Модуль «гісторыя» «Гісторыя Беларусі ў кантэксце еўрапейскай цывілізацыі




Дата канвертавання12.05.2016
Памер368.26 Kb.
Установа адукацыі

«Гомельскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Францыска Скарыны»







ЗАЦВЯРДЖАЮ

Прарэктар па вучэбнай рабоце

УА «ГДУ імя Францыска Скарыны»,

________________ І.В.Семчанка

________________

Рэгістрацыйны № УД-__________/р.





МОДУЛЬ «ГІСТОРЫЯ»

«Гісторыя Беларусі ў кантэксце еўрапейскай цывілізацыі»


Вучэбная праграма ўстановы вышэйшай адукацыi па вучэбнай дысцыплiне для ўсіх спецыяльнасцей універсітэта
Факультэт гістарычны
Кафедра гісторыі Беларусі
Курс (курсы) 1
Семестр (семестры) 1-2


Лекцыі 18 гадзiн


Экзамен няма


Практычныя (семінарскія)

заняткі 16 гадзiн



Залік дыферэнцаваны 1-2 семестр













Аудыторных гадзін па

вучэбнай дысцыпліне 34 гадзiны




Курсавая работа (праект) няма



Усяго гадзін па

вучэбнай дысцыпліне 72 гадзiны





Форма атрымання

вышэйшай адукацыі дзённая




Склаў А.В. Марчанка, к.г.н., дацэнт кафедры гiсторыi Беларусi





2014

Вучэбная праграма складзена на аснове тыпавой вучэбнай праграмы абавязковага модуля «Гiсторыя» для ўстаноў вышэйшай адукацыi, зацверджанай Мiнiстэрствам адукацыi Рэспублiкi Беларусь 30.06.2014 г., рэгiстрацыйны нумар ТД-СГ.23/тып.


Разгледжана i рэкамендавана к зацвярджэнню кафедрай гісторыі Беларусі


01.09. 2014 г., пратакол № 1
Загадчык кафедрай
________А.Р. Яшчанка

Адобрана i рэкамендавана к зацвярджэнню Метадычным саветам гістарычнага факультэта УА «ГГУ імя Ф.Скарыны»


04.09. 2014 г., пратакол № 1
Старшыня

__________ С.Б. Жыхараў



ТЛУМАЧАЛЬНАЯ ЗАПІСКА
Вучэбная праграма дысцыпліны «Гісторыя Беларусі ў кантэксце еўрапейскай цывілізацыі» прызначана для рэалізацыі на першай ступені вышэйшай адукацыі ў рамках модуляў сацыяльна-гуманітарных дысцыплін. Яна скіравана на авалоданне студэнтамі асноўнымі тэарэтычнымі дасягненнямі гістарычнай навукі, апрацоўку, асэнсаванне і сістэматызацыю вучэбнай інфармацыі, набыццё практыкаарыентаваных уменняў.

Месца вучэбнай дысцыпліны «Гісторыя Беларусі ў кантэксце еўрапейскай цывілізацыі» ў сістэме сацыяльна-гуманітарных ведаў вызначаецца прадметам яе вывучэння, якім з’яўляюцца агульнасістэмныя заканамернасці і рэгіянальныя асаблівасці працэсаў дзяржаўна-палітычнага, сацыяльна-эканамічнага, канфесійнага, культурнага і духоўнага развіцця беларускага народа ў кантэксце ўсходнеславянскай і еўрапейскай гісторыі з улікам цывілізацыйных характарыстык.

Актуальнасць вывучэння гісторыі Беларусі ў кантэксце еўрапейскай цывілізацыі абумоўлена неабходнасцю выпрацоўкі аб’ектыўнага навуковага погляду на гісторыю беларускага народа, які сфарміраваўся ў працэсе ўзаемадзеяння разнастайных сацыяльна-эканамічных, этнакультурных, геапалітычных і культурна-цывілізацыйных фактараў, і перш за ўсё ўсходнеславянскага, расійскага. Гэта з’яўляецца абавязковай умовай, якая забяспечвае падрыхтоўку не толькі спецыяліста-прафесіянала, але і фарміраванне ў асобы якасцей грамадзяніна і патрыёта.

Асноўнай мэтай сацыяльна-гуманітарнай падрыхтоўкі студэнтаў устаноў вышэйшай адукацыі з’яўляюцца фарміраванне і развіццё сацыяльна-асабовых кампетэнцый, прафесійных ведаў і практычных навыкаў, неабходных і дастатковых для вырашэння і выканання грамадскіх, сацыяльна-прафесійных і асабовых задач і функцый.

Задача вывучэння вучэбнай дысцыпліны «Гісторыя Беларусі ў кантэксце еўрапейскай цывілізацыі» ва ўстановах вышэйшай адукацыі заключаецца ў набыцці студэнтамі практычных навыкаў аналізу гістарычных фактаў і падзей, што забяспечвае фарміраванне прафесійных і сацыяльна-асабовых кампетэнцый студэнта, заснаваных на сістэме каштоўнасцяў, якая сфарміравалася ў працэсе гістарычнага развіцця беларускага народа і эвалюцыі яго дзяржаўнасці, што з’яўляецца тэарэтыка-метадалагічнай асновай, неабходнай для якаснай падрыхтоўкі спецыялістаў.

У адпаведнасці з патрабаваннямі адукацыйнага стандарту выпускнік павінен ведаць:



  • асноўныя тэорыі грамадскага развіцця, асаблівасці фармацыйнага і цывілізацыйнага падыходаў да вывучэння гісторыі Беларусі ў кантэксце сусветных цывілізацый;

  • асноўныя этапы складвання беларускага этнасу ў асобныя гістарычныя перыяды;

  • гістарычныя мадэлі мадэрнізацыі грамадства і дзяржавы, савецкі варыянт мадэрнізацыі і цывілізацыйнага развіцця беларускага грамадства;

  • асноўныя дасягненні ў развіцці матэрыяльнай і духоўнай культуры беларускага народа;

  • асноўныя этапы развіцця дзяржаўнасці на тэрыторыі Беларусі, станаўлення дзяржаўнага суверэнітэту Рэспублікі Беларусь;

  • месца і ролю беларускіх земляў у геапалітычных працэсах ў асобныя гістарычныя перыяды, уклад беларускага народа ў перамогу над фашызмам, значэнне і месца суверэннай Рэспублікі Беларусь у сучасным свеце;

умець:

  • выкарыстоўваць фармацыйны і цывілізацыйны падыходы да вывучэння гісторыі для характарыстыкі асаблівасцяў гістарычнага развіцця беларускага народа;

  • характарызаваць умовы і вынікі складвання беларускага этнасу ў асобныя гістарычныя перыяды;

  • ажыццяўляць параўнальны аналіз рэформ і рэвалюцый у працэсе мадэрнізацыі беларускага грамадства, ацэньваць вынікі функцыянавання савецкай грамадска-палітычнай сістэмы ў БССР, вызначаць сутнасныя характарыстыкі беларускай мадэлі сацыяльна-эканамічнага развіцця;

  • тлумачыць уплыў асобных культурна-цывілізацыйных фактараў на развіццё Беларусі і ацэньваць асноўныя дасягненні ў развіцці матэрыяльнай і духоўнай культуры Беларусі; выкарыстоўваць культурна-гістарычную спадчыну Беларусі ў сваёй прафесійнай дзейнасці і памнажаць яе;

  • аналізаваць працэс складвання беларускай дзяржаўнасці, афармлення і замацоўвання суверэнітэту Рэспублікі Беларусь;

  • характарызаваць геапалітычнае становішча беларускіх зямель у асобныя гістарычныя перыяды, ацэньваць значэнне Перамогі савецкага народу ў Вялікай Айчыннай вайне, аналізаваць месца і ролю суверэннай Рэспублікі Беларусь ва ўмовах сусветнай глабалізацыі.

Для рэалізацыі мэтаў, азначаных вышэй, лічыцца неабходным вырашэнне наступных задач:

- фарміраванне ў студэнтаў ведаў і ўменняў аналізу заканамернасцяў і асаблівасцяў дзяржаўна-палітычнага, сацыяльна-эканамічнага, канфесійнага, культурнага, духоўнага развіцця беларускага народа з улікам цывілізацыйных характарыстык і выхавання на гэтай аснове пачуцця адказнасці за лёс краіны;

- засваенне студэнтамі сістэмы матэрыяльных, культурных і духоўных каштоўнасцяў, якія былі створаны ў працэсе гістарычнага развіцця беларускага народа і развіццё на гэтай аснове здольнасці да самарэалізацыі ва ўмовах сучаснай сацыякультурнай сітуацыі;

- гатоўнасць выпускніка вышэйшай школы як грамадзяніна Рэспублікі Беларусь у аб’ёме сваіх кампетэнцый, сфарміраваных у выніку ўсвядомленага засваення і выкарыстання вучэбнай гістарычнай інфармацыі, садзейнічаць далейшаму развіццю сваёй краіны.

На вывучэнне дысцыпліны «Гісторыя Беларусі ў кантэксце сусветных цывілізацый» вылучаецца 72 гадзіны, у тым ліку 34 аўдыторныя гадзіны: лекцыі 18 гадзін, семінарскія заняткі 16 гадзін.

ЗМЕСТ

АБАВЯЗКОВАГА МОДУЛЯ «ГІСТОРЫЯ»
Тэма 1. Уводзіны ў вучэбную дысцыпліну «Гiсторыя Беларусі ў кантэксце еўрапейскай цывілізацыі»
Метадалагічныя асновы вывучэння гісторыі. Перыядызацыя сусветнай гісторыі і гісторыі Беларусі. Фармацыйны і цывілізацыйны падыходы да вывучэння гісторыі. Цывілізацыя як стадыя развіцця грамадства і як лакальны культурна-гістарычны тып. Прадмет вывучэння гісторыі Беларусі ў кантэксце цывілізацыйнага развіцця агульнарускай і еўрапейскай гісторыі. Гісторыяграфічныя школы. Крыніцы вывучэння гісторыі Беларусі.
Раздзел І

ФАРМІРАВАННЕ БЕЛАРУСКАГА ЭТНАСУ I ДЗЯРЖАЎНЫЯ ЎТВАРЭННІ НА БЕЛАРУСКІХ ЗЕМЛЯХ
Тэма 2. Гістарычныя этапы фарміравання беларускага этнасу
Найстаражытнае насельніцтва на тэрыторыі беларускіх зямель. Пачатак рассялення славян (VI ст.) і славянізацыя балтаў. Старажытнаруская народнасць як аснова фарміравання рускага, беларускага і ўкраінскага этнасаў.

Паходжанне назвы Беларусь («Белая Русь»). Эканамічныя і палітычныя фактары фарміравання беларускага этнасу ў XIV – XVIII стст. Усходнеславянскі этнічны падмурак Вялікага княства Літоўскага, Рускага і Жамойскага (ВКЛ). Роля праваслаўнай царквы ў кансалідацыі беларускага этнасу. Уплыў каталіцтва і уніяцтва. Этнічная самасвядомасць і менталітэт беларусаў. Трансфармацыя ідэнтычнасці і саманазвы беларускага этнасу: рускія, русіны, «тутэйшыя», беларусы. Духоўнае жыццё беларускіх зямель у IX – XVIII стст.

Далейшае развіццё беларускага этнасу ва ўмовах складвання рынкавых адносін у XIX ст. Нацыянальная самасвядомасць беларусаў. Зараджэнне і развіццё беларусазнаўства. Тэорыя «заходнерусізму». Ідэі беларускага нацыянальнага адраджэння ў пачатку XX ст.
Тэма 3. Дзяржаўныя ўтварэнні на беларускіх землях
у
IXXVIII стст.
Еўропа ў сярэднявеччы. Станаўленне ранніх дзяржаўных утварэнняў на беларускіх землях. Кіеўская Русь. Полацкае і Тураўскае княствы і іх узаемаадносіны з Кіевам і Ноўгарадам. Феадальная раздробленасць. Стварэнне Вялікага княства Літоўскага, Рускага і Жамойскага. Роля заходнерускіх зямель у працэсе дзяржаўнага будаўніцтва ВКЛ. Асаблівасці фарміравання дзяржаўнага і сацыяльна-эканамічнага ладу на беларускіх землях ВКЛ.

Асноўныя тэндэнцыі развіцця сусветнай гісторыі ў Новы час. Эпоха Адраджэння, Рэфармацыя, Асветніцтва. Развіццё капіталізму. Першыя буржуазныя рэвалюцыі ў Заходняй Еўропе.

Люблінская унія. Уваходжанне ВКЛ у склад Рэчы Паспалітай. Войны XVII – XVIII стст. і іх наступствы для беларускіх зямель. Узмацненне феадальнай анархіі. Паглыбленне крызісу і тры падзелы Рэчы Паспалітай паміж Аўстрыяй, Прусіяй і Расіяй. Уключэнне беларускіх зямель у склад Расійскай імперыі.
Тэма 4. Становішча беларускіх зямель у складзе Расійскай дзяржавы (канец XVIII ст.кастрычнік 1917 г.)
Значэнне ўключэння Беларусі ў склад Расійскай імперыі ва ўмовах фарміравання індустрыяльнага грамадства. Цывілізацыйнае адзінства Беларусі і Расіі. Асноўныя напрамкі палітыкі самадзяржаўя ў Беларусі. Беларускія землі ў перыяд Айчыннай вайны 1812 г. Польскае паўстанне
1830 – 1831 гг. і яго наступствы.

Расійскі шлях палітычнай і эканамічнай мадэрнізацыі. Адмена прыгоннага права. Рэформы 60 – 70-х гг. XIX ст. і асаблівасці іх здзяйснення на Беларусі. Спецыфіка прамысловага перавароту ў Беларусі. Месца эканомікі Беларусі ва ўсерасійскім рынку. Змены ў сацыяльнай структуры насельніцтва.

Грамадска-палітычныя рухі і аб’яднанні ў Беларусі. Паўстанне
1863 – 1864 гг. яго ўплыў на палітыку ўладаў у Беларусі і грамадска-палітычную думку. Ідэалогія лібералізму, народніцкія і сацыял-дэмакратычныя плыні. Узнікненне агульнарасійскіх і беларускіх партый. Рэвалюцыя 1905 – 1907 гг. і пачатак расійскага парламентарызму. Сталыпінская аграрная рэформа і асаблівасці яе здзяйснення ў Беларусі. Першая сусветная вайна і яе наступствы для Беларусі.

Лютаўская рэвалюцыя і фарміраванне новых улад. Стратэгія і тактыка палітычных партый у адносінах да ўлады, праблемы выбару шляхоў далейшага грамадскага развіцця. Абвастрэнне сацыяльна-эканамічнага, палітычнага крызісу ў Расіі і расстаноўка палітычных сіл на Заходнім фронце і ў Беларусі восенню 1917 г. Перамога Кастрычніцкай рэвалюцыі ў Петраградзе і ў Беларусі.


РаздзелIІ

СТАНАЎЛЕННЕ БЕЛАРУСКАЙ ДЗЯРЖАЎНАСЦІ I ЎМАЦАВАННЕ ЯЕ СУВЕРЭНІТЭТУ Ў XX – ПАЧАТКУ XXI СТ.
Тэма 5. Савецкая грамадска-палітычная сістэма ў Беларусі

(кастрычнік 1917 – чэрвень 1941 гг.)

Роля Кастрычніцкай рэвалюцыі ў гістарычным лёсе беларускага народа. Устанаўленне савецкай улады ў Беларусі. Першыя рэвалюцыйныя пераўтварэнні. Барацьба супраць германскіх акупантаў.

Праблемы фарміравання беларускай дзяржаўнасці на нацыянальна-дэмакратычнай і рэвалюцыйна-класавай асновах. Абвяшчэнне Беларускай Народнай Рэспублікі ва ўмовах германскай акупацыі. Утварэнне беларускай дзяржаўнасці на савецкай аснове. Польска-савецкая вайна. Барацьба беларускага народа з польскімі інтэрвентамі. Роля і месца БССР у складзе СССР.

Савецкая мадэль мадэрнізацыі грамадства. Усталяванне савецкай аднапартыйнай грамадска-палітычнай сістэмы ў БССР. Сканцэнтраванне функцый заканадаўчай, выканаўчай і судовай улады ў руках дзяржаўна-партыйнага апарату. Дэфармацыі ў грамадска-палітычным жыцці БССР. Шляхі і метады будаўніцтва індустрыяльнага грамадства ў савецкай Беларусі (асаблівасці нэпа, індустрыялізацыя, калектывізацыя). Палітычныя рэпрэсіі 30-х гг. XX ст.

Геапалітычнае становішча Беларусі ў 20 – 30-я гг. ХХ ст.: вынікі Першай сусветнай вайны; беларускае пытанне пры афармленні Версальска-Вашынгтонскай сістэмы; Рыжская мірная дамова 1921 г. у гістарычным лёсе беларускага народа. Грамадска-палітычнае, эканамічнае і нацыянальна-культурнае становішча Заходняй Беларусі ў складзе Польскай дзяржавы. Рэвалюцыйны і нацыянальна-вызваленчы рух у Заходняй Беларусі
ў 20 – 30-я гг. ХХ ст.

Уздзеянне савецкага фактару на фарміраванне беларускай нацыі. Станаўленне беларускай савецкай культуры. Палітыка беларусізацыі. Дасягненні і супярэчнасці развіцця культуры і навукі ў 30-я гг. ХХ ст. Стаўленне савецкай улады да царквы.


Тэма 6. Беларусь у гады Другой сусветнай і Вялікай Айчыннай вайны
Прыход фашыстаў да ўлады ў Італіі і Германіі. Абвастрэнне супярэчнасцяў паміж еўрапейскімі дзяржавамі ў 30-я гг. XX ст. Правал палітыкі калектыўнай бяспекі. Пачатак Другой сусветнай вайны. Вызваленне Чырвонай Арміяй Заходняй Беларусі. Аб’яднанне беларускага народа ў складзе БССР.

Пачатак Вялікай Айчыннай вайны. Абарончыя баі на тэрыторыі Беларусі. Устанаўленне акупацыйнага рэжыму і яго мэты. Рабаванне гітлераўцамі гаспадарчых і культурных каштоўнасцяў Беларусі. Фашысцкі генацыд народа. Калабаранцкія арганізацыі і іх дзейнасць на карысць акупантаў.

Вызначальныя перамогі Чырвонай Арміі (бітвы пад Масквой, Сталінградам, Курскам), іх уплыў на ўздым партызанскага руху і падпольнай барацьбы. Баявая дзейнасць партызан і падпольшчыкаў. Пачатак вызвалення Беларусі. Аперацыя «Баграціён». Завяршальныя пераможныя аперацыі Чырвонай Арміі.

Ураджэнцы Беларусі на франтах вайны і ў еўрапейскім руху Супраціўлення. Вынікі вайны для беларускага народа і яго ўклад у Перамогу над фашызмам. Захаванне памяці аб гераізме савецкага народа.


Тэма 7. БССР: дасягненні і праблемы стваральнай працы народа ў пасляваенны перыяд (1945 – 1991 гг.)
Геапалітычныя змены на міжнароднай арэне пасля Другой сусветнай вайны. Пачатак «халоднай вайны». Супрацьборства дзвюх сацыяльна-палітычных сістэм. Крызіс сусветнай сацыялістычнай сістэмы і яе распад. Заканчэнне «халоднай вайны».

Аднаўленне прамысловасці і сельскай гаспадаркі ў першае пасляваеннае пяцігоддзе. Калектывізацыя ў Заходняй Беларусі. Эканамічнае развіццё БССР ва ўмовах навукова-тэхнічнай рэвалюцыі. Эканамічная рэформа 1965 г. і яе вынікі. Спецыялізацыя прамысловасці і сельскай гаспадаркі БССР ва ўмовах адзінага народнагаспадарчага комплексу СССР. Зніжэнне тэмпаў вытворчасці і нарастанне крызісных з’яў у эканоміцы. Палітыка перабудовы, курс на паскарэнне сацыяльна-эканамічнага развіцця. Чарнобыльская аварыя і яе наступствы. Паглыбленне эканамічнага крызісу ў СССР і БССР у канцы 80-х гг. XX ст.

Грамадска-палітычнае жыццё ў СССР і БССР у першае пасляваеннае дзесяцігоддзе. Барацьба з антысавецкімі групоўкамі. Ідэалагічныя кампаніі і палітычныя рэпрэсіі ў другой палове 1940-х – пачатку 1950-х гг. Асуджэнне культа асобы І.В.Сталіна. Спробы дэмакратызацыі грамадска-палітычнага жыцця ў другой палове 1950-х – 1964 гг. Нарастанне кансерватызму ў грамадска-палітычным жыцці ў 1970-я – першай палове 1980-х гг. Першыя крокі па рэфармаванні палітычнай сістэмы ў гады перабудовы. Змяненні ў Канстытуцыях СССР і БССР. Крызіс савецкага федэралізму. «Парад суверэнітэтаў рэспублік», барацьба за суверэнітэт Беларусі.

Адукацыя, навука і культура БССР у пасляваенны перыяд: дасягненні і праблемы. Дзяржаўная рэлігійная палітыка і становішча канфесій.



Тэма 8. Рэспубліка Беларусь у канцы XX – пачатку XXI ст.
Жнівеньскія падзеі 1991 г. у СССР. Абвяшчэнне Рэспублікі Беларусь. Пачатак фарміравання органаў улады і кіравання рэспублікі на прынцыпах суверэнітэту. Распад СССР і ўтварэнне СНД. Заканадаўча-прававое афармленне дзяржаўнага суверэнітэту Рэспублікі Беларусь.

Прыняцце Канстытуцыі Рэспублікі Беларусь 1994 г. Выбары прэзідэнта і фарміраванне новай сістэмы ўлады. Рэспубліканскія рэферэндумы 1995 і 1996 гг., іх вынікі. Дапаўненні і змяненні ў Канстытуцыю Рэспублікі Беларусь. Эвалюцыя «вертыкалі» улады і кіравання.

Крызісны стан прамысловасці і сельскай гаспадаркі ў пачатку
90-х гг. XX ст. Стварэнне перадумоў пераходу да рынкавай эканомікі, напрацоўка прававой базы, вызначэнне метадаў і накірункаў рэфармавання эканомікі. Распрацоўка і рэалізацыя беларускай мадэлі сацыяльна-эканамічнага інавацыйнага развіцця краіны. Дасягненні і праблемы беларускай эканомікі. Сусветны эканамічны і фінансавы крызіс і яго наступствы для краін Усходняй Еўропы. Сучасны стан прамысловасці, сельскай гаспадаркі і сацыяльнай сферы Беларусі.

Геапалітычнае становішча Рэспублікі Беларусь ва ўмовах сусветных глабалізацыйных працэсаў. Міжнароднае прызнанне Рэспублікі Беларусь і змены ў знешнепалітычным механізме краіны. Выпрацоўка стратэгіі і прынцыпаў знешняй палітыкі, яе шматвектарнасць. Беларуска-расійскія адносіны, стварэнне Саюза Беларусі і Расіі, Беларусь і СНД, фарміраванне мытнага саюза і адзінай эканамічнай прасторы.

Адукацыя, навука і культура Рэспублікі Беларусь. Нацыянальная сістэма адукацыі. Страты і здабыткі беларускай навукі. Стан гісторыка-культурнай спадчыны. Асноўныя накірункі развіцця літаратуры і мастацтва. Узаемаадносіны дзяржавы і царквы, адраджэнне рэлігійна-канфесійнага жыцця.

ВУЧЭБНА-МЕТАДЫЧНАЯ КАРТА (стацыянар)


Нумар раздзела, тэмы

Назва раздзела, тэмы


Колькасць аудыторных

гадзін

Кантраляваная самастойная работа

Iншае

Форма кантролю ведаў

Лекцыі

Практычныя

заняткі

Семінарскія

заняткi


Лабараторныя заняткi

1

2

4

5

6

7

8

9

10

1

Раздзел 1 Фарміраванне беларускага этнасу і дзяржаўныя ўтварэнні на беларускіх землях.






















1.1

Уводзіны ў дысцыпліну «Гісторыя Беларусі ў кантэксце еўрапейскай цывілізацыі»

1.1.1 Метадалагічныя асновы і прынцыпы вывучэння гісторыі.

1.1.2 Прадмет вывучэння гісторыі Беларусі.

1.1.3 Айчынныя гістарыяграфічныя школы і крыніцы вывучэння гісторыі Беларусі.




2



















1.2

Гістарычныя этапы фарміравання беларускага этнасу

1.2.1 Найстаражытнае насельніцтва на тэрыторыі Беларусi. Рассяленне славян і славянізацыя балтаў.

1.2.2 Фарміраванне беларускага этнасу ў XIV - XVIII стст.: эканамічны, палітычны i рэлiгiйны фактары.

1.2.3 Духоўнае жыццё беларускіх зямель у IX - XVIII стст.

1.2.4 Развіццё беларускага этнасу ва ўмовах складвання рынкавых адносін у XIX ст.

1.2.5 Беларускае нацыянальнае адраджэнне ў пачатку XX ст.



2




2










Абарона рэфератаў

1.3

Дзяржаўныя ўтварэнні на беларускіх землях у IX-XVIII стст.

1.3.1 Раннія дзяржаўныя ўтварэннi на беларускіх землях. Кіеўская Русь.

1.3.2 Полацкае і Тураўскае княствы ў IX-XIII стст.

1.3.3 Утварэнне ВКЛ. Асаблiвасцi дзяржаўнага i сацыяльна-эканамiчнага ладу.



1.3.4 Утварэнне Рэчы Паспалiтай. Крызiс i тры падзелы дзяржавы.

2




2













1.4

Становішча беларускіх зямель у складзе Расійскай дзяржавы (канец XVIII ст. - кастрычнік 1917 г.)

1.4.1 Палітыка самадзяржаўя ў Беларусi пасля падзелаў Рэчы Паспалiтай. Паўстаннi 1830-1831 i 1863-1864 гг. i iх наступствы.

1.4.2 Спецыфiка здзяйснення буржуазных рэформ 60-70-х гг. ХIХ ст. на Беларусі.

1.4.3 Адметнасцi прамысловага перавароту ў Беларусі ў другой палове ХIХ ст.

1.4.4 Грамадска-палітычныя рух ў Беларусі ў другой палове ХIХ – пачатку ХХ ст.



1.4.5 Першая сусветная вайна і яе наступствы для Беларусі.

1.4.6 Лютаўская рэвалюцыя 1917 г. у Расii i Беларусi.



2




2
















Усяго па раздзелу 1

8




6













2

Раздзел 2 Станаўленне беларускай дзяржаўнасці і ўмацаванне яе суверэнітэту ў XX - пачатку XXI ст.






















2.1

Савецкая грамадска-палітычная сістэма ў Беларусі (кастрычнік 1917 - чэрвень 1941 гг.)

2.1.1 Роля Кастрычніцкай рэвалюцыі ў гістарычным лёсе беларускага народа.

2.1.2 Шляхі фарміравання беларускай дзяржаўнасці.

2.1.3 Усталяванне савецкай грамадска-палітычнай сістэмы у БССР і яе асноўныя характарыстыкі.

2.1.4 Індустрыялізацыя, калектывізацыя сельскай гаспадаркі.

2.1.5 Развіцце культуры.



2




2










Кантроль-ная работа

2.2

Геапалітычнае становішча Беларусі ў 20 - 30-я гг. XX ст. Заходняя Беларусь у складзе польскай дзяржавы

2.2.1 Рыжская мірная дамова 1921 г. у гістарычным лёсе беларускага народа.

2.2.2 Грамадска-палітычнае і эканамічнае становішча Заходняй Беларусі ў складзе Польскай дзяржавы.

2.2.3 Рэвалюцыйны і нацыянальна-вызваленчы рух у Заходняй Беларусі ў 20-30-я гг. XX ст.


2




2













2.3

Беларусь у гады Другой сусветнай вайны і Вялікай Айчыннай вайны

2.3.1 Пачатак Другой сусветнай вайны. Аб’яднанне беларускага народа ў складзе БССР.

2.3.2 Пачатак Вялікай Айчыннай вайны. Усталяванне акупацыйнага рэжыму.

2.3.3 Партызанскі рух і падпольная барацьба. Калабаранцкія арганізацыі і іх дзейнасць.

2.3.4 Вызваленне Беларусі. Вынікі вайны для беларускага народа і яго ўклад у Перамогу над фашызмам.



2




2










Тэст

2.4

БССР: дасягненні і праблемы стваральнай працы народа ў пасляваенны перыяд (1945-1991 гг.)

2.4.1 БССР на міжнароднай арэне.

2.4.2 Аднаўленне прамысловасці і сельскай гаспадаркі пасля Вялікай Айчыннай вайны.

2.4.3 Эканамічнае развіццё БССР у 60-80-я гг. ХХ ст.

2.4.4 Грамадска-палітычнае жыццё ў БССР у 40-80-я гг. ХХ ст.

2.4.5 Адукацыя, навука і культура ў БССР у 40-80-я гг. ХХ ст.



2




2













2.5

Рэспубліка Беларусь у канцы XX - пачатку XXI ст.

2.5.1 Абвяшчэнне Республікі Беларусь. Заканадаўча-прававое афармленне дзяржаўнага суверэнітэту РБ.

2.5.2 Грамадскае жыццё ў Республіцы Беларусь.

2.5.3 Развіццё прамысловасці і сельскай гаспадаркі. Беларуская мадэль сацыяльна-эканамічнага інавацыйнага развіцця.

2.5.4 Геапалітычнае становішча Рэспублікі Беларусь. Стратэгія і прынцыпы знешняй палітыкі.

2.5.5 Адукацыя, навука і культура Республікі Беларусь.



2




2










Гутарка




Усяго па раздзелу 2

10




10
















Усяго

18




16










Дыферэнца-ваны залiк



ВУЧЭБНА-МЕТАДЫЧНАЯ КАРТА (завочная)


Нумар раздзела, тэмы

Назва раздзела, тэмы


Колькасць аудыторных

гадзін

Кантраляваная самастойная работа

Iншае

Форма кантролю ведаў

Лекцыі

Практычныя

заняткі

Семінарскія

заняткi


Лабараторныя заняткi

1

2

4

5

6

7

8

9

10

1

Раздзел 1 Фарміраванне беларускага этнасу і дзяржаўныя ўтварэнні на беларускіх землях.






















1.1

Уводзіны ў дысцыпліну «Гісторыя Беларусі ў кантэксце еўрапейскай цывілізацыі»

1.1.1 Метадалагічныя асновы і прынцыпы вывучэння гісторыі.

1.1.2 Прадмет вывучэння гісторыі Беларусі.

1.1.3 Айчынныя гістарыяграфічныя школы і крыніцы вывучэння гісторыі Беларусі.




2



















1.2

Дзяржаўныя ўтварэнні на беларускіх землях у IX-XVIII стст.

1.3.1 Раннія дзяржаўныя ўтварэннi на беларускіх землях. Кіеўская Русь.

1.3.2 Полацкае і Тураўскае княствы ў IX-XIII стст.

1.3.3 Утварэнне ВКЛ. Асаблiвасцi дзяржаўнага i сацыяльна-эканамiчнага ладу.



1.3.4 Утварэнне Рэчы Паспалiтай. Крызiс i тры падзелы дзяржавы.

2



















1.3

Становішча беларускіх зямель у складзе Расійскай дзяржавы (канец XVIII ст. - кастрычнік 1917 г.)

1.4.1 Палітыка самадзяржаўя ў Беларусi пасля падзелаў Рэчы Паспалiтай. Паўстаннi 1830-1831 i 1863-1864 гг. i iх наступствы.

1.4.2 Спецыфiка здзяйснення буржуазных рэформ 60-70-х гг. ХIХ ст. на Беларусі.

1.4.3 Адметнасцi прамысловага перавароту ў Беларусі ў другой палове ХIХ ст.

1.4.4 Грамадска-палітычныя рух ў Беларусі ў другой палове ХIХ – пачатку ХХ ст.



1.4.5 Першая сусветная вайна і яе наступствы для Беларусі.

1.4.6 Лютаўская рэвалюцыя 1917 г. у Расii i Беларусi.



2






















Усяго па раздзелу 1

6



















2

Раздзел 2 Станаўленне беларускай дзяржаўнасці і ўмацаванне яе суверэнітэту ў XX - пачатку XXI ст.






















2.1

Савецкая Беларусь: дасягненні і праблемы стваральнай працы народа ў пасляваенны перыяд (1945-1991 гг.)

2.4.1 БССР на міжнароднай арэне.

2.4.2 Аднаўленне прамысловасці і сельскай гаспадаркі пасля Вялікай Айчыннай вайны.

2.4.3 Эканамічнае развіццё БССР у 60-80-я гг. ХХ ст.

2.4.4 Грамадска-палітычнае жыццё ў БССР у 40-80-я гг. ХХ ст.

2.4.5 Адукацыя, навука і культура ў БССР у 40-80-я гг. ХХ ст.



2



















2.2

Суверэнная Беларусь ў канцы XX - пачатку XXI ст.

2.5.1 Абвяшчэнне Республікі Беларусь. Заканадаўча-прававое афармленне дзяржаўнага суверэнітэту РБ.

2.5.2 Грамадскае жыццё ў Республіцы Беларусь.

2.5.3 Развіццё прамысловасці і сельскай гаспадаркі. Беларуская мадэль сацыяльна-эканамічнага інавацыйнага развіцця.

2.5.4 Геапалітычнае становішча Рэспублікі Беларусь. Стратэгія і прынцыпы знешняй палітыкі.

2.5.5 Адукацыя, навука і культура Республікі Беларусь.









2
















Усяго па раздзелу 2

2




2
















Усяго

8




2










Дыферэнца-ваны залiк


ІНФАРМАЦЫЙНА-МЕТАДЫЧНАЯ ЧАСТКА
Прыкладны пералік тэм семiнарскiх заняткаў
1 Уводзіны ў дысцыпліну “Гісторыя Беларусі ў кантэксце еўрапейскай цывілізацыі”

2 Дзяржаўныя ўтварэнні на беларускіх землях у IX-XVIII стст.

3 Становішча беларускіх зямель у складзе Расійскай дзяржавы (канец XVIII ст. - кастрычнік 1917 г.).

4 Фарміраванне і ўмацаванне савецкай грамадска-палітычнай сістэмы ў Беларусі (кастрычнік 1917 - чэрвень 1941 гг.

5 Геапалітычнае становішча Беларусі ў 20 - 30-я гг. XX ст. Заходняя Беларусь у складзе польскай дзяржавы.

6 Беларусь у гады Другой сусветнай вайны і Вялікай Айчыннай вайны.



7 Савецкая Беларусь: дасягненні і праблемы стваральнай працы народа ў пасляваенны перыяд (1945-1991 гг.).

8 Суверэнная Беларусь ў канцы XX - пачатку XXI ст.


ЛІТАРАТУРА
Асноўная
Падручнікі і вучэбныя дапаможнікі

  1. Исторический выбор Беларуси: лекция Президента Республики Беларусь в Белорусском государственном университете, Минск, 14 марта 2003 г. – Минск, 2003.

  2. Бригадин, П.И. История Беларуси в контексте европейской истории: курс лекций. – Минск, 2007.

  3. Великая Отечественная война советского народа (в контексте Второй мировой войны): учеб. пособие / Под ред. А. А. Ковалени, Н. С. Сташкевича. – Минск, 2004.

  4. Гісторыя Беларусі ў кантэксце сусветных цывілізацый: вучэб. дапам.: у 2 ч. / Пад рэд. А. А. Кавалені, В. Ф. Касовіча. – Мінск, 2005.

  5. Гісторыя Беларусі и сусветная цывілізацыя: дапам. для студэнтаў прыродазн. фак. / А. Г. Каханоўскі [і інш.]. – Мінск, 2008.

  6. Гісторыя Беларусі: у 2 ч.: курс лекцый. / Пад рэд. Я. К. Новіка, Г. С. Марцуля. – Мінск, 2000; 2002.

  7. Дзмітрачкоў, П. Ф. Беларусь у складзе Вялікага княства Літоўскага (другая палова XIII – першая палова XVII ст.). – Магілёў, 2003.

  8. История Беларуси: учеб. пособие: в 2 ч. / Под ред. Я. И. Трещенка. – Могилёв, 2005.

  9. История Беларуси: учеб.-информац. пособие / Под ред. А. Г. Кохановского, О. А. Яновского. – Минск, 2001.

  10. Ковкель, И. И. История Беларуси с древнейших времен до нашего времени / И. И. Ковкель, Э. С. Ярмусик. – Минск, 2006.


Дадатковая


  1. Белоруссия в эпоху феодализма: сб. документов и материалов: в 4 т. — Минск, 1959–1979.

  2. Белоруссия в эпоху капитализма: сб. документов и материалов: в 4 т. -Минск, 1983; 1990.

  3. Вішнеўскі, А.Ф. Гісторыя дзяржавы і права Беларусі ў дакументах і матэрыялах / А. Ф. Вішнеўскі, Я. А. Юхо. – Мінск, 2003.

  4. Статут Вялікага княства Літоўскага 1588 г: Тэкст. Даведнік. Каментарыі. – Мінск, 1989.

  5. Хрестоматия по истории Белоруссии. С древнейших времен до 1917 г. – Минск, 1977.

  6. Вялікае княства Літоўскае. Энцыклапедыя: у 2 т. – Мінск, 2005; 2006.

  7. Гістарычны шлях беларускай нацыі і дзяржавы. – Мінск, 2001.

  8. Гісторыя Беларусі: у 6 т. – Мінск, 2000–2006. – Т. 1: Старажытная Беларусь: ад перша-пачатковага засялення да сярэдзіны XIII ст.; Т. 3: Беларусь у часы Рэчы Паспалітай (ХУІІ–ХУШ стст.); Т. 4: Беларусь у складзе Расійскай імперыі (канец XVIII – пачатак XX ст.); Т. 5: Беларусь у 1917–1945 гг. / рэдкал.: М. Касцюк (гал. рэд.) [і інш.].

  9. Гісторыя беларускай дзяржаўнасці ў канцы XVIII – пач.XXI ст.: у 2 кн. – Кн. 1 / А.А. Каваленя [і інш.]. Рэд.кал. А.А. Каваленя [і інш.]; Нац. акад. навук Беларусі, Ін-т гісторыі. – Мінск, 2011.

  10. Довнар-Запольский, М.В. История Белоруссии. – Минск, 2003.

  11. Ігнатоўскі, У.М. Кароткі нарыс гісторыі Беларусі. – Мінск, 1991.

  12. Иллюстрированная хронология истории Беларуси. – Минск, 1998.

  13. История Европы / Под науч. редакт. В.С. Кошелева. – Минск, 1996.

  14. Канфесіі на Беларусі (канец ХУПІ – ХХ ст.). – Мінск, 1998.

  15. Круталевич, В. А. История Беларуси: становление национальной державности (1917–1922 гг.). – Минск, 2003.

  16. Ластоўскі, В. Ю. Кароткая гісторыя Беларусі. – Мінск, 1992.

  17. Мельник, В.А. Основы идеологии белорусского государства: учеб. пособие / В.А. Мельник. – Минск: Выш. шк., 2011.

  18. Основы идеологии белорусского государства: учеб. пособие / под общ. ред. Г. А. Василевича, Я. С. Яскевич. – Минск, 2004.

  19. Очерки истории науки и культуры Беларуси. IX—XX вв. – Минск. 1996.

  20. Падокшын, С. А. Беларуская думка ў кантэксце гісторыі і культуры. – Мінск, 2003.

  21. Пилипенко, М. Ф. Возникновение Белоруссии: новая концепция. – Минск, 1991.

  22. Пічета, В. И. История белорусского народа. – Минск, 2003.

  23. Рэлігія і царква на Беларусі: энцыклапед. даведнік. – Мінск, 2001.

  24. Францыск Скарына і яго час. Энцыклапедычны даведнік. – Мінск, 1988.

  25. Ходзін, С. М. Гісторыя культуры Беларусі ў 1920–1930-я гг. – Мінск, 2001.

  26. Чарняўскі, М. М. Ілюстраваная гісторыя старадаўняй Беларусі: першабытны перыяд. – Мінск, 2003.

  27. Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: у 6 т. – Мінск, 1993 – 2003.

  28. Этнаграфія Беларусі. Энцыклапедыя. – Мінск, 1989.

ПРАТАКОЛ УЗГАДНЕННЯ ВУЧЭБНАЙ ПРАГРАМЫ




Назва вучэбнай дысцыпліны, з якой патрабуецца ўзгадненне

Назва

кафедры


Прапановы

аб зменах у змесце вучэбнай праграмы установы вышэйшай адукацыi па вучэбнай дысцыплiне




Рашэнне, прынятае кафедрай, распрацаваўшай вучэбную праграму (з указаннем даты і нумара пратакола)























































ДАПАЎНЕННІ І ЗМЯНЕННІ ДА ВУЧЭБНАЙ ПРАГРАМЫ

на _____/_____ вучэбны год


№№

пп


Дапаўненні і змяненні

На якой падставе








Вучэбная праграма перагледжана і адобрана на пасяджэнні кафедры


_____________________________ (пратакол № ____ ад ________ 20 )

(назва кафедры)


Загадчык кафедры

_____________________ _______________ __________________

(ступень, званне) (подпіс) (І..Прозвішча)
ЗАЦВЯРДЖАЮ
Дэкан факультэта

_____________________ _______________ __________________



(ступень, званне) (подпіс) (І.Прозвішча)


База данных защищена авторским правом ©shkola.of.by 2016
звярнуцца да адміністрацыі

    Галоўная старонка