя Беларусі: Кароткі нарыс: вучэб. дапаможнік для вайскоўцаў УС Рэсп. Беларусь: у 5 ч. / Пад рэд. М.В. Біча. – Мінск, 1993. – Ч. 2. – С. 113.

76 Гісторыя Беларускай ССР: у 5 т. / рэдкал.: І.М. Ігнаценка (гал. рэд.) [і інш.]. – Мінск: Навука і тэхніка, 1972-1975. – Т. 1: Першабытны лад на тэрыторыі Беларусі. Эпоха феадалізму / рэдкал.: К.І. Шабуня (гал. рэд.) [і інш.]. – 1972. – 632 с.

77 Гісторыя сялянства Беларусі: у 3 т. – Мінск: Бел. навука, 1997. – Т. 1: Гісторыя сялянства Беларусі ад старажытнасць да 1861 г. – 431 с.

78 Голубеў, В.Ф. Сялянскае землеўладанне і землекарыстанне на Беларусі: XVI – XVIII стст. / В.Ф. Голубеў. – Мінск: Навука і тэхніка, 1992. – 173 с.

79 Грасмане, И.Э. Значение водного пути по Даугаве для рижской экспортной торговли в конце XVIII и в первой половине XIX века: автореф. дис. … канд. ист. наук / И.Э. Грасмане. – Рига, 1968. – 35 с.

80 Грицкевич, А.П. Частновладельческие города Белоруссии в XVI – XVIII вв. / А.П. Грицкевич. – Минск: Наука и техника, 1985. – 248 с.

81 Грицкевич, А. Слуцк. Ист.-экон. очерк / А. Грицкевич. – Минск: Беларусь, 1970. – 112 с.

82 Грыцкевіч, А. Слуцкая канфедэрацыя 1767 / А. Грыцкевіч // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: у 6 т. – Мінск, 2001. – Т. 6. – Кн. 1 – С. 349-350.

83 Гуд, П.А., Гуд, Н.І. Беларускі кірмаш / П.А. Гуд, Н.І. Гуд. – Мінск: Полымя, 1996. – 270 с.

84 Дакументы і матэрыялы па гісторыі Беларусі: у 3 т. / Акад. навук БССР, Ін-т гісторыі; пад рэд. Н.М. Нікольскага [і інш.]. – Мінск: Выд-ва Акад. навук БССР, 1940. – Т. 2: 1772-1903 гг. – 940 с.

85 Дембовецкий, А.С. Опыт описания Могилевской губернии: в 3 кн. / А.С. Дембовецкий. – Могилев-на-Днепре: Тип. губерн. правления, 1884. – Кн. 2. – 1000 с.

86 Де Пуле, М. Станислав-Август Понятовский в Гродне и Литве в 1784-1797 годах / М. Де-Пуле. – СПб.: Тип. Майкова, 1871. – 255 с.

87 Дзмітрачоў, П.Ф., Маразевіч, В.Л. Беларусь у другой палове XVII – XVIII стст.: вуч. Дапаможнік для студэнтаў гіст. фак. / П.Ф. Дзмітрачоў, В.Л. Маразевіч. – Магілёў: Выд-ва МДУ, 2000. – 128 с.

88 Довнар-Запольский, М.В. Народное хозяйство Белоруссии (1861-1919) / М.В. Довнар-Запольский. – Минск, 1926.

89 Дорошенко, В.В. Рост рижской морской торговли в XVII – XVIII вв. / В.В. Дорошенко // Известия Академии наук Латвийской ССР. – 1981. – № 1. – С. 53-64.

90 Доўнар-Запольскі, М.В. Гісторыя Беларусі / М.В. Доўнар-Запольскі. – Мінск: БелЭн, 1994. – 510 с.

91 Доўнар-Запольскі, М.В. Сацыяльна-эканамічная структура Літоўска-беларускай дзяржавы ў XVI – XVIII сталеццях: Гістарычна-археалагічны зб. / М.В. Доўнар-Запольскі. – Менск, 1927. – № 1. – С. 1-66.

92 Дьяков, В.А. О методологии изучения классово-антогонистических формаций и переходных периодов между ними / В.А. Дьяков // Социальная структура общества в XIX в.: Страны Центральной и Юго-Восточной Европы. – М., 1982.

93 Дятлова, Н.П. Отчеты губернаторов как исторический источник / Н.П. Дятлова // Проблемы архивоведения и источниковедения: материалы науч. конф. архивистов Ленинграда, 4-6 февраля 1964 г. / редкол.: В.В. Бедин [и др.]. – Л., 1964.

94 Ермаловіч, М. Беларуская дзяржава Вялікае княства Літоўскае / М. Ермаловіч. – Мінск: Беллітфонд, 2000. – 448 с.

95 Жукович, П.Н. Сословный состав населения западной России / П.Н. Жукович // ЖМНБ. – 1915. – № 5.

96 Журнал министерства внутренних дел. – 1837. – Ч. 26. – № 11/12.

97 Жучкевич, В.А. Дороги и водные пути Белоруссии / В.А. Жучкевич. – Минск: Изд-во БГУ, 1977. – 144 с.

98 Забела, Т.І. Панская гаспадарка на Беларусі ў другой палавіне XVIII веку і быт падданага сялянства / Т.І. Забела // Запіскі аддзелу гуманітарных навук АН БССР. – 1928. – Кн. 3. – Т. II. – С. 95-152.

99 Заблоцкий, М.П. Сравнительное обозрение внешней торговли России за последние 25 лет (1824-1848) / М.П. Заблоцкий. – СПб., 1849.

100 Закалинская, Е.П. Вотчинные хозяйства Могилевской губернии во второй половине XVIII века / Е.П. Закалинская. – Могилев, 1958. – 80 с.

101 Захаров, В.И. Иностранные купцы во внешней и внутренней торговле России в XVIII в. / В.И. Захаров // Отечественная история. – 1998. – № 6. – С. 18-21.

102 Зеленский, И. Материалы для географии и статистики России: Минская губерния / И. Зеленский. – СПб., 1864. – Ч. 1-2.

103 Игнатенко, А.П. Борьба белорусского народа за воссоединение с Россией (вторая половина XVII – XVIII в.) / А.П. Игнатенко. – Минск: Изд-во БГУ, 1974. – 192 с.

104 Игнатенко, А.П. Ремесленное производство в городах Белоруссии в XVII – XVIII вв. / А.П. Игнатенко. – Минск: Изд-во м-ва высш., сред. спец. и проф. образования БССР, 1963. – 87 с.

105 Игнатенко, А.П. Введение в историю БССР: периодизация, источники, историография / А.П. Игнатенко. – Минск: Высшая школа, 1965.

106 Избранные произведения прогрессивных польских мыслителей: в 3 т. – М.: Гос. изд-во полит. лит., 1956. – Т. 1. – 784 с.

107 Инвентари магнатских владений Белоруссии XVII – XVIII вв. Владение Тимковичи. – Минск: Наука и техника, 1982. – 216 с.

108 Инвентари магнатских владений Белоруссии XVII – XVIII вв. Владение Сморгонь. – Минск: Наука и техника, 1977. – 256 с.

109 Иоффе, Э.Г. Учебно-методическое пособие к курсу “Историография истории СССР” / Э.Г. Иоффе. – Минск, 1986.

110 Истомина, И.Э. Водные пути России во второй половине XVIII – начале XIX века / И.Э. Истомина. – М.: Наука, 1982.

111 Исторический обзор о деятельности Кабинета министров / сост. С.М. Середонин. – СПб., 1902. – Т. 2, ч. 2.

112 История Польши. – М.: Изд-во АН СССР, 1954. – Т. 1.

113 История рабочего класса Белорусской ССР: в 4 т. / Ин-т истории АН БССР. – Мінск: Наука и техника, 1984. – Т. 1: Рабочий класс Белоруссии в период капитализма. – 400 с.

114 Итоговые материалы подворных переписей и ревизий населения России (1646-1858). – М., 1972.

115 Историко-юридические материалы, извлеченные из актовых книг Витебской и Могилевской губерний (ИЮМ). – Витебск: Тип. губерн. правления, 1885. – Вып. 15. – 528 с.

116 ИЮМ. – Витебск, 1886. – Вып. 16. – 510 с.

117 ИЮМ. – Витебск, 1887. – Вып. 17. – 415 с.

118 ИЮМ. – Витебск, 1888. – Вып. 18. – 415 с.

119 ИЮМ. – Витебск, 1889. – Вып. 19. – 496 с.

120 ИЮМ. – Витебск, 1901. – Вып. 29. – 472 с.

121 К вопросу о первоначальном накоплении в России (XVII – XVIII вв.): сб. ст. – М., 1958.

122 Казлоўскі, П.Р. Барская канфедэрацыя / П.Р. Казлоўскі // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: у 6 т. – Мінск, 1993. – Т. 1. – С. 311-312.

123 Калябиньский, С. Опыт исследования социальной структуры польского общества/ С. Калябиньский // Социальная структура общества в XIX в.: Страны Центральной и Юго-Восточной Европы. – М., 1982.

124 Кандратовіч, А.А. Гарадскі і местачковы гандаль у Беларусі ў другой палове XVIII ст. / А.А. Кандратовіч // Айчынная і сусветная гісторыя: сучасныя погляды і метады даследавання: зб. навук. арт.: у 2 ч. / БДПУ. – Мінск, 2003. – Ч. 2: Актуальныя пытанні ўсеагульнай гісторыі і гісторыі Беларусі. – С. 13-17.

125 Кандратовіч, А.А. Купецкі гандаль у Беларусі ў другой палове XVIII ст. / А.А. Кандратовіч // Актуальныя пытанні сучаснай навукі: зб. навук. арт.: у 2 ч. / БДПУ. – Мінск, 2002. – Ч. 1. – С. 26-28.

126 Кандратовіч, А.А. Роля імпарту ў эканоміцы Беларусі ў другой палове XVIII ст. / А.А. Кандратовіч // Весці БДПУ. – 2003. – № 4.

127 Кандратовіч, А.А. Гандаль у Беларусі ў другой палове XVIII ст.: дыс. ... канд. гіст. навук / А.А. Кандратовіч. – Мінск, 2004.

128 Кареев, Н. Польские реформы XVIII века / Н. Кареев. – СПб., 1890. – 184 с.

129 Карпачев, А.М. О социально-экономической сущности вотчинной мануфактуры / А.М. Карпачев // Вопросы истории. – 1957. – № 8. – С. 101-117.

130 Карпачев, А.М. Социально-экономическое развитие городов Белоруссии во второй половине XVII – XVIII в.: дис. … д-ра ист. наук / А.М. Карпачев. – Минск, 1969.

131 Карпачев, А.М., Козловский, П.Г. Динамика численности населения Беларуси во второй половине XVII – XVIII в. / А.М. Карпачев, П.Г. Козловский // Ежегодник по аграрной истории Восточной Европы 1968 г. – Ленинград, 1972.

132 Касович, В.Ф. Белорусские города второй половины XVIII – первой половины XIX в. / В.Ф. Касович // Гістарычнае пазнанне – важнейшая ўмова фарміравання светапогляду настаўнікаў XXI стагоддзя: матэрыялы рэсп. навук.-тэарэт. канф., Мінск, 6 снеж. 2002 г. / БДПУ; пад навук. рэд. А.А. Кавалені і В.Ф. Касовіча. – Мінск, 2003. – С. 57-60.

133 Касовіч, В.Ф. Гістарыяграфія і крыніцы сацыяльна-эканамічнага развіцця Беларусі ў другой палове XVIII – першай палове XIX ст. / В.Ф. Касовіч, А.М. Люты. – Мінск: БДПУ, 1996.

134 Кафенгауз, Б.Б. Некоторые вопросы генезиса капитализма / Б.Б. Кафенгауз // Вопросы генезиса капитализма в России: сб. ст. / Ленинград, 1960.

135 Кернажыцкі, К.І. Гаспадарка прыгоннікаў на Беларусі ў канцы XVIII і першай палове XIX ст.: Да праблемы разлажэння феадалізму ў Беларусі / К.І. Кернажыцкі; адказ рэд. В. Шчарбакоў; Бел. акад. навук, Ін-т гісторыі імя М.Н. Пакроўскага. – Мінск: Выд-ва Бел. акад. навук, 1935. – 273 с.

136 Кернажыцкі, К. Аграрная рэформа ў Бабруйскім старостве і эканамічнае становішча яго насельніцтва з XVII да паловы XIX стаг. / К. Кернажыцкі. – Менск, 1931. – 204 с.

137 Кернажыцкі, К. Гаспадарка старостваў на Беларусі і эканамічны стан іх насельніцтва ў другой палове XVIII ст.: зап. аддз. гуманіст. навук. Працы класа гісторыі / К. Кернажыцкі. – Мінск, 1928.

138. Кіштымаў, А. Аб характары становішча Беларусі ў складзе Расійскай імперыі / А. Кіштымаў // Настаўніцкая газета. – 1996. – 10 лют.

139 Ключевский, В.О. Русская история: полный курс лекций: в 3 кн. / В.О. Ключевский. – Ростов-на-Дону: Феникс, 1998. – Кн. 3. – 576 с.

140 Ключевский, В.О. Сочинения: в 8 т. / В.О. Ключевский. – М.: Госполитиздат, 1956-1959. – Т. 4: Курс русской истории. – 1958.—422 с.

141 Козловский, И. Краткий очерк истории русской торговли / И. Козловский. – Киев, 1900. – Вып. II. – 164 с.

142 Козловский, П.Г. Крестьяне Белоруссии во второй половине XVII – XVIII в. (по материалам магнатских вотчин) / П.Г. Козловский. – Минск: Наука и техника, 1969. – 204 с.

143 Козловский, П.Г. Магнатское хозяйство Белоруссии во второй половине XVIII в. (центр. и зап. зоны) / П.Г. Козловский. – Минск: Наука и техника, 1974. – 182 с.

144 Контракт на взятие могилевскими евреями на откуп питейной продажи в Могилеве // Могилевская старина. – 1903. – Вып. III. – С. 43-47.

145 Копысский, З.Ю. Сборники документов по истории Белоруссии, изданные в БССР (1921-1971 гг.) /З.Ю. Копысский // Археографический ежегодник за 1974 год; редкол.: С.О. Шмидт (отв. ред.) [и др.]. – М.: Наука, 1975.

146 Копысский, З.Ю. Историография БССР: Эпоха феодализма: учеб. пособие для студентов ист. фак. / З.Ю. Копысский, В.В. Чепко; под ред. Я.Н. Мараш. – Минск: Университетское, 1986.

147 Корева, А. Материалы для географии и статистики России: Виленская губерния / А. Корева. – СПб., 1861.

148 Коробков, Х. Экономическая роль евреев в Польше в конце XVIII в. /Х. Коробков // Еврейская старина. – 1910. – Вып. III. – С. 346-377.

149 Костомаров, Н.И. Старый спор (последние годы Речи Посполитой) / Н.И. Костомаров. – М.: Чарли; Смоленск: Смядынь, 1994. – 768 с.

150 Коч, Л. Кенигсберг в Пруссии со времен Петра Великого / Л. Коч. – Калининград: РИМЦ Бизнес-Контакт, 1999. – 205 с.

151 Коялович, М.О. История воссоединения западнорусских униатов старых времен / М.О. Коялович. – СПб., 1873.

152 Коялович, М.О. Лекции по истории Западной России / М.О. Коялович. – М., 1864.

153 Кулишер, И.М. Очерк истории русской торговли / И.М. Кулишер. – Петербург: Изд-во Атеней, 1923. – 317 с.

154 Ластоўскі, В.Ю. Кароткая гісторыя Беларусі / В.Ю. Ластоўскі. – Вільня, 1910.

155 Левко, О.Н. Торговые связи Витебска в X – XVIII вв. / О.Н. Левко. – Минск: Наука и техника, 1989. – 85 с.

156 Ленин, В.И. Полное собрание сочинений: в 50 т. / В.И. Ленин. – 5-е изд. – М.: Политиздат, 1979-1983. – Т. 1.

157 Ленин, В.И. Полное собрание сочинений: в 50 т. / В.И. Ленин. – 5-е изд. – М.: Политиздат, 1979-1983. – Т. 2.

158 Ленин, В.И. Полное собрание сочинений: в 50 т. / В.И. Ленин. – 5-е изд. – М.: Политиздат, 1979-1983. – Т. 3.

159 Ленин, В.И. Полное собрание сочинений: в 50 т. / В.И. Ленин. – 5-е изд. – М.: Политиздат, 1979-1983. – Т. 6.

160 Ленин, В.И. Полное собрание сочинений: в 50 т. / В.И. Ленин. – 5-е изд. – М.: Политиздат, 1979-1983. – Т. 16.

161 Ленин, В.И. Полное собрание сочинений: в 50 т. / В.И. Ленин. – 5-е изд. – М.: Политиздат, 1979-1983. – Т. 26.

162 Ленин, В.И. Полное собрание сочинений: в 50 т. / В.И. Ленин. – 5-е изд. – М.: Политиздат, 1979-1983. – Т. 39.

163 Лойка, П.А. Прыватнаўласніцкія сяляне Беларусі: Эвалюцыя феадальнай рэнты ў другой палове XVI – XVIII ст. / П.А. Лойка. – Мінск: Навука і тэхніка, 1991. – 110 с.

164 Лютая, А.Э. Ремесло в Беларуси во второй половине XVIII – первой половине XIX вв.: автореф. дис. … канд. ист. наук: 07.00.02 / А.Э. Лютая; БГПУ им. М. Танка. – Минск, 2003. – 27 с.

165 Лютая, А.Э. Генезіс капіталізму ў прамысловасці Беларусі ў другой палове XVIII – першай палове XIX ст. / А.Э. Лютая, С.М. Апімах // Айчынная і сусветная гісторыя: сучасныя погляды і метады даследавання: зб. навук. арт.: у 2 ч. / БДПУ. – Мінск, 2003. – Ч. 2: Актуальныя пытанні ўсеагульнай гісторыі і гісторыі Беларусі. – С. 17-29.

166 Люты, А.М. Сацыяльна-эканамічнае развіццё Беларусі ў другой палове XVIII – першай палове XIX стагоддзя / А.М. Люты. – Мінск: БДПУ, 2004. – 320 с.

167 Лютый, А.М. Генезис капитализма в промышленности Белоруссии (вторая половина XVIII – первая половина XIX в.): учеб.-метод. Пособие / А.М. Лютый; МГПИ. – Минск, 1991. – 40 с.

168 Лютый, А.М. Источники пополнения городского населения Белоруссии в конце XVIII – 30-е годы XIX в. / А.М. Лютый // Вопросы истории. Минск, 1981.

169 Лютый, А.М. Социально-экономическое развитие Белоруссии во второй половине XVIII – первой половине XIX в. (К проблеме генезиса капитализма): дис. … д-ра ист. наук: 07.00.02 / А.М. Лютый. – Минск, 1990.

170 Лютый, А.М. Социально-экономическое развитие городов Белоруссии в конце XVIII – первой половине XIX века / А.М. Лютый: под ред. В.В. Чепко. – Минск: Наука и техника, 1987.

171 Лященко, П.И. История народного хозяйства / П.И. Лященко. – М., 1950. – Т. 1-2.

172 Мараш, Я.Н. Очерки истории экспансии католической церкви в Белоруссии XVIII века / Я.Н. Мараш. – Минск: Вышэйшая школа, 1974. – 288 с.

173 Маркс, К. Сочинения: в 30 т. / К. Маркс, Ф. Энгельс. – 2-е изд. – М.: Политиздат, 1961. – Т. 4.

174 Маркс, К. Сочинения: в 30 т. / К. Маркс, Ф. Энгельс. – 2-е изд. – М.: Политиздат, 1961. – Т. 12.

175 Маркс, К. Сочинения: в 30 т. / К. Маркс, Ф. Энгельс. – 2-е изд. – М.: Политиздат, 1961. – Т. 13.

176 Маркс, К. Сочинения: в 30 т. / К. Маркс, Ф. Энгельс. – 2-е изд. – М.: Политиздат, 1961. – Т. 16.

177 Маркс, К. Сочинения: в 30 т. / К. Маркс, Ф. Энгельс. – 2-е изд. – М.: Политиздат, 1961. – Т. 18.

178 Маркс, К. Сочинения: в 30 т. / К. Маркс, Ф. Энгельс. – 2-е изд. – М.: Политиздат, 1961. – Т. 19.

179 Маркс, К. Сочинения: в 30 т. / К. Маркс, Ф. Энгельс. – 2-е изд. – М.: Политиздат, 1961. – Т. 22.

180 Маркс, К. Сочинения: в 30 т. / К. Маркс, Ф. Энгельс. – 2-е изд. – М.: Политиздат, 1961. – Т. 23.

181 Маркс, К. Сочинения: в 30 т. / К. Маркс, Ф. Энгельс. – 2-е изд. – М.: Политиздат, 1961. – Т. 25, ч. 1.

182 Маркс, К. Сочинения: в 30 т. / К. Маркс, Ф. Энгельс. – 2-е изд. – М.: Политиздат, 1961. – Т. 37.

183 Материалы по истории и географии Дисненского и Виленского уездов Виленской губернии. – Витебск, 1896.

184 Матэрыялы да гісторыі мануфактуры ў часы распаду феадалізму / Бел. акад. навук, Ін-т гісторыі імя М.П. Пакроўскага; адказ. рэд. В.К. Шчарбакоў. – Мінск: Выд-ва Бел. акад. навук, 1934. – 300 с.

185 Матэрыялы па гісторыі мануфактуры на Беларусі ў часы распаду феадалізму. Статыстыка 1841-1864. Урадавыя мерапрыемствы. – Мінск, 1935. – Т. 2.

186 Матэрыялы па гісторыі мануфактуры на Беларусі ў часы распаду феадалізму (1796-1840). – Мінск, 1934. – Т. 1.

187 Матэрыялы па гісторыі мануфактуры на Беларусі ў часы распаду феадалізму (1796-1840). – Мінск, 1934. – Т. 3.

188 Мейер, А. Описание Кричевского графства / А. Мейер // Могилевская старина. – 1901. – Вып. II. – С. 86-137.

189 Мелешко, В.И. К вопросу о состоянии экономики Белоруссии и Литвы в конце XVIII в. / В.И. Мелешко // Советское славяноведение. – 1969. – № 2. – С. 69-78.

190 Мелешко, В.И. Очерки аграрной истории Восточной Белоруссии. Вторая половина XVII – XVIII вв. / В.И. Мелешко. – Минск: Наука и техника, 1975. – 247 с.

191 Мерзляк, В.И. Внутренняя торговля Беларуси конца XVIII – первой трети XIX в.: метод. пособие к спецкурсу по истории БССР / В.И. Мерзляк. – Минск, 1991.

192 Милюков, П.Н. Очерки по истории русской культуры: население, экономический, государственный и сословный строй / П.Н. Милюков. – 6-е изд. – СПб.: Типография М.А. Александрова, 1909.

193 Миронов, Б.Н. Внутренний рынок России во второй половине XVIII – первой половине XIX в. / Б.Н. Миронов. – Л.: Наука, 1981. – 259 с.

194 Миронов, Б.Н. Экспорт русского хлеба во второй половине XVIII – начале XIX в. / Б.Н. Миронов // Исторические записки. – 1974. – Т. 93. – С. 149-188.

195 Михнюк, В.Н. Становление и развитие исторической науки Советской Белоруссии (1919-1941 гг.) / В.Н. Михнюк; под ред. П.Т. Петрикова. – Минск: Наука и техника, 1985.

196 Михнюк, В.Н. Историческая наука Белорусской ССР в 80-е годы / В.Н. Михнюк, П.Т. Петриков. – Минск, 1987.

197 Могилев. Ист.-экон. очерк. – Минск: Наука и техника, 1971. – 224 с.

198 Мулявичюс, Л. Некоторые вопросы генезиса капитализма в Литве / Л. Мулявичюс, М. Ючас. – Вильнюс, 1968. – 130 с.

199 Мялешка, В.І. Сялянская гаспадарка Усходняй Беларусі і рынак у другой палавіне XVII – XVIII стст. / В.І. Мялешка // Весці АН БССР. Сер. грамад. навук. – 1969. – № 1. – С. 73-83.

200 Мялешка, В.І. Да пытання аб зараджэнні капіталістычных адносін у гарадской дробнай прамысловасці Беларусі першай паловы XVIII ст. (На матэрыялах г. Магілёва) / В.І. Мялешка // Весці АН БССР. Сер. грамад. навук. – 1959. – № 2.

201 Мярзляк, В.І. Умовы развіцця гандлю ў Беларусі ў другой палове XVIII – першай палове XIX ст. / В.І. Мярзляк // Удасканаленне прафесійна-педагагічнай дзейнасці ў сучаснай сістэме адукацыі: зб. навук. арт. / БДПУ. – Мінск, 1994. – С. 171-186.

202 Нарысы гісторыі Беларусі: ў 2 ч. / Бел. акад. навук, Ін-т гісторыі; М.П. Касцюк, У.Ф. Ісаенка, Г.Ф. Штыхаў [і інш.]. – Мінск: Беларусь, 1994. – Ч. 1.

203 Небольсин, Г.Ф. Статистическое обозрение внешней торговли России / Г.Ф. Небольсин. – СПб., 1850. – Ч. 1-2.

204 Нацыянальны гістарычны архіў Беларусі ў Гродна ( НГАБ у Гродна). – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 3.

205 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 19.

206 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 100.

207 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 167.

208 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 296.

209 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 410.

210 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 492.

211 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 564.

212 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 675.

213 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 913.

214 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 933.

215 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 947.

216 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 1392.

217 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 1393.

218 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 1914.

219 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 1918.

220 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 2270.

221 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 2661.

222 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 2662.

223 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 1. – Спр. 2680.

224 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 2. – Спр. 97.

225 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 2. – Спр. 492.

226 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 2. – Спр. 500.

227 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 2. – Спр. 506.

228 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 2. – Спр. 518.

229 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 2. – Спр. 583.

230 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 2. – Спр. 600.

231 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 2. – Спр. 1761.

232 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 2. – Спр. 1791.

233 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 3. – Спр. 72.

234 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 3. – Спр. 428.

235 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 3. – Спр. 753.

236 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 3. – Спр. 1027.

237 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 4. – Спр. 221.

238 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 4. – Спр. 233.

239 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 4. – Спр. 236.

240 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 4. – Спр. 508.

241 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 4. – Спр. 614.

242 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 4. – Спр. 655.

243 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 13. – Спр. 348.

244 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 19. – Спр. 1019.

245 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 19. – Спр. 1020.

246 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 19. – Спр. 1565.

247 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 20. – Спр. 232.

248 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 22. – Спр. 1091.

249 НГАБ у Гродна. – Фонд 1. – Воп. 22. – Спр. 1250-1252.

250 НГАБ у Гродна. – Фонд 2. – Воп. 14. – Спр. 307.

251 НГАБ у Гродна. – Фонд 1465. – Воп. 1. – Спр. 19.

252 Нацыянальны гістарычны архіў Беларусі (НГАБ). – Фонд 24. – Воп. 1. – Спр. 11.

253 НГАБ. – Фонд 24. – Воп. 1. – Спр. 21.

254 НГАБ. – Фонд 24. – Воп. 1. – Спр. 30.

255 НГАБ. – Фонд 24. – Воп. 1. – Спр. 38.

256 НГАБ. – Фонд 24. – Воп. 1. – Спр. 56.

257 НГАБ. – Фонд 24. – Воп. 1. – Спр. 92.

258 НГАБ. – Фонд 24. – Воп. 1. – Спр. 137.

259 НГАБ. – Фонд 24. – Воп. 1. – Спр. 380.

260 НГАБ. – Фонд 24. – Воп. 1. – Спр. 524.

261 НГАБ. – Фонд 24. – Воп. 1. – Спр. 635.

262 НГАБ. – Фонд 24. – Воп. 1. – Спр. 884.

263 НГАБ. – Фонд 24. – Воп. 1. – Спр. 957.

264 НГАБ. – Фонд 24. – Воп. 1. – Спр. 1058.

265 НГАБ. – Фонд 24. – Воп. 1. – Спр. 1162.

266 НГАБ. – Фонд 24. – Воп. 1. – Спр. 1184.

267 НГАБ. – Фонд 45. – Воп. 5. – Спр. 3.

268 НГАБ. – Фонд 149. – Воп. 3. – Спр. 30.

269 НГАБ. – Фонд 151. – Воп. 6. – Спр. 2.

270 НГАБ. – Фонд 164. – Воп. 1. – Спр. 400.

271 НГАБ. – Фонд 164. – Воп. 1. – Спр. 406.

272 НГАБ. – Фонд 164. – Воп. 2. – Спр. 8.

273 НГАБ. – Фонд 164. – Воп. 2. – Спр. 25.

274 НГАБ. – Фонд 164. – Воп. 2. – Спр. 26.

275 НГАБ. – Фонд 168. – Воп. 2. – Спр. 6.

276 НГАБ. – Фонд 293. – Воп. 1. – Спр. 361.

277 НГАБ. – Фонд 293. – Воп. 1. – Спр. 512.

278 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 3.

279 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 4.

280 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 5.

281 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 6.

282 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 13.

283 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 24.

284 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 62.

285 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 70.

286 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 73.

287 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 74.

288 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 83.

289 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 94.

290 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 101.

291 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 102.

292 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 103.

293 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 119.

294 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 129.

295 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 130.

296 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 139.

297 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 143.

298 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 144.

299 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 156.

300 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 195.

301 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 227.

302 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 249б.

303 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 250.

304 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 277.

305 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 279.

306 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 288.

307 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 357.

308 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 363.

309 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 475.

310 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 476.

311 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 512.

312 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 520.

313 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 546.

314 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 548.

315 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 763.

316 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 833.

317 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 871.

318 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 873.

319 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 1001.

320 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 1008.

321 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 1029.

322 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 1077.

323 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 1081.

324 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 1178.

325 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 1275.

326 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 1280.

327 НГАБ. – Фонд 295. – Воп. 1. – Спр. 1954.

328 НГАБ. – Фонд 530. – Воп. 2. – Спр. 2.

329 НГАБ. – Фонд 694. – Воп. 2. – Спр.4461а.

330 НГАБ. – Фонд 1096. – Воп. 1. – Спр. 3.

331 НГАБ. – Фонд 1263. – Воп. 1. – Спр. 1339.

332 НГАБ. – Фонд 1297. – Воп. 1. – Спр. 7884.

333 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 4.

334 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 21.

335 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 26.

336 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 75.

337 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 111.

338 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 124.

339 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 147.

340 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 322.

341 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 361.

342 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 422.

343 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 430.

344 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 443.

345 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 445.

346 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 463.

347 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 684.

348 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 702.

349 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 704.

350 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 717.

351 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 720.

352 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 763.

353 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 775.

354 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 784.

355 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 826.

356 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 841.

357 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 938.

358 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 1225.

359 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 1320.

360 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 1328.

361 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 1334.

362 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 1494.

363 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 1619.

364 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 1620.

365 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 1662.

366 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 1684.

367 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 1883.

368 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 1942.

369 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 1944.

370 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 1954.

371 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 2119.

372 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 2383.

373 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 2553.

374 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 2555.

375 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 2697.

376 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 2717.

377 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 2748.

378 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 2993.

379 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 3044.

380 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 3059.

381 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 3137.

382 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 3288.

383 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 3335.

384 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 3463.

385 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 3474.

386 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 3843.

387 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 4119.

388 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 4223.

389 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 5084.

390 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 5419.

391 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 5525.

392 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 5526.

393 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 5816.

394 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 5905.

395 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 6673.

396 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 6756.

397 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 7023.

398 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 7170.

399 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 7247.

400 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 7966.

401 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 7975.

402 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 8032.

403 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 8429.

404 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 16791.

405 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 18572.

406 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 20277.

407 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 20278.

408 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 46408.

409 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 50159.

410 НГАБ. – Фонд 1430. – Воп. 1. – Спр. 50264.

411 НГАБ. – Фонд 1437. – Воп. 1. – Спр. 40.

412 НГАБ. – Фонд 1437. – Воп. 1. – Спр. 41.

413 НГАБ. – Фонд 1437. – Воп. 1. – Спр. 1371.

414 НГАБ. – Фонд 1437. – Воп. 1. – Спр. 1423.

415 НГАБ. – Фонд 1437. – Воп. 1. – Спр. 1508.

416 НГАБ. – Фонд 1437. – Воп. 1. – Спр. 1528.

417 НГАБ. – Фонд 1437. – Воп. 1. – Спр. 7746.

418 НГАБ. – Фонд 1437. – Воп. 1. – Спр. 7777.

419 НГАБ. – Фонд 1537. – Воп. 1. – Спр. 13.

420 НГАБ. – Фонд 1825. – Воп. 1. – Спр. 1, 5.

421 НГАБ. – Фонд 1825. – Воп. 1. – Спр. 6.

422 НГАБ. – Фонд 1929. – Воп. 1. – Спр. 1, 5.

423 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 8.

424 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 16.

425 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 23.

426 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 24.

427 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 33.

428 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 35.

429 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 40.

430 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 49.

431 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 61.

432 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 62.

433 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 63.

434 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 64.

435 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 65.

436 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 72.

437 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 83.

438 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 101.

439 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 122.

440 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 126.

441 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 132.

442 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 133.

443 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 148.

444 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 152.

445 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 156.

446 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 159.

447 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 160.

448 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 161.

449 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 224.

450 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 241.

451 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 253.

452 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 536.

453 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 561.

454 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 586.

455 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 639.

456 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 679.

457 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 698.

458 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 710.

459 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 724-727.

460 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 738.

461 НГАБ. – Фонд 2001. – Воп. 1. – Спр. 739.

462 НГАБ. – Фонд 2096. – Воп. 1. – Спр. 3.

463 НГАБ. – Фонд 2638. – Воп. 1. – Спр. 431.

464 НГАБ. – Фонд 2767. – Воп. 1. – Спр. 193.

465 НГАБ. – Фонд 2794. – Воп. 1. – Спр. 20.

466 НГАБ. – Фонд 2941. – Воп. 1. – Спр. 32.

467 НГАБ. – Фонд 3219. – Воп. 1. – Спр. 65.

468 НГАБ. – Фонд 3219. – Воп. 1. – Спр. 241.

469 НГАБ. – Фонд 3219. – Воп. 1. – Спр. 277.

470 НГАБ. – Фонд 3219. – Воп. 1. – Спр. 695.

471 НГАБ. – Фонд 3219. – Воп. 1. – Спр. 707.

472 НГАБ. – Фонд 3219. – Воп. 1. – Спр. 708.

473 НГАБ. – Фонд 3219. – Воп. 1. – Спр. 712.

474 НГАБ. – Фонд 3219. – Воп. 1. – Спр. 719.

475 НГАБ. – Фонд 3226. – Воп. 1. – Спр. 3.

476 НГАБ. – Фонд 3267. – Воп. 1. – Спр. 15.

477 НГАБ. – Фонд 3267. – Воп. 1. – Спр. 43.

478 НГАБ. – Фонд 3267. – Воп. 1. – Спр. 53.

479 Нікіцін, Р.А. Віцебск / Р.А. Нікіцін. Мінск: Дзяржвыд. БССР, 1959.

480 О промышленности юго-западного края в XVIII столетии. – М., 1873.

481 Обозрение состояния городов Российской империи в 1833 году. – СПб., 1834.

482 Опис Новгородсіверського намісництва (1779-1781). – Киïв: Друк. Всеукрашськоï Академіï Наук, 1931. – 592 с.

483 Очерки экономической истории первой половины XIX века. – М., 1959.

484 Памятная книжка Гродненской губернии на 1860 г. – Гродно, 1860.

485 Памятная книжка Минской губернии на 1861 г. – Минск, 1862.

486 Переписи населения России. Вып. 1. – М., 1972.

487 Переписи населения России. Вып. IV. – М., 1972.

488 Переписи населения России. Вып. V. – М., 1972.

489 Переписи населения России. Вып. VI. – М., 1972.

490 Переписи населения России. Вып. VII. – М., 1972.

491 Переписи населения России. Вып. VIII. – М., 1972.

492 Переписи населения России. Вып. IX. – М., 1972.

493 Переписи населения России. Вып. Х. – М., 1972.

494 Переписи населения России. Вып. XI. – М., 1972.

495 Переписи населения России. Вып. XII. – М., 1972.

496 Переписка К. Маркса и Ф. Энгельса с русскими политическими деятелями. – М., 1951.

497 Петерсоне, В.Е. Рижский порт в период наместничества (1783-1796 гг.) / В.Е. Петерсоне // Известия АН Латвийской ССР. – 1987. – № 5. – С. 113-125.

498 Пичета, В. Основные моменты исторического развития Западной Украины и Западной Белоруссии / В. Пичета. – М.: Соцэкгиз, 1940. – 136 с.

499 Плеханов, Г.В. Сочинения: в 24 т. / Г.В. Плеханов. – М., 1925. – Т. 2.

500 Подтвердительная привилегия прав и преимуществ евреев г. Витебска, данная им 13 августа 1759 года королем польским Августом Ш // Вестник Юго-Западной и Западной России. – 1864. – Т. IV, кн. 11. – С. 17-20.

501 Покровский, М.Н. Очерки русского революционного движения в XIX и XX вв.: лекции, читанные на курсах секретарей уездных комитетов РКП(б) зимою 1923-24 гг. / М.Н. Покровский. – М.: Изд-во “Красная новь”, 1924.

502 Похилевич, Д.Л. Крестьяне Белоруссии и Литвы во второй половине XVIII века / Д.Л. Похилевич. – Вильнюс, 1966. – 216 с.

503 Похилевич, Д.Л. Белоруссия. Очерки истории СССР второй половины XVIII в. / Д.Л. Похилевич. – М., 1956.

504 Похилевич, Д.Л. Поместье Белоруссии и Литвы во второй половине XVIII в. / Д.Л. Похилевич // Ежегодник по аграрной истории Восточной Европы 1964 г. – Кишинев, 1966.

505 Против механических тенденций в исторической науке: Дискуссия в ИКП. – М., 1930.

506 Прыбытка, Г. Барацьба магнацкіх груповак у XVIII ст. / Г. Прыбытка // Спадчына. – 1996. – № 1. – С. 80-150.

507 Полное собрание законов Российской империи (ПСЗ). – Т. XVI. – СПб., 1830. – 1018 с.

508 ПСЗ. – Т. XIX. – СПб., 1830. – 1081 с.

509 ПСЗ. – Т. XХП. – СПб., 1830. – 1168 с.

510 ПСЗ. – Т. XХШ. – СПб., 1830.

511 ПСЗ. – Т. XХVI. – СПб., 1830. – 875 с.

512 ПСЗ. – Т. XХVШ. – Ст. 16186.

513 ПСЗ. – Изд. I. – Т. XХIХ. – Ст. 22085.

514 ПСЗ. – Т. XХХI. – Ст. 24714.

515 ПСЗ. – Изд. I. – Т. XХХI. – Ст. 24999.

516 ПСЗ. – Изд. II. – Т. XХII. – Ст. 21242.

517 ПСЗ. – Изд. II. – Т. XХVI. – Ст. 25480.

518 Путро, А.И. Левобережная Украина в составе Российского государства во второй половине XVIII века / А.И. Путро. – Киев, 1988. – 142 с.

519 Расійскі дзяржаўны гістарычны архіў у Санкт-Пецярбурзе (РДГА). – Фонд 12. – Воп. 1. – Спр. 2252.

520 РДГА. – Фонд 12. – Воп. 1. – Спр. 2254.

521 РДГА. – Фонд 12. – Воп. 1. – Спр. 2263.

522 РДГА. – Фонд 12. – Воп. 1. – Спр. 2607.

523 РДГА. – Фонд 12. – Воп. 1. – Спр. 2619.

524 РДГА. – Фонд 12. – Воп. 1. – Спр. 2620.

525 РДГА. – Фонд 12. – Воп. 1. – Спр. 2611.

526 РДГА. – Фонд 12. – Воп. 1. – Спр. 2960.

527 РДГА. – Фонд 12. – Воп. 1. – Спр. 2961.

528 РДГА. – Фонд 12. – Воп. 2. – Спр. 1719.

529 РДГА. – Фонд 12. – Воп. 1. – Спр. 2965.

530 РДГА. – Фонд 18. – Воп. 2. – Спр. 64.

531 РДГА. – Фонд 18. – Воп. 2. – Спр. 117.

532 РДГА. – Фонд 18. – Воп. 2. – Спр. 119.

533 РДГА. – Фонд 18. – Воп. 2. – Спр. 1717.

534 РДГА. – Фонд 18. – Воп. 2. – Спр. 1770.

535 РДГА. – Фонд 18. – Воп. 2. – Спр. 1765.

536 РДГА. – Фонд 18. – Воп. 4. – Спр. 5.

537 РДГА. – Фонд 18. – Воп. 4. – Спр. 340.

538 РДГА. – Фонд 18. – Воп. 4. – Спр. 380.

539 РДГА. – Фонд 18. – Воп. 4. – Спр. 493.

540 РДГА. – Фонд 18. – Воп. 4. – Спр. 544.

541 РДГА. – Фонд 18. – Воп. 4. – Спр. 548.

542 РДГА. – Фонд 40. – Воп. 1. – Спр. 1.

543 РДГА. – Фонд 571. – Воп. 6. – Спр. 1023.

544 РДГА. – Фонд 571. – Воп. 6. – Спр. 1024.

545 РДГА. – Фонд 571. – Воп. 9. – Спр. 14.

546 РДГА. – Фонд 571. – Воп. 9. – Спр. 32.

547 РДГА. – Фонд 571. – Воп. 9. – Спр. 1860.

548 РДГА. – Фонд 571. – Воп. 9. – Спр. 1953.

549 РДГА. – Фонд 869. – Воп. 1. – Спр. 789-790.

550 РДГА. – Фонд 1263. – Воп. 1. – Спр. 820.

551 РДГА. – Фонд 1263. – Воп. 1. – Спр. 1416.

552 РДГА. – Фонд 1266. – Воп. 1. – Спр. 7.

553 РДГА. – Фонд 1266. – Воп. 1. – Спр. 9.

554 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 3. – Спр. 40.

555 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 3. – Спр. 60.

556 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 3. – Спр. 65.

557 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 4. – Спр. 67.

558 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 4. – Спр. 90.

559 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 4. – Спр. 106.

560 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 5. – Спр. 80.

561 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 5. – Спр. 87.

562 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 6. – Спр. 16.

563 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 11. – Спр. 12.

564 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 11. – Спр. 18.

565 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 11. – Спр. 19.

566 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 11. – Спр. 76.

567 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 11. – Спр. 77.

568 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 11. – Спр. 79.

569 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 11. – Спр. 80.

570 РДГА. – Фонд 1281. – Воп. 11. – Спр. 81.

571 РДГА. – Фонд 1284. – Воп. 5. – Спр. 59.

572 РДГА. – Фонд 1287. – Воп. 4. – Спр. 93.

573 РДГА. – Фонд 1287. – Воп. 5. – Спр. 464.

574 РДГА. – Фонд 1290. – Воп. 1. – Спр. 7.

575 РДГА. – Фонд 1291. – Воп. 3. – Спр. 65.

576 РДГА. – Фонд 1350. – Воп. 312.

577 РДГА. – Фонд 1350. – Воп. 312. – Спр. 48.

578 РДГА. – Фонд 1350. – Воп. 312. – Спр. 50.

579 РДГА. – Фонд 1350. – Воп. 312. – Спр. 51.

580 РДГА. – Фонд 1350. – Воп. 312. – Спр. 60-90.

581 РДГА. – Фонд 1350. – Воп. 312. – Спр. 90.

582 РДГА. – Фонд 1350. – Воп. 312. – Спр. 94.

583 РДГА. – Фонд 1350. – Воп. 312. – Спр. 95.

584 РДГА. – Фонд 1350. – Воп. 312. – Спр. 96.

585 РДГА. – Фонд 1350. – Воп. 312. – Спр. 97.

586 РДГА. – Фонд 1374. – Воп. 1. – Спр. 120.

587 РДГА. – Фонд 1409. – Воп. 2. – Спр. 6152.

588 РДГА. – Фонд 1409. – Воп. 2. – Спр. 6160.

589 Романовский, Н.Т. Развитие мануфактурной промышленности в Белоруссии (вторая половина XVIII – первая половина XIX в.) / Н.Т. Романовский. – Минск, 1966. – 427 с.

590 Рутковский, Я. Экономическая история Польши / Я. Рутковский. – М.: Изд-во иностранной л-ры, 1953. – 427 с.

591 Рындзюнский, П.Г. Городское гражданство дореформенной России. / П.Г. Рындзюнский. – М., 1958.

592 Рыжкова, С.А. Источники по проблеме народонаселения Беларуси во второй половине XVIII – первой половине XIX в. / С.А. Рыжкова // Сучасныя праблемы гістарыяграфіі гісторыі: матэрыялы рэсп. навук.-практ. канф., Мінск, 28 лістапада 2003 г.: у 3 ч. / БДПУ; рэдкал.: У.В. Тугай (гал. рэд.) [і інш.]. – Мінск, 2003. – Ч. 2. – С. 304-308.

593 Рыжкова, С.А. Налоговая политика государства в отношении купечества Беларуси во второй половине XVIII – первой половине XIX в. / С.А. Рыжкова // Айчынная і сусветная гісторыя: сучасныя погляды і метады даследванняў: зб. навук. прац: у 2 ч. / БДПУ. – Мінск, 2000. – Ч. 2: Актуальныя пытанні ўсеагульнай гісторыі і гісторыі Беларусі. – С. 124-126.

594 Рыжкова, С.А. Национальный состав купечества Беларуси во второй половине XVIII – первой половине XIX в. / С.А. Рыжкова // Актуальныя пытанні сучаснай навукі: зб. навук. прац: у 2 ч. / БДПУ; гал. рэд. А.Ф. Рацько. – Мінск, 2004. – Ч. 1. – С. 84-86.

595 Рыжкова, С.А. Роль купечества в формировании буржуазии Беларуси во второй половине XVIII – первой половине XIX в. / С.А. Рыжкова // Актуальныя пытанні сучаснай навукі: зб. навук. прац: у 2 ч. / БДПУ; гал. рэд. А.Ф. Рацько. – Мінск, 2004. – Ч. 1. – С. 81-84.

596 Рыжкова, С.А. Условия для развития торговли и купеческого сословия в Беларуси во второй половине XVIII – первой половине XIX в. / С.А. Рыжкова // Гісторыя Беларусі: новае ў даследванні і выкладанні: матэрыялы рэсп. навук.-практ. канф., Мінск, 25 кастрычніка 2002 г. / БДПУ. – Мінск, 2002. – С. 55-59.

597 Рыжкова, С.А. Характер, формы и уровень торговой деятельности купеческого сословия Беларуси во второй половине XVIII – первой половине XIX в. / С.А. Рыжкова // Гісторыя Беларусі: новае ў даследванні і выкладанні: матэрыялы рэсп. навук.-практ. канф., Мінск, 25 кастрычніка 2002 г. / БДПУ. – Мінск, 2002. – С. 59-61.

598 Рыжкова, С.А. Численность гильдейского купечества Беларуси во второй половине XVIII – первой половине XIX в. / С.А. Рыжкова // Айчынная і сусветная гісторыя: сучасныя погляды і метады даследванняў: зб. навук. прац: у 2 ч. / БДПУ. – Мінск, 2000. – Ч. 2: Актуальныя пытанні ўсеагульнай гісторыі і гісторыі Беларусі. – С. 122-123.

599 Рябцевич, В.Н. О чем рассказывают монеты / В.Н. Рябцевич; под ред. А.П. Игнатенко. – 2-е изд., перераб. и доп. – Минск, 1977. – 399 с.

600 Сабалеўская, В. Спрадвечныя іншаземцы: Старонкі гісторыі гарадзенскіх яўрэў / В. Сабалеўская. – Гародня, 2000. – 87 с.

601 Сагановіч, Г. Нарыс гісторыі Беларусі ад старажытнасці да канца XVIII стагоддзя / Г. Сагановіч. – Мінск: Энцыклапедыкс, 2001. – 412 с.

602 Сапунов, А. Витебская старина / А. Сапунов. – Витебск: Тип. губ. правл., 1883. – Т. 1. – 668 с.

603 Сапунов, А. Река Западная Двина / А. Сапунов. – Витебск: Типо-литография Г.А. Малкина, 1893. – 512 с.

604 Сборник сведений по истории и статистике внешней торговли России. – СПб., 1902. – Ч. 1.

605 Семенов, А. Изучение исторических сведений о российской внешней торговле и промышленности с половины XVII-го столетия по 1858 год: ч. 1-3 / А. Семенов. – СПб.: Тип. 11-го Отделения Собств. Его Имп. Велич. Канцелярии, 1859. – Ч. 2. – 376 с.

606 Семенова, С.А. Источники и историография проблемы формирования купеческого сословия Беларуси во второй половине XVIII – первой половине XIX в. / С.А. Семенова // Славянскі свет: мінулае і сучаснае: матэрыялы рэсп. навук. канф., Мінск, 26 сакавіка 2004 г. / БДПУ. – Мінск, 2004. – С. 64-70.

607 Семенов, В.П. Живописная Россия / В.П. Семенов. – СПб., 1882.

608 Семенов, П.П. Полное географическое описание нашего отечества / П.П. Семенов. – СПб., 1905. – Т. 9.

609 Семеновский, А.М. Витебск и уездные города Витебской губернии / А.М. Семеновский. – СПб., 1964.

610 Соркіна, І.В. Роля мястэчак у сацыяльна-эканамічным і культурным развіцці Беларусі ў канцы XVIII – першай палове XIX ст.: дыс. ... канд. гіст. навук / І.В. Соркіна. – Мінск, 1998.

611 Спорные вопросы методологии истории. – Харьков, 1930.

612 Статистические изображения городов и посадов Российской империи по 1825 год. – СПб., 1830.

613 Статистические таблицы о состоянии городов Российской империи. – СПб., 1840.

614 Статистические таблицы о состоянии городов Российской империи по сведениям на 1847 год. – СПб., 1852.

615 Статистические таблицы о состоянии городов Российской империи, Великого княжества Финляндского и Царства Польского. – СПб., 1842.

616 Статистические таблицы Российской империи за 1856 год. – СПб., 1858.

617 Строд, Х. Влияние торговой политики Российской империи на развитие сельского хозяйства Латвии в XVIII в. / Х. Строд // Экономические связи Прибалтики с Россией. – Рига: Зинатне, 1968. – С. 146-172.

618 Стукалич, В.К. Белоруссия и Литва. Очерки по истории городов Белоруссии / В.К. Стукалич. – Витебск: Губерн. тип., 1893. – 92 с.

619 Сямёнава, С.А. Роля купецтва ў развіцці гандлю, прамысловасці і фінансаў Беларусі ў другой палове XVIII – першай палове XIX ст. / С.А. Сямёнава // Весці БДПУ. – 2004. – № 2. – С. 31-35.

620 Теоретические и исторические проблемы капитализма. – М., 1969.

621 Труска, Л.С. Внешняя торговля Великого княжества Литовского в последние годы его существования (1785-1792) / Л.С. Труска, Р.В. Ясас // Труды АН Литовской ССР. Сер. А. – 1970. – Т. 1. – С. 23-53.

622 Турчинович, О.В. Обзор истории Белоруссии с древнейших времен. – СПб., 1857.

623 Улащик, Н.Н. Очерки по археографии и источниковедению истории Белорусии феодального периода / Н.Н. Улащик. – М., 1873.

624 Фельдман, Д.З. Роль и деятельность еврейского купечества России в последней трети XVIII в. (по материалам РГАДА) / Д.З. Фельдман // Торговля, купечество и таможенное дело в России в XVI – XVIII вв.: материалы междунар. науч. конф. – СПб., 2001. – С. 207-213.

625 Фельдман, Д. Из истории шкловских евреев (По материалам Российского государственного архива древних актов) / Д. Фельдман // Вестник Еврейского университета в Москве. – 1994. – № 3. – С. 28-38.

626 Філатава, А. Палітычны крызіс Рэчы Паспалітай / А. Філатава // Матэрыялы па гісторыі Беларусі: зб. / Нац. ін-т адукацыі; рэдкал.: М.П. Касцюк (адказ. рэд.) [і інш.]. – Мінск: НІА, 1997. – С. 48-56.

627 Філатава, А. Першы падзел Рэчы Паспалітай / А. Філатава // ЭГБ. – Мінск, 1999. – Т. 5. – С. 482-483.

628 Хайтун, С.Д. Наукометрия: состояние и перспективы / С.Д. Хайтун. – М., 1983.

629 Хозяйственно-статистический атлас Европейской России. – СПб., 1851.

630 Храмы, А.В. Развіццё мануфактур на тэрыторыі Вялікага княства Літоўскага ў XVIII стагоддзі / А.В. Храмы // Гісторыя Беларусі: новае ў даследаванні і выкладанні: матэрыялы рэсп. навук.-практ. канф., Мінск, 25 кастрычніка 2002 г. / БДПУ; рэдкал.: У.В. Тугай (гал. рэд.) [і інш.]. – Мінск, 2002. – С. 67-69.

631 Хромов, П.А. Очерки экономики феодализма в России / П.А. Хромов. – М., 1957.

632 Хромов, П.А. Экономическое развитие России в XIX-XX вв. / П.А. Хромов. – М., 1951.

633 Цітоў, А. Геральдыка беларускіх местаў (XVI – пачатак ХХ ст.) / А. Цітоў. – Мінск: Полымя, 1998. – 287 с.

634 Цярохін, С.Ф. У фокусе канкрэтнага факта / С.Ф. Цярохін. – Мінск: Навука і тэхніка, 1988. – 159 с.

635 Чапко, В.У. Да пытання аб развіцці прамысловасці Беларусі ў перыяд разлажэння і крызісу феадальна-прыгонніцкай сістэмы (II чвэрць XIX стагоддзя) / В.У. Чапко // Весці АН БССР. Сер. грамад. навук. – 1961. – № 1.

636 Чепко, В.В. Сельское хозяйство Белоруссии в первой половине XIX века / В.В. Чепко. – Минск: Наука и техника, 1966. – 219 с.

637 Чепко, В.В. Города Белоруссии в первой половине XIX в.: Экономическое развитие / В.В. Чепко. – Минск, 1981.

638 Чистозвонов, А.Н. Хроника работы секции “Генезис капитализма” научного совета по изучению закономерностей перехода от одной социально-экономической формации к другой / А.Н. Чистозвонов // Генезис капитализма в промышленности и в сельском хозяйстве: сб. ст. – М., 1965.

639 Чулков, М. Историческое описание российской коммерции / М. Чулков. – М., 1788. – Т. VII, кн. 1. – 946 с.

640 Шаўчэня, М.М. Развіццё гандлю ў Беларусі (канец XVIII – першая трэць XIX ст.): аўтарэф. дыс. ... канд. гіст. навук: 07.00.02 / М.М. Шаўчэня; Ін-т гісторыі НАНБ. – Мінск, 2003. – 21 с.

641 Шафонский, А. Черниговского наместничества топографическое описание / А. Шафонский. – Киев, 1851. – 697 с.

642 Швед, В.В. Паміж Польшчай і Расіяй: грамадска-палітычнае жыццё на землях Беларусі (1772-1863 гг) / В.В. Швед. – Гродна: ГрДУ, 2001. – 416 с.

643 Швед, В.В. Торговля Белоруссии в период кризиса феодально-крепостнических отношений (30-50-е гг. XIX в.): автореф. дис. … канд. ист. наук / В.В. Швед. – Минск, 1984.

644 Шелгунов, Н. История русского лесного законодательства / Н. Шелгунов. – СПб.: Тип. Мин-ва гос. Имуществ, 1857. – 378 с.

645 Шульга, И.Г. Из истории украинско-белорусских экономических связей во второй половине XVIII века / И.Г. Шульга // Советское славяноведение. 1968. – Минск: Изд-во БГУ, 1969. – С. 491-495.

646 Шульга, И.Г. Развитие торговли на Левобережной Украине во второй половине XVIII в. / И.Г. Шульга // Вопросы генезиса капитализма в России: сб. ст. – Ленинград: Изд-во Ленинградского ун-та, 1960. – С. 157-169.

647 Шульга И.П. Развитие торговли на Правобережной Украине во второй половине XVIII в. / И.П. Шульга // Вопросы генезиса капитализма в России: сб. ст. – Ленинград: Изд-во Ленинградского ун-та, 1960.

648 Эканамічная гісторыя Беларусі / Пад рэд. В.Л. Галубовіча. – Мінск, 1993.

649 Эканамічная гісторыя Беларусі: вучэб. дапаможнік / Пад рэд. В.І. Галубовіча. – 3-е выд., дап. і перапрац. – Мінск, 1999.

650 Экономическое состояние городского населения России в 1861-1862 гг. – СПб., 1863. – Т. 1.

651 Яковцевский, В.Н. Купеческий капитал в феодально-крепостнической России / В.Н. Яковцевский. – М., 1953.

652 Ясинский, О. Мстиславль. Ист.-экон. очерк / О. Ясинский, В. Гасенков. – Минск: Беларусь, 1975. – 110 с.

653 AGAD. Archiwum Pilsudaskich – Giniatowieczow. Dzial XII. Sygn. LI. A.

654 AGAD. Archiwum Platerow z Antuzowa. Dzial 1. Sygn. 159.

655 AGAD. Archiwum Radziwillowskie. Dzial XIX. Sygn. J.1.

656 AGAD. Archiwum Radziwillowskie. Dzial XIX. Sygn. U. V/2.

657 AGAD. Archiwum Radziwillowskie. Dzial XXI. Publo XLIII. Sygn. 3.

658 AGAD. Archiwum Radziwillowskie. Dzial XXI. Publo XLIII. Sygn. A. 17.

659 AGAD. Archiwum Tysenhauzow. Dzial B. Sygn. 32.

660 AGAD. Archiwum Tysenhauzow. Dzial B. Sygn. 44/136.

661 AGAD. Archiwum Tysenhauzow. Dzial D. Sygn. 23/166.

662 AGAD. Archiwum Tysenhauzow. Dzial D. Sygn. 25.

663 AGAD. Archiwum Zamoyskich. Dzial 1. Sygn. 3077.

664 AGAD. Zbior z Muzeum Narodowego. Dzial 1. Sygn. 249.

665 AGAD. Zbior z Muzeum Narodowego. Dzial 1. Sygn. 317.

666 AGAD. Zbior z Muzeum Narodowego. Dzial 1. Sygn. 423.

667 Assorodobra N. Poczatki klasy robotnyczej. – Krakow, 1946.

668 Bardach J., Ltsnodorski B., Pietrzak M. Historia panstwa I prawa polskiego. – Warszawa, 1985.

669 Davies N. Boże igrzysko. Historia Polski. T. I. Od początków do roku 1795. – Kraków: Znak, 1989. – 733 s.

670 Dederko B. Handel “towarem leśnym” w Polsce w XVIII wieku // Sylwan. – 1958. – № 8. – S. 31-35.

671 Drozdowski M. Podstawy finansowe działalnosci państwowej w Polsce. 1764-1793. – Warszawa; Poznań: Państwowe wydawnictwo naukowe, 1975. – 217 s.

672 Eisenbach A. Emancypacja Zydów na ziemiach polskich 1735-1870 na tle europejskim. – Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1988. – 679 s.

673 Furtak T. Ceny w Gdańsru w latach 1701-1815. – Lwów: Instytut popierania polskiej twórczości naukowej, 1935. – 281 s.

674 Gordziejew J. Socjotopografia Grodna w XVIII wieku. – Toruń: Wyd-wo Adam Marszałek, 2002. – 352 s.

675 Grasmane I. Daugava un Rigas eksports XVIII gs. Beigas un XIX gs. Pirmaja puse. – Riga: Zinatne, 1973. – 223 s.

676 Grochulska B. Jarmarki w handlu polskim w drugiej potowie XVIII wieku // Przegląd historyczny. – T. LXIV. – Z. 4. – Warszawa, 1973. – S. 793-819.

677 Guldon Z. Handel drewnem i potażem w końcu XVIII wieku // Sylwan. – 1965. – № 6. – S. 27-36.

678 Gumowski M. Miennica Wileńska w XVI i XVII wieku. – Warszawa: Nakł księgarni E. Wendeis-ka, 1921. – 200 s.

679 Hedemann O. Dawne puszczy i wody. – Wilno: Księgarnia Sw. Wojciecha, 1934. – 188 s.

680 Hedemann O. Dzisna i Druja. Magdeburgskie miasta. – Wilno: Nakt. Towarzystwa przyjaciół nauk w Wilnie, 1934. – 486 s.

681 Hedemann O. Głębokie. – Wilno, 1935. – 59 s.

682 Hedemann O. Histoija powiatu Brasławskiego. – Wilno, 1930. – 484 s.

683 Historia Polski. – T. 2. Cz. 1. – Warszawa, 1958.

684 Historia Polski. – Warszawa, 1954.

685 Historia Polski. Wybór tekstów. – Warszawa, 1954. – 218 s.

686 Inglot S. Organizacja folwarku na Białorusi na przełomie XVIII i XIX wieku // Ekonomista. – R. XXX. – 1930. – T. III. – S. 105-126.

687 Jankowski Cz. Powiat Oszmiański. Cz. I. – Petersburg, 1896. – 391 s.

688 Jankowski Cz. Powiat Oszmiański. Cz. III. – Petersburg, 1898. – 219 s.

689 Jurginis J. Lietuvos valsticial, vadinti bajoras XVIII amz // Lietuvos TSR Mokalu Akademijos darbaj. Ser. A. 2(7), 1959.

690 Korzon T. Historja handlu w zarysie. – Warszawa, 1914. – 324 s.

691 Korzon T. Wewętrzne dzieje Polski za Stanisława Augusta. (1764-1794). T. II. – Kraków; Warszawa, 1897. – 429 s.

692 Kościałkowski S. Antoni Tyzenhauz: Podskarbi nadwomy litewski. T. 1. – Londyn, 1970. – 686 s.

693 Kościałkowski S. Antoni Tyzenhauz: Podskarbi nadwomy litewski. T. 2. – Londyn, 1971. – 576 s.

694 Kotarski E. Publicyści o Gdański o przeddzień obrad Sejmu Wielkiego // Rocznik Gdański. – T. XLIII. – 1983. – Z. 1. – S. 145-166.

695 Kula W. Szkice o manufakturach w Polske XVIII w. -- Warszawa, 1956. – T. 1, 2.

696 Łowmiański H. Rys historyczny województwa nowogródzkiego w jego dzisiejszych granicach do r. 1795. – Wilno, 1935. – 127 s.

697 Mieleszko W. Handel i stosunki handlowe Białorusi Wschodniej z miastami nadbaiłyckimi w końcu XVII i XVIII wieku // Zapiski historyczne. – T. XXXIII. – Toruń, 1968. – S. 53-91.

698 Mietzy faudalizmen. – Wroclaw, 1976.

699 Opisanie powiatu Borysowskiego pod wzgledem statystycznym, geognostycznym, history cznym, gospodarczym, przemysłowym i lekarskim. – Wilno, 1847. – 446 s.

700 Pavulane V. Rigas tirdznieciba ar meza materialem XVII – XVIII gs. Riga: Zinatne, 1975. – 175 s.

701 Polska w epoce Oświecenia. – Warszawa, 1971. – 471 s.

702 Ringelblum E. Projekty i próby przewarstowienia Zydów w epoce stanisławskiej. – Warszawa, 1934. – 83 s.

703 Rutkowski J. Historia gospodarcza Polski (do r. 1864). – Warszawa, 1953.

704 Skrzetuski W. Prawo polityczne narodu polskiego. T. 1. – Warszawa, 1782. – 413 s.

705 Sokołowski A. O sejimie czteroletnim. – Lwów, 1891. – 197 s.

706 Topolska M. Dobra Szkłowskie na Bialorusi Wschodniej w XVII i XVIII wieku. – Warszawa, 1969. – 163 s.

707 Vahtre S. Sestimaa talurahvas hingeloenduste andmeil (1782-1858). – Tallin, 1973.

708 Volumina legum. T. VII. – Petersburg, 1860. – 429 s.

709 Volumina legum. T. VIII. – Petersburg, 1860. – 590 s.

710 Wachowski M. Przyczynek do historii handlu drzewnego na Litwie w końcu XVIII wieku // Sylwan. – 1958. – № 10. – S. 1-2.

711 Więcko E. Dzieje Puszczy Białowieskiej od rozbiorów do 1918 roku // Kwartamik historji kultury materialnej. – 1963. – R. XI. – № 2.

712 Więcko E. Puszcza Białowieska. – Warszawa, 1972. – 193 s.

713 Zydzi polscy. 1648-1772. Zródłf. Kraków: Uniwersytet Jagiettoriski, 2001. – 298 s.



714 Zytkowicz L. Rządy Repnina na Litwie w latach 1794-7. – Wilno, 1938. – 464 s.
1   ...   4   5   6   7   8   9   10   11   12


База данных защищена авторским правом ©shkola.of.by 2016
звярнуцца да адміністрацыі

    Галоўная старонка