Ваяводскі этап конкурсу па беларускай мове – 13 сакавіка 2006




Дата канвертавання01.05.2016
Памер60.25 Kb.

Ваяводскі этап конкурсу па беларускай мове – 13 сакавіка 2006


  • час працы 90 мінут



Сардэчна вітаем! Перад вамі заданнні. Чытайце ўважліва, пішыце толькі, колькі ад Вас патрабуюць.

Жадаем поспехаў!
І.Адшукайце, адзначце сінонімы.

Якую функыцыю спаўняюць сінонімы. Запішыце.


1.Снег ішоў з самага ранку .Ён сыпаў і сыпаў, зацярушваючы ўсе дарогі і сцежкі.

2.Завіруха вые, плача,тужыць, сцішыцца. каб нанава пачаць.

3.Вецер біўся ў вокны, ныў, шумеў, стагнаў і апаўшым лісцем шыбы засыпаў.

4.Мароз моцна, люта скаваў зямлю, усюды ажно высыпаў густы іней.

5.У нашым класе нямала здольных вучняў. На парярэдніх партах школьнікі весела смяяліся.
.....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

Сінонімы - ..................................................................................................................................................................................................................................................................................................................


ІІ.Замяніце выдзеленыя словы патрэбным займеннікам.
Дзеці вярталіся са школы. Снег не пераставаў ісці .Снег ...............буйнымі сняжынкамі сыпаўся на зямлю. Малышы кідаліся снежкамі. Малышы .............. смяяліся.

Потым дзеці зрабілі снежную бабу . Снежная баба .............................. атрымалася незвычайная.

Дзеці надзелі бабе на галаву вядро. Вядро ...................... аказалася вялікае!
ІІІ.Запішыце займеннікі ў патрэбнай форме. Заахвоцьце сваіх сяброў ці радню прыехаць над возера Свіцязь – складзіце запрашэнне выкарыстоўваючы тэкст.
Возера Свіцязь! Да (ты)....................... бягуць вясёлыя ручайкі. (Ты) .................. кожную хвіліну спяваюць птушкі. (Ты) .................. любяць дарослыя і дзеці. Твая вада празрыстая як сляза. Няма на свеце возера прыгажэйшага за (ты) ........................... !
..............................................................................

.............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

IV.Як думаеце, чаму гэты верш называецца ,,Шчасце’’? Адкажыце 2-3 сказамі.

Я маляваць буду

Усіх па парадку.

Вось намалюю

я маму спачатку.

З ёй і сябе я

побач пастаўлю.

Потым я сонейка

зверху дабаўляю.

Выведу ўдалеч

бярозавы шлях,

птушак, жывёл

размяшчу па баках.
Шчасце .............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................
V.Замест пытанняў пастаўце займеннікі ў адпаведным родзе, склоне, ліку.
Маша збірала на пасецы суніцы.

Пад кусцікам (хто?).................. заўважыла вожыка.

(Хто?)................... ляжаў, звіўшыся ў клубочак. А ў гэты час перад (кім?)..................

прапаўзла гадзюка. Вожык раптам напаў на гадзюку. Між (кім?)...................... закіпела бойка.

Маша з заміраннем сэрца чакала, хто з (каго?)............................. пераможа.
VI Устаўце, дзе трэба, мяккі знак ці апостраф.

Надвор.....е змянілася адразу. Заплакала зіма міл..... ёнамі слёз. Л.....ецца з неба цяпло.

Вераб.....і цешацца цяплу. Мацней б.......ецца сэрца. А зярнятка пакладзена ў віл.....готную зямл....ю праб.....ецца зялёным парасткам.
VII.Спішыце, устаўляючы прапушчаныя лічэбнікі.

......................................, пяць, ....................................... , сем , восем, ....................................., ............................................... ,адзінаццаць, дванаццаць, ......................................, ..................................... , .............................................. , шаснаццаць, ................................................, васемнаццаць, ......................................... , дваццаць.


VIII .Запішы лічэбнікі словамі, дапасуй форму.
Саснавая хвоя трымаецца (2 )................................ гады.

У Нясвіжы дуб і сасна растуць быццам бы з (1) ................................................ дрэва.

У замкавых валах размяшчаліся (2) ........................................... брамы .

Касцёл быў мураваны, з (3)...................................................... бакоў атынкаваны.

(4)......................................... яблыні растуць каля хаты.

Да берага было (10).................................................... метраў.


IX .Прачытайце, адкажыце на пытанні развітымі сказамі.
Мая маленькая айчына,

Мой беластоцкі родны край,

Тут басанож стаптаў сцяжыны,

Што праляглі праз поле,гай.


Цаніць тут навучыўся працу,

Гамонку шчырую, народ.

І не магу цябе я страціць,

Ты- даражэйшая штогод.


.... Мая маленькая айчына,

Я твой адданы верны сын.

Цябе ніколі не пакіну,

Мая калыска, мой спачын.

Віктар Швед
1.Якія пачуцці, абяцанні выражаны ў вершы?

..................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

.........................................................................................................................................................

2.Як разумееце апошні радок верша?

....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................
X. Прачытайце, адкажыце на пытанні развітымі сказамі.Нельга перапісваць сказаў з верша даслоўна.
***

Я сын зямлі беластоцкай,

і іншай мне маці не трэба,

там сосны высока – высокія

ад зямлі да блакітнага неба.

Там рэчкі сінія- сінія

і ветры з далонямі кволымі

бягуць па зялёнай краіне,

як сябры, заўсёды вясёлыя....

Алесь Барскі


1.Чым вабіць да сябе родная зямля?

...........................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................


2.Што агульнага ў вершах В. Шведа і А. Барскага?

....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

XI .Замест кропак ужывайце словы , утвораныя ад дзеяслова ісці пры дапамозе прыставак (напрыклад пайсці).
Раніцай я ........................... з дому і ................................ у лес. Сонца было яшчэ высока, калі я ...................................... да лесу. Я ................................... у самы гушчар, але грыбы трапляліся рэдка. Тады я выйшаў з гушчару і праз маленькае балота.................................... на палянку.

Там грыбоў было шмат. Я ........................... дадому з поўным кошыкам.


XII. Падбярыце да дзеясловаў патрэбныя прыслоўі .
Ісці (як?) ................................................., азірнуцца (куды?) ................................................... ,

вярнуцца (калі?)......................................, гаварыць (як?) ......................................................... ,

устаць (калі?).................................................................. , узняцца(куды?).............................................................. .
XIII. Чым вы заўтра будзеце займацца? Выкарыстайце словы:

раніцай, удзень, увечары, спачатку, потым (4-5 сказаў).

.........................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................XIV.Якія яшчэ словы маглі пачуць дзеці , запішыце.
Ехалі дзеці аднойчы ў трамваі,

Месцы дарослым яны ўступалі,

Дапамагалі сыходзіць старым.

- Добрыя дзеці, -

Казалі ўсе ім.

..........................................................................,

...........................................................................,

............................................................................ .

XV.Складзіце план апавядання і дайце загаловак тэксту.

...........................................................


З-пад маста ў шчыліну паміж дошкамі прабівалася бярозка. Яна цягнулася да сонца.

Людзі шкадавалі яе. Праязджаючы па мосціку шафёры стараліся не зачапіць дрэўца.

Кожны раз я падыходзіў да мосціка з нейкай трывогай. Убачыўшы бярозку, супакойваўся і радаваўся , што дрэўца жыве.

Потым я выкапаў дрэўца і пасадзіў каля дарогі.

План

........................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................



...........................................................................................................................................................

..........................................................................................................................................................


Што можаце сказаць пра героя?

А)...............................................................................

Б).................................................................................

В)................................................................................ .


XVI. Прачытайце ўрывак падання і адкажыце на пытанні.

... Двое дужых дуржыннікаў пацягнулі чарадзея ( што загадаў утапіць,інакш паслаць служыць богу вады прыгожую дзяўчыну) на высокі бераг ды – у вір галавой.Уздыхнулі сяляне, а князь трохі пачакаў ды і кажа: ,, Відаць не мог з богам дамовіцца стары чарадзей.Паслаць наступнага’’.

.... Пападалі тады чарадзеі да ног князя і папаўзлі,як сабакі да яго.А той строга загадаў:

,, Дзяўчат на Купалле ў вадзе не тапіць, на гэта можна ляльку зрабіць і кідаць яе ў раку.

А дзяўчаты няхай карагоды водзяць,песні пяюць, вянкі па вадзе пускаюць ды купальскай

расой умываюцца... .Хто з чарадзеяў парушыць гэты закон, той пойдзе на размову з богам.

Няхай Купалле вясёлым святам будзе!’’

1.Як разумееш словы князя ,, ...Пайсці на размову з богам,,?


...............................................................................................................................................................

..............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................




  1. Кароценька і прыгожа запішы 5-6 сказаў пра Купалле.

......................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................








База данных защищена авторским правом ©shkola.of.by 2016
звярнуцца да адміністрацыі

    Галоўная старонка