Раздзел іншы міністр




старонка21/28
Дата канвертавання01.05.2016
Памер5.3 Mb.
1   ...   17   18   19   20   21   22   23   24   ...   28

РАЗДЗЕЛ 22. ПАСЛЯ ПАХАВАННЯ

У хмарным небе над вежамі замка ўсё гушчару з'яўляліся ярка-блакітныя прагалы, але гэтыя прыкметы набліжэння лета цалкам не цешылі Гары. У яго нічога не атрымлівалася - ні асачыць Малфоя, ні выклікаць Слагхорнаа на даверную гутарку гутарку і прымусіць падзяліцца ўспамінам, якое той хаваў некалькі дзесяцігоддзяў.


- Апошні раз кажу, забудзься аб Малфою, - рашуча запатрабавала Герміёна.
Яны, паабедаўшы, сядзелі ў двары і грэліся на сонейку. Рон і Герміёна трымалі ў руках міністэрскую брашурку "Апарыраванне: распаўсюджаныя памылкі і спосабы іх пазбегнуць" - сёння ў іх быў іспыт. Падобна, аднак, што брашурка дрэнна дзейнічала на нервы: каштавала з-за кута з'явіцца нейкі дзяўчынцы, як Рон здрыгануўся і палез хавацца за Герміёнай.
- Гэта не Лаванда, - стомлена сказала Герміёна.
- А, добра, - супакоіўся Рон.
- Гары Потэр? - загаварыла дзяўчынка. - Мяне прасілі перадаць вось гэта.
- Дзякуй…
Гары з упалым сэрцам узяў у рукі маленькі пяргаментны скрутак. Дачакаўшыся, калі дзяўчынка адыдзе далей, ён сказаў:
- Дамблдор казаў, што, пакуль я не выстараюся ўспамін, заняткаў больш не будзе.
- Можа, ён жадае пазнаць, як твае поспехі, - выказала здагадку Герміёна. Гары разгарнуў пасланне, але замест вузкага касога почырку Дамблдора ўбачыў няроўныя крамзолі, вельмі непераборлівыя - пергамент быў моцна закапаны, і чарнілы месцамі расплыліся.

Дарагія Гары, Рон і Герміёна!


Арагог уначы сканаў. Гары і Рон, вы яго ведалі і падушыце, які ён быў незвычайны. Герміёна, па-мойму, табе ён таксама падабаўся. Пахаванні ўвечар, з вашага боку будзе вельмі ветліва, калі вы прыйдзеце. Думаю, лепш за ўсё на заходзе, гэта яго каханы час сутак. Ведаю, вам нельга позна выходзіць на вуліцу, але вы можаце ўзяць плашч. Я бы не прасіў, але аднаму мне не вытрымаць.
Хагрыд

- Прачытай, - Гары саўгануў цыдулку Герміёне.


- Аб, я вас умольваю! - выклікнула яна, хутка прабегшы ліст вачамі і перадаўшы Рону. Той, прачытаўшы, літаральна здранцвеў ад абурэння.
- Зусім з глузду з’ехаў - выгукнуў ён. - Ды гэтая яго цудзіна аддала нас з Гары сваім суродзічам на з'ядзенне! Маўляў, частуйцеся, рабяты! А зараз, значыць, мы павінны рыдаць над яго гідкім валасатым трупам?
- Справа не толькі ў гэтым, - сказала Герміёна. - Ён просіць нас позна ўвечар выйсці з замка, хоць выдатна ведае, што меры бяспекі сталі ў мільён разоў стражэй і што будзе, калі нас зловяць.
- Мы і раней хадзілі да яго ў гасцюй па вечарах, - запярэчыў Гары.
- Так, але дзеля такога? - адклікалася Герміёна. - Калі Хагрыд сапраўды патрабаваўся ў дапамогі, мы шматлікім рызыкавалі, але… у выніку… Арагог памёр. Калі бы гаворка ішла аб яго выратаванні…
- То я бы сапраўды не пайшоў, - цвёрда заявіў Рон. - Герміёна, ты яго не бачыла. Павер, смерць яму вельмі на карысць.
Гары забралаў у яго цыдулку і паглядзеў на якія расплыліся чарнільныя плямы. Відаць было, што слёзы ліліся на пергамент ці ледзь не раўчуком…
- Гары, спадзяюся, ты не збіраешся ісці? - спытала Герміёна. - Каб атрымаць спагнанне з-за такой дурасці?
Гары ўздыхнуў.
- Ведаю, ведаю, - сказаў ён. - Хагрыд спакойна пахавае Арагога і без нас.
- Вось менавіта, - з відавочным палягчэннем адказала Герміёна. - Слухай, сёння днём на зеллеварэнні амаль нікога не будзе, у нас жа іспыт… паспрабуй як-небудзь улагодзіць Слагхорна!
- Думаеш, на пяцьдзесят сёмай разоў мне нарэшце ўсміхнецца поспех? - горка ўсміхнуўся Гары.
- Поспех! - раптам выклікнуў Рон. - Гары, вось яно - поспех!
- Гэта значыць?
- Скарыстайся зеллем поспеху!
- Рон, сапраўды… сапраўды! - узрушана ўскрыкнула Герміёна. - Вядома! Як я сама не дадумалася?
Гары ўтаропіўся на сваіх сяброў.
- Фелікс Фелецыс? Не ведаю… я жадаў яе пашанаваць…
- Для чаго? - здзіўлена спытаў Рон.
- Што можа быць важней гэтага ўспаміну? - падтрымала Герміёна.
Гары не адказаў. Думка аб каштоўнай маленькай бутэлечцы даўно ўтойвалася ў глыбінях яго прытомнасці; у ім спелі смутныя, смутныя летуценні: Джыні парывае з Дынам, Рон чамусьці цешыцца, што яна зараз сустракаецца з Гары…  Ён сам сабе не прызнаваўся ў гэтым, няўжо што ў сне або на мяжы паміж сном і явай…
- Гары? Дзе ты лунаеш? - паклікала Герміёна.
- Што?... А, так, вядома, - сказаў ён, прыходзячы ў сябе. - Так… добра. Калі мне цяпер не атрымаецца разгаварыць Слагхорна, то ўвечар я прыму трохі фартуны і паспрабую яшчэ раз.
- Вырашанае, - бадзёра вымавіла Герміёна, устала і выканала грацыёзны пірует. - Кірунак… настрой… - прамармытала яна.
- Спыні, - узмаліўся Рон, - мяне і так ванітуе…. Ой, хутчэй, хавайце мяне!
У двары з'явіліся яшчэ дзве дзяўчынкі, і Рон нырнуў за спіну да Герміёны.
- Гэта не Лаванда, - дасадна сказала яна.
- Выдатна, - Рон асцярожна вызірнуў з-за пляча Герміёны. - Чорт, глядзіце, яны нейкая журботныя.
- Гэта сёстры Мантгамеры і, натуральна, яны журботныя, няўжо ты не чуў пра іх малодшага брата? - здзівілася Герміёна.
- Сапраўды кажучы, я ўжо не паспяваю сачыць, што ў каго адбываецца з сваякамі, - адказаў Рон.
- На яго напаў пярэварацень. Кажуць, іх мама адмовілася дапамагаць Пажыральнікамі Смерці. Як бы тамака ні было, хлопчыку было ўсяго пяць і ён памёр у св. Лапіку, яго не змаглі выратаваць.
- Памёр? - узрушана паўтарыў Гары. - Але бо ад гэтага не паміраюць, проста ты таксама ператвараешся ў пярэваратня?
- Часам паміраюць, - з незвычайнай суровасцю сказаў Рон. - Я чуў, такое бывае, калі пярэварацень занадта захапляецца.
- А хто гэта быў? - хутка спытаў Гары.
- Кажуць, Фенрыр, - адказала Герміёна.
- Я так і ведаў - маньяк, які палюе за дзецьмі, той, аб кім распавядаў Лубін! - гнеўна выклікнуў Гары.
Герміёна маркотна паглядзела на яго і сказала:
- Гары, ты павінен выстарацца ўспамін. Каб спыніць Валана дэ морт. Бо ўвесь гэты кашмар з-за яго…
Наверсе стукнуў звон. Рон і Герміёна з перапуджаным выглядам ускочылі.
- Усё будзе добра, - запэўніў іх Гары. Яны пайшлі да вестыбюля, дзе збіраліся тыя, хто сёння здаваў апарыраванне. - Поспехі.
- Табе таксама! - Герміёна шматзначна паглядзела на Гары, які ўжо звярнуў да падзямелля.
У той дзень на зеллеварэнні вучняў было ўсяго трое: Гары, Эрні і Драка Малфой.
- Занадта юныя для іспыту? - лагодна хахатнуў Слагхорн. - Нават семнаццаці няма?
Яны паматалі галовамі.
- Ну і нічога страшнага, - весяла працягваў Слагхорн, - раз нас так мала, давайце бавіцца. Хай кожны прыгатуе мне што-небудзь цікавенькага!
- Выдатная ідэя, сэр, - лісліва сказаў Эрні, паціраючы рукі. Але Малфой нават не ўсміхнуўся.
- У якім сэнсе "цікавенькага"? - змрочна запытаўся ён.
- Здзівіце мяне чым-небудзь, - легкадумна адклікаўся Слагхорн.
Малфой, падціснуўшы вусны, адкрыў "Вышэйшае зеллеварэнне". Было ясней яснага, што ён лічыць гэты ўрок пустой стратай часу і шкадуе, што яго нельга правесці ў Патрэбным пакоі. Усё зразумела, думаў Гары, назіраючы за ім па-над сваім падручнікам.
Цікава, яму здаецца або Малфой схуднеў, як і Бамс? І ужо сапраўды збляднеў; скура па-ранейшаму шараватая, мусіць, таму, што ў апошні час ён рэдка выходзіць на вуліцу. І у ім зусім не засталося нахабствы, ажыўленасці, фанабэрыстасці; нічога ад той фанабэрыстай развязнасці, з якой ён у "Хогварц-экспрэсе" выхваляўся місіяй, ускладзенай на яго Валанам дэ морт... і тут магчыма толькі адно тлумачэнне: якая бы ні была місія, справы Малфоя ідуць дрэнна.
Гэтая думка вельмі ўзбадзёрыла Гары. Ён пагартаў "Вышэйшае зеллеварэнне" і знайшоў моцна скрэмзаныя інструкцыі да падрыхтоўкі эйфарычнага эліксіра. Выдатна: падобнае зелле не толькі падыходзіць для задання, але і можа (сэрца Гары прапусціла ўдар) прывесці Слагхорна ў добры настрой. Калі ўгаварыць настаўніка паспрабаваць эліксір, то не выключана, што ён вырашыцца аддаць успамін…
- Што ж, выглядае ўзрушаюча, - пляснуўшы ручкамі і склаўшы разам далоні, сказаў Слагхорн паўтара гадзіны праз. Ён уважліва разглядаў сонечна-жоўтае змесціва катла Гары. - Эйфарыя, наколькі я разумею? А што за водар? М-м-м-м…. дробка перачнай мяты, дакладна? Не па навуцы, вядома, але… думка выдатная і вельмі арыгінальная. Зразумела: выдатная процівага зрэдку якія ўзнікаюць пабочным эфектам накшталт несуцішнага спеву… Прама не ведаю, дзе ты чэрпаеш натхненне, мой хлопчык…. калі толькі гэта не…
Гары нагой глыбей запхнуў у заплечнік падручнік Прынца-паўкроўкі.
- …гены тваёй маці!
- Аб… так, мусіць, - супакоіўся Гары.
Эрні быў незадаволены; разлічваючы перасягнуць Гары, ён вельмі неабдумана заняўся вынаходствам уласнага зелля, але яно згуснула і ператварылася ў нейкую фіялетавую клёцку. Малфой з кіслай асобай збіраў рэчы; Слагхорн абвясціў яго адрыжны адвар усяго толькі "ніштаватым".
Празвінеў звон. Малфой і Эрні адразу сышлі.
- Сэр, - пачаткаў Гары, але Слагхорн хутка паглядзеў яму за спіну, убачыў, што кабінет спусцеў, і паспяшаўся прочкі.
- Прафесар… прафесар, не жадаеце паспрабаваць маё зя…? - у адчай крыкнуў яму ўслед Гары.
Але той ужо схаваўся. Засмучаны Гары выліў эліксір, сабраў свае рэчы, выйшаў з класа і павольна паплёўся ўверх па ўсходах у агульную гасціную.
Рон і Герміёна вярнуліся толькі да вечара.
- Гары! - выгукнула Герміёна, з'яўляючыся ў адтуліне за партрэтам. - Гары, я здала!
- Малайчына! - пахваліў ён. - А Рон?
- Рон… праваліўся з-за поўнага глупства, - шэптам паведаміла Герміёна. З'явіўся Рон, пануры і вельмі пануры. - Жудасна не павезла, такая дробязь, пакінуў палоўку брыва, а экзаменатар заўважыў… Як з Слагхорнам?
- Пацешыць няма чым, - сказаў Гары. Рон падышоў да іх. - Вось не павезла! Нічога, абавязкова здасі ў наступны раз - разам са мной.
- Мусіць, - прабурчаў Рон. - Але… палоўка брыва! Вялікая важнасць!
- Так, так, - спагадліва заківала Герміёна, - гэта ўжо занадта…
За вячэрай яны толькі і рабілі, што лаялі жорсткага экзаменатара, і ў выніку Рон крышачку павесялеў. Па дарозе ў агульную гасціную яны ўжо абмяркоўвалі які не паддаецца Слагхорна і яго ўспамін.
- Так што, Гары, будзеш прымаць Фелікс Феліцыс або як? - патрабавальна спытаў Рон.
- Мабыць, лепш прыняць, - адказаў Гары. - Вядома, не цэлы флакон на дванаццаць гадзін, гэта жа не на ўсю ноч… прыму глыточак. Двух або трох гадзін павінна хапіць.
- Адчуванні ўзрушаючыя, - летуценна вымавіў Рон. - Здаецца, што і кроку не можаш ступіць няправільна.
- Пра што ты? - засмяялася Герміёна. - Ты жа ніколі яго не прымаў!
- Але думаў, што прыняў, - сказаў Рон такім тонам, нібы тлумачыў відавочную рэч. - Якая розніца…
Яны бачылі, што Слагхорн зусім нядаўна прыйшоў у Вялікую залу, і ведалі, што ён кахае ёсць не спяшаючыся, таму вырашылі трохі пасядзець у агульнай гасцінай. План іх быў такі: даць настаўніку час вярнуцца ў свой кабінет, а ўжо пасля адправіць туды Гары. Калі сонца спусцілася да верхавін дрэў Забароненага лесу, яны злічылі, што час нетутэйша, пераканаліся, што Нэвіл, Дын і Сімус знаходзяцца ў гасцінай, і крадком падняліся ў спальню хлопчыкаў.
Гары выняў са дна куфара згорнутыя шкарпэткі і дастаў з іх маленечкую зіготкую бутэлечку.
- Добра, паехалі, - сказаў ён, паднёс бутэлечку да вуснаў і асцярожна глынуў.
- Ну, як? - шэптам спытала Герміёна.
Гары адказаў не адразу. Неўзабаве, павольна, але дакладна, яго ахапіла вясёлая перакананасць ва ўласнай усемагутнасці; ён адчуваў, што яму падуладна ўсё, рашуча ўсё… а ўжо вытрасці з Слагхорна ўспамін - лёгкая справа!
Ён падняўся, усміхаючыся, поўны ўпэўненасці ў сабе, і сказаў:
- Выдатна. Проста выдатна. Увогуле… я пайшоў да Хагрыда.
- Што?! - у поўным жаху выклікнулі Рон і Герміёна.
- Няма жа, Гары… табе трэба ісці да Слагхорна, забыўся?
- Нічога падобнага, - без ценю сумневу запярэчыў Гары. - Я іду да Хагрыда, мне здаецца, гэта будзе добра.
- Што добра? Закопваць гіганцкага павука? - здзіўлена спытаў Рон.
- Так, - пацвердзіў Гары, выцягваючы з заплечніка плашч-нябачніка. - Я адчуваю, што сёння павінен быць менавіта тамака, разумееце, што я маю ў выглядзе?
- Не, - палаца адказалі Рон і Герміёна. Яны відавочна ўстрывожыліся.
- А гэта сапраўды Фелікс Фелецым? - занепакоілася Герміёна, падносячы бутэлечку да святла. - У цябе не было іншага флакона з… нават не ведаю…
- Адварам тупасці? - выказаў здагадку Рон.
Гары, апранаўшы плашч, засмяяўся. Рон і Герміёна ўстрывожыліся яшчэ больш.
- Даверцеся мне, - сказаў Гары. - Я ведаю, што раблю… або, ва ўсякім разе… - ён упэўнена пайшоў да дзвярэй, - зелле ведае.
Ён зачыніўся плашчом з галавой і пайшоў уніз. Рон і Герміёна паспяшаліся за ім. Дзверы ў падножжа ўсходаў была адчыненая, і Гары праслізнуў туды.
- Што гэта ты тут робіш з ёй? - завішчала Лаванда Браўн, гледзячы скрозь Гары на Рона і Герміёну, якія выскачылі з спальні хлопчыкаў. Рон ледзь не здушыўся сліной. Гары неўзаметку шмыгнуў міма.
Выйсці з агульнай гасцінай апынулася проста: у партрэтную дзюру як раз залазілі Джыні і Дын; Гары праціснуўся паміж імі, выпадкова закрануўшы Джыні.
- Не трэба мяне падсаджваць, Дын, - з лёгкім раздражненнем кінула яна. - Вечна ты са сваёй дапамогай, я выдатна магу сама…
Партрэт, кіўнуўшыся, зачыніўся, але Гары ўсёткі пачуў, як адгыркнуўся Дын… Яшчэ больш узрадаваўшыся, Гары лёгка закрочыў па замку. Ніхто не сустракаўся яму на шляхі і хавацца не прыходзілася, але ён ніколькі не дзівіўся: сёння ён быў самым удачлівым чалавекам у "Хогварцы".
Чаму абавязкова трэба ісці да Хагрыда, ён і паняцці не меў. Здавалася, зелле асвятляе яго шлях усяго на некалькі крокаў наперад: канчатковага пункта не відаць і калі з'явіцца Слагхорн, невядома, затое ясна, што ўзнагародай будзе ўспамін. У вестыбюлі Гары ўбачыў, што Філч забыўся замкнуць уваходную дзверы, і, праззяўшы, расхінуў яе. Пару імгненняў ён проста стаяў, атрымліваючы асалоду ад пахамі травы і вячэрняй свежасці, а потым спусціўся з ганка насустрач змярканню.
На ніжняй прыступцы ён раптам усвядоміў, што да Хагрыда прыемней усяго ісці праз агарод. Гэта было не зусім па шляху, але Гары ведаў, што павінен падпарадкоўвацца свайму капрызу, і накіраваўся наўпрост да градак, дзе ўбачыў Слагхорна, гутарылага з прафесарам Спраўт. Ён узрадаваўся, не выпрабоўваючы, зрэшты, адмысловага здзіўлення, шаснуў за нізкую каменную агароджу і, пачуваючыся ў ладу са ўсім мірам, стаў слухаць іх гутарка.
- …велізарнае дзякуй, што выдаткавалі на мяне гэтулькі часу, Памона, - цырымонна дзякаваў Слагхорн. - Большасць прызнаных аўтарытэтаў сходзяцца ў тым, што яны найболей дзейсныя, калі сабраныя ў змярканні.
- Цалкам згодна, - горача падтрымала прафесар Спраўт. - Гэтага досыць?
- Суцэль, суцэль, - паківаў Слагхорн. Гары ўбачыў у яго ў руках бярэмя нейкіх сцеблаў. - Тут па некалькі лісця на кожнага трэцякласніка плюс яшчэ трохі, калі хтосьці іх перапарыць… ну-з, добрага вам вечара і яшчэ раз велізарнае дзякуй!
Прафесар Спраўт сышла ў цемру да сваіх цяпліц, а Слагхорн накіраваў ступні туды, дзе стаяў нябачны Гары.
Падпарадкоўваючыся раптоўнаму парыву, Гары хупавым рухам сарваў з сябе плашч.
- Добры вечар, прафесар.
- Мэрлінава барада, як ты мяне напалохаў, - сказаў Слагхорн, застываючы на месцы. Ён падазрона паглядзеў на Гары. - Як ты выйшаў з замка?
- Па-мойму, Філч забыўся замкнуць дзверы, - весяла адказаў Гары і з радасцю ўбачыў, што Слагхорн нахмурыўся.
- Здаецца, прыйдзецца на яго заявіць; калі табе цікава маё меркаванне, гэтага чалавека больш хвалюе смецце, чым уласна бяспека… Аднак навошта ты тут, Гары?
- Ці бачыце, сэр, справа ў Хагрыду, - Гары цалкам сапраўды ведаў, што цяпер самае правільнае - казаць праўду. - Ён жудасна засмучаны… але… вы нікому не скажаце, прафесар? Я не жадаю, каб у яго былі непрыемнасці…
Яму атрымалася абудзіць цікаўнасць Слагхорна.
- Не абяцаю, - прабуркаў той. - Але я ведаю, што Дамблдор цалкам давярае Хагрыду, і ўпэўнены, што ён не мог здзейсніць нічога жудаснага…
- Разумееце… у Хагрыда шмат гадоў быў гіганцкі павук… ён жыл у Забароненым лесе… умеў размаўляць і ўсё такое…
- Мне казалі, што ў лесе насяляюць акрамантулы, - ціха вымавіў Слагхорн, аглядаючыся на сцяну чорных дрэў. - Значыць, гэта праўда?
- Так, - кіўнуў Гары. - Але першы, Арагог, якога выгадаваў Хагрыд, учора ўначы памёр. Хагрыд цалкам пабіты і прасіў, каб хтосьці быў з ім на пахаваннях. Я абяцаў прыйсці.
- Як кранальна, - безуважліва прагаварыў Слагхорн, утаропіўшы вялікія маркотныя вочы на далёкія агеньчыкі ў халупе Хагрыда. - М-так… аднак… яд акрамантула надзвычай каштоўны… раз жывёла толькі што памерла, ён, магчыма, яшчэ не высах… я, вядома, чалавек не бяздушны, і калі Хагрыд так засмучаны… але калі можна выняць хоць колькі-та… што ні кажы, ад жывой акрамантулы яду не выстараешся…
Здавалася, Слагхорн размаўляе не з Гары, а з самім сабой.
- …не сабраць было бы недаравальна… сотня галеонаў за пінту… у мяне, адкрыта кажучы, не такое вялікае дараванне…
Гары раптам ясна зразумеў, што трэба рабіць.
- Ведаеце, - з вельмі пераканаўчай нерашучасцю сказаў ён, - калі бы вы захацелі прыйсці на пахаванні, Хагрыд бы вельмі ўзрадаваўся… ганаровей для Арагога, разумееце…
- Вядома, вядома, - у вачах Слагхорна ўспыхнуў запал. - Вось што, Гары, сустрэнемся тамака… я вазьму бутэлечку-іншую… вып'ем за… у сэнсе, успомнім няшчаснае жывёлу… праводжаны з гонарам… І трэба змяніць гальштук, гэты залішне яркі для такога выпадку…
Ён прыспешыўся ў замак, а Гары, у поўным захапленні ад самога сябе, пабег да Хагрыда.
- Прыйшоў, - прахрыпеў Хагрыд, калі адкрыў дзверы і ўбачыў Гары, які з'явіўся з-пад плашча-нябачнікі.
- Так… а вось Рон з Герміёнай не змаглі, - сказаў Гары. - Яны прасілі перапрасіць.
- Нява… усё роўна… усё роўна, Гары, яму было бы вельмі прыемна…
Хагрыд гучна ўсхліпнуў. Яго вочы счырванелі, на рукаве была надзетая чорная павязка, зробленая, падобна, з анучы, прасякнутай гуталінам. Гары уцешліва папляскаў волата па локці - вышэй дацягнуцца не атрымалася.
- Дзе мы яго пахаваем? - спытаў ён. - У лесе?
- Ты што, не! - выклікнуў Хагрыд, змакаючы бясконцы струмень слёз падолам кашулі. - Як Арагог памёр, іншыя павукі мяне і блізка не падпускаюць. Апыняецца, яны мяне не елі толькі па яго загаду! Можаш сабе такое прадставіць, Гары?
Сумленным адказам было бы "так"; Гары дзіўна жыва памятаў страшную сцэну, калі яны з Ронам сапхнуліся асобай да асобы з акрамантуламі і вельмі добрае зразумелі, што Хагрыд жыўшы толькі дзякуючы Арагогу.
- Каб у лесе было месца, куды мне нельга зайсці! - Хагрыд неверачы паматаў галавой. - Ведаў бы ты, як я забіраў у іх Арагога… яны бо, разумееш, сваіх мерцвякоў з'ядаюць… а я жадаў схаваць гонар па гонары… як пакладзена…
Небарака расплакаўся. Гары зноў папляскаў яго па локці, прагаварыўшы пры гэтым (зелле падказвала, што рабіць):
- Я па дарозе сустрэў прафесара Слагхорна.
- Непрыемнасцяў-то ў цябе не будзе, не? - занепакоіўся Хагрыд. - Вам жа нельга выходзіць з замка так позна, гэта я вінаваты…
- Не, не, калі ён пазнаў, навошта я іду, то сказаў, што таксама жадае аддаць Арагогу апошні абавязак, - сказаў Гары. - Ён пайшоў перапрануцца ў што-небудзь падыходнае… і абяцаў прынесці віны, каб успомніць Арагога…
- Праўда? - Хагрыд быў узрушаны і адначасова крануты. - Гэта… гэта… вельмі ветліва з яго боку, вельмі… і цябе не выдаў, глядзі-ка. Я раней з Гарацыем Слагхорнам асоба спраў не меў… прыйдзе праводзіць Арагога, трэба жа… так… даўніне Арагогу гэта спадабалася бы…
Гары падумаў, што ў Слагхорнзе даўніне Арагогу больш за ўсё спадабалася бы багацце мяса, але пакінуў сваё меркаванне пры сабе і адышоў да задняга акенца халупы. Адтуль адчынялася вельмі непрыемнае відовішча: велізарны мёртвы павук, які ляжаў на спіне, падціснуўшы перапутаныя паміж сабой лапішчы.
- Так мы яго тут пахаваем, у тваім садзе?
- Я вырашыў, прама за гарбузовай градкай, - адказаў Хагрыд. - Я ужо і… гэта… магілку выкапаў…. Проста, думаю, трэба ж над ім слова якія-небудзь вымавіць добрыя… успомніць што-небудзь радаснае, як водзіцца…
Яго голас завагаўся; ён замоўк. Тут раздаўся грук у дзверы, і Хагрыд пайшоў адчыняць. Слагхорн, у строгім чорным гальштуку і з бярэмем бутэлек у руках, паспешліва пераступіў парог.
- Хагрыд, - трагічным тонам вымавіў ён, - спачуваю вашай страце.
- Дзякую, што дашлі, - сказаў Хагрыд. - Велізарнае дзякуй. І дзякуй, што не наклалі спагнанні на Гары…
- Што вы, як мага! - выклікнуў Слагхорн. - Гаротны дзень, гаротны дзень… а дзе жа няшчаснае стварэнне?
- Тамака, на вуліцы, - надтрэснута адклікаўся Хагрыд. - Можа… ужо пайдзем?
Яны вышлі на задні двор. Над дрэвамі вісела месяц; у яе бледных прамянях, смешваючыхся са святлом з вокнаў халупы, быў бачны Арагог. Ён ляжаў на боку велізарнай ямы, поруч якой узвышаўся дзесяціфутавы груд сважавыкапанай зямлі.
- Пышна, - вымавіў Слагхорн, падыходзячы да павука. Восем малочна-белых вачэй мёртва глядзелі ў неба, а ў двух велічэзных выгнутых жвалах нерухома адлюстроўвалася месяц. Слагхорн схіліўся, разглядаючы велізарную валасатую галаву, і Гары здалося, што ён чуе бразгат бутэлек.
- Не ўсё разумеюць, якія яны прыгожыя, - сказаў Хагрыд, звяртаючыся да спіны Слагхорна. Слёзы цяклі з куткоў яго вачэй, акружаных дробнымі маршчынкамі. - Я і не ведаў, Гарацый, што вы цікавіцеся такімі істотамі.
- Цікаўлюся? Мой дарагі Хагрыд, я іх абагаўляю! - выклікнуў Слагхорн, адыходзячы ад Арагога і хаваючы пад мантыяй бутэльку - Гары бачыў, як бліснула шкло. Хагрыд змакаў вочы і нічога не заўважыў. - Але… не ці сітавіна прыступіць да пахаванняў?
Хагрыд кіўнуў і ступіў наперад. Ён з высілкам прыпадняў гіганцкае цела і, аглушальна кракнуў, пераваліў яго ў цёмную яму. Знізу данёсся агіднае храбусценне. Хагрыд зноў расплакаўся.
- Вядома, вам, блізкаму чалавеку, цяжэй усяго, - прагаварыў Слагхорн. Ён папляскаў Хагрыда па локці, да якога, як і Гары, толькі і мог дацягнуцца. - Дазвольце мне сказаць некалькі слоў?
Павінна быць, узяў мора хвацкага яду, падумаў Гары, гледзячы, з якой задаволенай ухмылкай Слагхорн ступіў на бок дола і ціха, вяліка загаварыў:
- Бывай, Арагог, цар арахнідаў, даўні і дакладны сябар! Тыя, хто ведаў цябе, ніколі цябе не забудуцца! Цела тваё спарахнее, але душа назаўжды застанецца жыць у зацішных, аббэрсаных павуціннем кутках Забароненага лесу, які стаў табе хатай. Хай вечна квітнеюць твае многавокія нашчадкі, і хай знойдуць у гэтым суцяшэнне людзі, твае сябры, якіх спасцігла гэтак незаменная згуба.
- Цудоўная… цудоўная прамова! - завыў Хагрыд і, адчайна рыдаючы, паваліўся на кампостную кучу.
- Ну-ну-ну, - спагадліва замармытаў Слагхорн, узмахваючы чарадзейнай палачкай. Гара зямлі паднялася ў паветра, павісела імгненне і з глухім шумам звалілася на мёртвага павука, утварыўшы гладкую горку. - Давайце мінуем у хату і ўспомнім нябожчыка. Гары, зайдзі-ка з іншага боку… вось так… устаем, устаем, Хагрыд… вось малайчына…
Яны пасадзілі Хагрыда ў крэсла за сталом. Ікол, які падчас пахаванняў хаваўся ў сваім кошыку, падцерушыў да іх на мяккіх лапах і, як звычайна, пляснуў цяжкую галаву Гары на калены. Слагхорн адкаркаваў бутэльку.
- Я праверыў, яду няма, - запэўніў ён Гары, выліваючы вялікую частку віна ў велічэзную кружку і перадаючы яе Хагрыду. - Пасля выпадку з тваім бедным сябрам Рупертам я загадаў дамавіку эльфу адпіць патроху з усіх бутэлек.
Гары прадставіў сабе выраз асобы Герміёны, давядзіся ёй пачуць аб падобным, і вырашыў нічога ёй не распавядаць.
- Гэта Гары, - прагаварыў Слагхорн, разліваючы змесціва другой бутэлькі па двух кружкам, - …а гэта мне. Ну-з, - ён высока падняў кружку, - за Арагога.
- За Арагога, - палаца паўтарылі Гары і Хагрыд.
Слагхорн і Хагрыд адразу выпілі шмат. Але Гары, накіроўваны Фелікс Феліцысам, ведаў, што не павінен піць, таму толькі прыкінуўся, быццам зрабіў глыток, і паставіў кружку на стол.
- Я ведаў яго яшчэ яйкам, - маркотна вымавіў Хагрыд. - А калі ён вылупіўся, быў вось такусенькі дробка. Не больш пекінеса.
- Краса, - сказаў Слагхорн.
- Я трымаў яго ў шафе ў школе, пакуль… ну…
Хагрыда пацямнеў асобай, і Гары ведаў чаму: у свой час з-за інтрыг Тома Рэддля Хагрыда абвінавацілі ў тым, што ён адкрыў Пакой Сакрэтаў, і вышпурнулі з школы. Але Слагхорн, здавалася, нічога не чуў; ён глядзеў на столь, адкуль звісалі медныя патэльні і доўгі пук асляпляльна-белых, шаўкавістых валасоў.
- Няўжо поўсць аднарога?
- А-а, так, - раўнадушна кінуў Хагрыд. - Увесь час яе збіраю, яны, разумееце, чапляюцца хвастамі за галінкі і ўсякае такое іншае ў лесе…
- Але, мой дарагі сябар, ці ведаеце вы, наколькі гэта каштоўна?
- Я яе пускаю на бінты, перавязваю параненых звяроў, - паціснуў плечамі Хагрыд. - Яна запал якая гаючая… вельмі моцны сродак, разумееце.
Слагхорн адпіў яшчэ з сваёй кружкі, зараз ужо вельмі ўважліва аглядаючы халупу, вышукваючы, як зразумеў Гары, іншыя скарбы, якія можна звярнуць у запасы мёда з дубовых бочак, ананасавыя цукаты і аксамітныя смокінгі. Ён зноўку напоўніў кружкі, Хагрыда і сваю, і прыняўся распытваць, хто яшчэ насяляе цяпер у лесе, дзівячыся, як гэта Хагрыд паспявае за ўсім сачыць. Той, паслабіўшыся ад віна і пахвальнай увагі, перастаў змакаць вочы і з радасцю пусціўся ў доўгія развагі аб гадоўлі лечурак.
Тут Фелікс Фелецыс злёгку падапхнула Гары, і ён заўважыў, што запасы спіртнога, прынесенага Слагхорнам, хутка падыходзяць да канца. Гары яшчэ ні разу не накладваў далівальны заклён невербальна, але сёння смешна было і падумаць аб няўдачы. І сапраўды, Гары толькі ухмыльнулся, калі, неўзаметку для Хагрыда і Слагхорна (яны абменьваліся гісторыямі пра нелегальныя ўгоды з яйкамі цмокаў), паказаў пад сталом палачкай на пустеючыя бутэлькі, і тыя неадкладна зноўку напоўніліся віном.
Праз гадзіну або каля таго, Хагрыд і Слагхорн пачалі абвяшчаць усякія недарэчныя тосты: за "Хогварц", за Дамблдора, за эльфійскае віно, за…
- Гары Потэра! - зароў Хагрыд, перакульваючы ў рот чатырнаццатую кружку і праліваючы частку віна на падбародак.
- Сапраўды, сапраўды, - невыразна выгукнуў Слагхорн, - За Пары Готэра, абранага хлопчыка, які… або… ну… нешта ў гэтым духу, - прамямліў ён і таксама асушыў сваю кружку.
Услед за тым Хагрыд ізноў запаў у слязлівасць і ўсунуў Слагхорну хвост аднарога. Той стаў запіхваць яго ў кішэнь з крыкамі:
- За сяброўства! За шчодрасць! За дзесяць галеонаў валасінка!
Яшчэ ледзь пазней Хагрыд і Слагхорн паселі побач, абняліся і прыняліся спяваць доўгую маркотную песню аб смерці ведзьмака Ода.
- А-а-а-а, самыя лепшыя паміраюць маладымі, - прамармытаў Хагрыд, у якога вока трохі з'ехалі да носу, і выпусціў галаву на рукі. Слагхорн працягваў руладзіць. - Мой татка, да прыкладу… або твае мамка з тэчкай, Гары…
Буйныя слёзы папаўзлі з маршчыністых вачэй Хагрыда; ён схапіў Гары за руку і моцна патрос яе.
- …лепш ведзьмакоў я не ведаў… жах… жах…
Слагхорн жаласна галасіў:
І Ода-героя дадому прынеслі,
Дзе ведалі яго хлопцам,
Перад смерцю ён ляжыць бяздыхан,
Каўпак навыварат на ім.
Чарадзейная палачка хрусць,
Аб жах, аб гары, аб сум!
- …жах, - у апошні раз шумна ўздыхнуў Хагрыд. Яго вялікая кудлатая галава скацілася набок, і ён гучна захроп.
- Перапрошваю, - ікнуўшы, сказаў Слагхорн. - Забіце, не магу выцягнуць матыў.
- Хагрыд казаў не аб вашым спеве, - ціха растлумачыў Гары. - А аб смерці маіх бацькоў.
- Аб, - выклікнуў Слагхорн, душачы моцную адрыжку. - Ой, мама… Так, гэта… сапраўды жах. Жах… жах…
Ён відавочна не ведаў, што яшчэ сказаць, і здаволіцца тым, што зноўку напоўніў кружкі.
- Лічу, ты… нічога не памятаеш, Гары? - ніякавата пацікавіўся ён.
- Не… мне жа быў усяго год, - адказаў Гары, гледзячы на полымя свечак, колышучаеся ад храпу Хагрыда. - Але зараз я ведаю даволі шмат з таго, што тады здарылася. Тата памёр першым, вы ведалі?
- Я? Не, - глуха адгукнуўся Слагхорн.
- Так… Валан дэ морт забіў яго, пераступіў праз труп і накіраваўся да мамы, - распавёў Гары.
Слагхорн здрыгануўся, але не мог адарваць узрушанага погляду ад асобы Гары.
- Ён загадаў ёй адысці ў бок, - бязлітасна працягваў Гары. - Ён мне казаў, што ёй няма чаго было паміраць. Яго цікавіў толькі я. Яна магла ўцячы.
- Святое неба, - выдыхнуў Слагхорн. - Яна магла… ёй было няма чаго… які кашмар…
- Так, праўда? - амаль шэптам вымавіў Гары. - А яна нават не зварухнулася. Тата ўжо памёр, але яна не жадала, каб я таксама загінуў. Яна ўмольвала Валан дэ морта… а ён смяяўся…
- Годзе! - нечакана выгукнуў Слагхорн, выстаўляючы наперад якая калоціцца руку. - Праўда, мой хлопчык, даволі… я стары чалавек… я не магу… не жадаю слухаць…
- Я зусім забыўся, - зманіў Гары, удахнаўлённы Фелікс Феліцысам, - бо яна вам падабалася, дакладна?
- Падабалася? - паўтарыў Слагхорн, і яго вока напоўніліся слёзамі. - Ды я не магу прадставіць, каб хтосьці яе не кахаў… такая адважная… такая вясёлая… усё гэта такі жах…
- А вы не жадаеце дапамагчы яе сыну, - папракнуў Гары. - Яна аддала мне жыццё, а вам шкада ўспаміны.
Халупу напоўніў ракочучы храп Хагрыда. Гары не адрываючыся глядзеў у вільготныя вочы Слагхорна. Той, здавалася, не мог адвесці погляду.
- Не кажы так, - прашаптаў ён. - Гэта не таму… калі бы гэта магло дапамагчы, вядома… але нічога не зменіцца…
- Зменіцца, - выразна і ясна сказаў Гары. - Дамблдору патрэбна інфармацыя. Мне патрэбна інфармацыя.
Ён казаў цалкам спакойна: Фелікс Фелецыс абяцаў, што раніцай Слагхорн нічога не ўспомніць. Гледзячы настаўніку прама ў вочы, Гары ледзь падаўся наперад.
- Я - Абраны. Я павінен яго забіць. Мне трэба ваш успамін.
Слагхорн страшна збляднеў; яго гладкі ілоб выбліснуў ад поту.
- Ты - Абраны?
- Вядома, - спакойна пацвердзіў Гары.
- Але тады… мой дарагі хлопчык… ты просіш аб многім… па ісце, ты просіш дапамагчы знішчыць…
- Вы не жадаеце пазбавіць мір ад ведзьмака, які забіў Лілі Эванс?
- Гары, Гары, вядома, жадаю, але…
- Баіцеся, што ён пазнае аб вашым удзеле?
Слагхорн маўчаў; ён быў смяротна напалоханы.
- Будзьце адважным, як мая мама, прафесар…
Слагхорн падняў пухлую ручку і прыціснуў да вуснаў якія калоцяцца пальцы; ён нагадваў моцна павялічанага немаўля.
- Я зусім не ганаруся… - скрозь пальцы прашаптаў ён. - Наадварот, сарамачуся таго, што… паказвае ўспамін… у той дзень я здзейсніў страшнае…
- Вы ўсё выправіце, калі перадасце ўспамін мне, - сказаў Гары. - Гэта будзе вельмі адважны і высакародны ўчынак.
Хагрыд здрыгануўся ў сне і захроп зноў. Слагхорн і Гары глядзелі сябар на сябра па-над догораючай свечкай. Маўчанне доўжылася і доўжылася, але Фелікс Фелецыс загадала Гары не перарываць яго, чакаць.
Нарэшце, Слагхорн вельмі павольна паднёс руку да кішэні і дастаў чарадзейную палачку. Потым саўгануў іншую руку пад мантыю і выбавіў маленькую пустую бутэлечку. Затым, па-ранейшаму не зводзячы вачэй з Гары, крануў кончыкам палачкі сваёй скроні, выцягнуў доўгую серабрыстую нітку ўспамінаў і апусціў яе ў бутэлечку. Яно згарнулася колцам на дні, але неўзабаве, круцячыся, разпаўзлося па ўсёй пасудзіне. Слагхорн дрыготкай рукой затыкнуў бутэлечку коркам і перадаў праз стол Гары.
- Вялікае дзякуй, прафесар.
- Ты добры хлопчык, - сказаў прафесар Слагхорн. Слёзы каціліся па яго тоўстых шчокам прама ў густыя вусы. - І у цябе яе вочы… не думай аб мне занадта дрэнна, калі ўсё ўбачыш…
Тут ён, зусім як Хагрыд, выпусціў галаву на рукі, выдаў глыбокі ўздых і заснуў.



1   ...   17   18   19   20   21   22   23   24   ...   28


База данных защищена авторским правом ©shkola.of.by 2016
звярнуцца да адміністрацыі

    Галоўная старонка