Польска-беларускі слоўнік: тэрміны, паняцці і назвы з гісторыі і грамадазнаўства




старонка6/7
Дата канвертавання18.03.2016
Памер0.66 Mb.
1   2   3   4   5   6   7

Ulegać

Паддавацца

Ulokować

Размясціць

Ulster

Паўночная Ірлан-дыя / Ольстэр

Ultrasi (pl)

Радыкальныя гру-поўкі, “ультрас”

Ułożyć warunki

Вызначыць умовы

Umiarkowany

Памяркоўны

Umowa społeczna

Грамадская дамова

Unia

Саюз; звяз; унія

Unia celna

Мытны саюз

Unici (pl)

Уніяты

Unieważnić

Скасаваць

Uniezależnić się

Зрабіцца незалеж-ным

UNRRA (англ. United Nations Re-lief and Rehabilita-tion Administra-tion)

УНРРА (Аргані-зацыя Аб’яднаных Нацый у справе дапамогі і аднаў-лення, 1944—47 гг.)

UPA (Ukraińska Powstańcza Armia)

УПА (Украінская паўстанчая армія)

Upadek

Падзенне

Upadek powstania

Параза паўстання

Uprawa ziemi

Земляробства

Uprawnienia (pl)

Паўнамоцтвы

Uprzemysłowienie

Індустрыялізацыя

Uprzywilejowany

Прывілеяваны

Urząd

Пасада; установа

Urząd Bezpieczeń-stwa

Управа Бяспекі

(у ПНР, да 1956 г.)



Urzędnik

Службовец, чы-ноўнік

Usiłowanie

Няздзейсненая спроба правапару-шэння

Ustanie stosunku prawnego

Спыненне юры-дычных узаемаад-носін

Ustawa

Закон

Ustawa kagańco-wa”

Прускі закон “Аб сходах” 1908 г. (утрымліваў жор-сткія абмежаван-ні ўжывання поль-скай мовы)

Ustrój

Лад (дзяржаўны)

Ustrój niewolniczy

Рабаўладальніцкі лад

Uśmierzać

Уціхамірваць

Utrakwiści (pl)

Чашнікі (чэшскі пратэстанцкі рух XV ст.)

Uwięzienie

Заключэнне пад варту

Uwłaszczenie

Распрыгоньванне (з надзяленнем зямлёю)

Uzależnić się

Зрабіцца залеж-ным

VAT

ПДВ (падатак на дабаўленую вар-тасць)

Vasa

> Wazowie

Vichy

Вішы

Viet Cong

В’етконг (амеры-канская назва в’етнамскага пар-тызанскага руху канца 1950-х—ся-рэдзіны 1970-х гг.)

Viet Minh

“Ліга барацьбы за вызваленне В’ет-нама” (1941—1951 гг.)

Virtuti Militari (лац.)

Ордэн “Віртуці мі-літары” (найвы-шэйшы вайсковы ордэн)

Walezjusze (pl)

Дынастыя Валуа

Walfare state (англ.)

“Дзяржава дабра-быту”

Walia

Уэльс

Walka

Змаганне; бітва

Walny

Усеагульны

Waregowie (pl)

Варагі

Warstwa

Слой; праслойка

Warsztat

Майстэрня

Warunek

Умова

Wazowie (pl)

Дынастыя Вазаў

Wcielić

Далучыць

Wenus

Венера

Wewnątrzsterow-ność

Самастойнасць у прыняцці рашэн-няў

Wezyr

Візір

Węglarstwo

Рух карбанарыяў

Wici (pl)

Каралеўскія грама-ты аб скліканні апалчэння, віці

Wiec

Веча

Wieczysty pokój

Вечны мір

Wiejski

Сельскі

Wielka Karta Swobód

Вялікая Хартыя Вольнасцяў (указ караля Англіі, 1215 г.)

Wielka wędrówka ludów

Вялікае перасялен-не народаў

Wielki książę

Вялікі князь

Wielki mur

Вялікі Кітайскі мур / Вялікая Кі-тайская сцяна

Wiеlki skok”

Палітыка “вялікага скачка” (у КНР, 1958—1962 гг.)

Wielkie Księstwo Litewskie

Вялікае Княства Літоўскае

Wielkie księstwo Poznańskie

Познаньскае Вялі-кае Княства

Wielopartyjny

Шматпартыйны

Wielopolówka

Шматполле

Wierzenie

Вераванне

Więź społeczna

Сацыяльны кан-такт

Wigowie (pl)

Вігі (палітычная партыя)

Winlandia

“Вінны край” (паў-ночнаамерыкан-скае ўзбярэжжа, упершыню наведа-нае вікінгамі ў Х ст.)

Wiosna Ludów

“Вясна Народаў”

Wirtemberga

Вюртэмберг

Wizygoci (pl)

Вестготы

Wkroczyć

Уступіць; увайсці

Włachowie (pl)

> Wołosi

Władca

Уладар

Władczyni mórz”

“Уладарка мораў” (пра Вялікабрыта-нію)

Włościanin

Селянін

Włócznia

Дзіда, кап’ё

Włóka

Валока (даўняя мера зямельнай плошчы)

Wojna domowa

Грамадзянская вайна

Wojna Jom Kip-pur

Арабска-ізраіль-ская вайна 1973 г.

Wojna o sukcesję

Вайна за спадчыну трона

Wojna obronna Polski

Абарончая вайна Польшчы ў верасні 1939 г.

Wojna secesyjna

Грамадзянская вайна ў ЗША (1861—1865 гг.)

Wojna światowa

Сусветная вайна

Wojna zimowa

Савецка-фінская вайна 1939—1940 гг., “зімовая вай-на”

Wojownik

Ваяр; змагар

Wojsko kwarciane

Рэгулярная наём-ная армія (утрым-лівалася за кошт кварты)

Wola ludu”

“Народная Воля” (расійская партыя, 1879—1886 гг.)

Wolnizna

Вольніца

Wolnomularstwo

Масонства

Wolności osobiste (pl)

Асабістыя свабоды

Wolność i Niezawisłość”

Падпольная арга-нізацыя “Воля і Незалежнасць” (створаная ў ПНР у верасні 1945 г.)

Wolność wyznania

Свабода веравыз-нання

Wołoszczyzna

Валахія

Wołosi (pl)

Валахі

Wormacja

Вормс

Wotum nieufności

Вотум недаверу

Wotum zaufania

Вотум даверу

Wódz

Правадыр

Wój

Ваяр, воін

Wójtować

Быць на пасадзе войта

WRON (Wojskowa Rada Ocalenia Narodowego)

Вайсковая рада на-цыянальнага выра-тавання (у ПНР, 1981—1983 гг.)

Wróg (мн. л. wro-gowie)

Вораг; праціўнік

Wrzenie

Хваляванні, неспа-коі

Współplemieniec

Аднапляменнік

Wspólnota

Супольнасць; аб-шчына; агульнасць

Wspólnota Nie-podległych Państw

Садружнасць Не-залежных Дзяржаў (СНД, з 1991 г.)

Współsprawstwo

Саўдзел у здзяй-сненні злачынства

Wściekli (pl)

“Шалёныя” (ульт-рарадыкальная групоўка часоў Французскай рэва-люцыі)

Wtargnąć

Уварвацца

Wybory większoś-ciowe

Мажарытарная сістэма выбараў

Wybraniec

Рэкрут

Wybrzeże Kości Słoniowej

Кот-д’Івуар

Wycofać się

Адступіць

Wydarzenie

Падзея; здарэнне

Wyjść zwycięsko

Выйсці перамож-цам(і)

Wykładnia prawa

Тлумачэнне зако-на(ў)

Wykroczenie

Малазначнае ад-міністрацыйнае правапарушэнне

Wyludnienie

Абязлюдзенне

Wyłonić się

Вылучыцца

Wymiana towaro-wa

Тавараабмен

Wymiar sprawied-liwości

Юстыцыя; акт правасуддзя

Wynalezienie

Вынаходніцтва

Wynarodowienie

Дэнацыяналізацыя; вынішчэнне нацы-янальнай адметна-сці

Wypadki marcowe (pl)

Сакавіцкія хваля-ванні ў ПНР (1968 г.)

Wyposażać

Узбройваць

Wyprawa

Паход; экспеды-цыя

Wyrocznia

Аракул; прароцт-ва; судовы вырак

Wyrzeczenie się przemocy

Добраахвотная адмова ад ужыван-ня сілы

Wyspy Owcze (pl)

Фарэры

Wyspy Żółwie (pl)

Галапагосы

Wystawca

Стваральнік; прад’яўнік

Występek

Правапарушэнне сярэдняй цяжкасці

Wysunąć się na czoło

Узначаліць

Wyznanie

Веравызнанне

Wyzwoleniec

Вызвалены ад прыгону / рабства; вольнаадпушчаны

Wzorem

На ўзор

Za panowania króla / księcia

Пры каралю / кня-зю

Zaborca

Захопнік, акупант

Zaborczy

Захопніцкі

Zabór

Частка гвалтоўнага падзелу; акупава-ная тэрыторыя

Zaciężny

Наёмны

Zadać cios

Нанесці ўдар

Zadanie własne

Дзейнасць органа самакіравання з уласнай ініцыяты-вы

Zadanie zlecone

Дзейнасць органа самакіравання з ініцыятывы орга-на вышэйшай ін-станцыі

Zagarnąć

Захапіць

Zaginąć

Прапасці, знікнуць

Zagłada

Вынішчэнне

Zagrażać

Пагражаць

Zagrodnicy (pl)

Беззямельныя ся-ляне

Zakon

Манаскі ордэн; Ордэн (у Сярэд-нявеччы)

Zakon Inflancki

Лівонскі / Інфлян-цкі Ордэн

Zakon kawalerów mieczowych

Ордэн мечаносцаў

Zakon Niemiecki

Тэўтонскі / Нямец-кі Ордэн

Zakonniczy

Манаскі

Zakonny

Манастырскі

Zakupieńcy (pl)

Нявольнікі (у выні-ку нявыплаты па-зык)

Zaludniać

Засяляць

Załoga

Гарнізон, залога

Założyć

Заснаваць; заклас-ці

Zamach stanu

Дзяржаўны пера-варот

Zamieszkiwać

Насяляць

Zamordowanie

Забойства

Zanikać

Занепадаць

Zaognienie stosun-ków

Абвастрэнне адно-сін

Zapobiec

Прадухіліць

Zapoczątkować

Пакласці пачатак

Zarząd Cywilny Ziem Wschodnich

Грамадзянскае праўленне Усход-ніх земляў (ство-рана ў 1919 г.)

Zasadźca

Каланізатар; ініцы-ятар увядзення ня-мецкага права

Zaspokoić zobo-wiązania

Выканаць абавязкі

Zatrudnienie

Занятасць

Zatoka Hudsona

Гудзонаў заліў

Zatoka Perska

Персідскі заліў / Персідская затока
1   2   3   4   5   6   7


База данных защищена авторским правом ©shkola.of.by 2016
звярнуцца да адміністрацыі

    Галоўная старонка