Беларускі музычны фальклор




Дата канвертавання01.05.2016
Памер292.37 Kb.


ПРЫКЛАДНАЕ КАЛЯНДАРНА-ТЭМАТЫЧНАЕ ПЛАНАВАННЕ ФАКУЛЬТАТЫЎНЫХ ЗАНЯТКАЎ.

БЕЛАРУСКІ МУЗЫЧНЫ ФАЛЬКЛОР”, 10 КЛАСС (ПАВЫШАНЫ ЎЗРОВЕНЬ).



(Автор: В.В. Калацэй)


№ урока

і дата


Тэма ўрока

К-во

г.


Мэты вывучэння тэмы

Характарыстыка асноўных відаў і спосабаў дзейнасці
(з рэкамендаванымі практыкаваннямі)

Дадатковыя крыніцы:


1

2

3

4

5

6

РАЗДЗЕЛ I. Фальклорнае мастацтва восені (27 г.)

1-3

Побытавы танец на восеньскіх кірмашах і фэстах Беларусі

3 г.


Пазнаёміць вучняў з асаблівасцямі заняткаў па вучэбным прадмеце «Музыка (Беларускі музычны фальклор)» ў 10 класе.

Растлумачыць этнаэкалагічную, эстэтычную, выхаваўчую ролю фальклору ў жыцці чалавека і грамадства.

Ахарактарызаваць узаемасувязь фальклору са зменай сезонаў (на прыкладзе восеньскіх кірмашоў, святаў ураджаю і танца «Базар»).

Развівать эмацыянальнае стаўленне да твораў беларускай нацыянальнай культуры.



Развучванне побытавага танца пад інструментальны і спеўны (у запісы) акампанемент. Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – побытавы танец «Базар», для Падняпроўя – побытавы танец «Дзева ў сенях стаяла», для Усходняга Палесся – побытавы танец «Базар», для Заходняга Палесся – побытавы танец «Даўжок», для Падзвіння – побытавы танец «Мільён», для Панямоння – побытавы танец «Шарлатан».

Восеньскія і талочныя песні / Рэд. А.С.Фядосік // – Мінск: Навука і тэхніка,

1981.


Ветах. Базар [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=NYHyl2phjVI. – Дата доступу : 10.04.2015.

Капэля на таку. Субота [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=pa_Q4Ni1pIk. Дата доступу : 10.04.2015.



4-6

Прыпеўкі да побытавага танца

3 г.

Сфарміраваць у вучняў агульнае ўяўленне аб прыпеўках да побытавых танцаў восеньскага часу як форме жартоўнай (гумарыстычнай) міжасабовай камунікацыі.

Навучыць дэкламававаць спевы па чарзе: паўтараць за настаўнікам, потым – за сябрамі-вучнямі.

Сфарміраваць уменне спалучаць вербалізацыю тэксту (прамаўленне) з пластычнымі рухамі.

Развіваць зацікаўленасць да вывучэння твораў беларускага музычнага фальклору.



Дэкламацыя і спевы па чарзе: «педагог – вучні».

Практыкаванні, у якіх педагог просіць кожнага вучня разам з ім заспяваць па чарзе адзін куплет, а падцягваць рэфрэн – усіх разам.

Харавыя дэкламацыі і спевы напеву са словамі прыпевак да танцаў. Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – побытавы танец «Базар», для Падняпроўя – побытавы танец «Дзева ў сенях стаяла», для Усходняга Палесся – побытавы танец «Базар», для Заходняга Палесся – побытавы танец «Даўжок», для Падзвіння – побытавы танец «Мільён», для Панямоння – побытавы танец «Шарлатан».


Шаповалова, Г.П. Песня посиделочная, песня вячоркавая, пісня на вечорницях / Г.П. Шаповалова // Восточнославянский фольклор : слов. науч. и нар. терминологии. – Минск, 1993. – С. 234-235.

Ветах+Талака «Базар» [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=u6v24jXYOd4. – Дата доступу : 10.04.2015.

Ветах. Дзева ў сенях [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=bvDqz8Wzegg. – Дата доступу : 10.04.2015.


7-9

Песні-балады восені

3 г.

Паказаць выяўленчыя магчымасці восеньскага фальклору (на прыкладзе бел. нар. песні «Ластаўка»).

Ахарактарызаваць працоўныя песні і песні-балады.

Удасканальваць уменне спалучаць вербальны тэкст з рухамі.

Развіваць эмацыянальна-вобразнае ўспрыманне твораў беларускага музычнага фальклору.



Дэкламацыя і спевы тэксту песні. Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – восеньская песня «Ластаўка», для Падняпроўя – восеньская песня «Ты крапіва, ты крапівушка», для Усходняга Палесся – восеньская песня «У нас сягоння талака», для Заходняга Палесся – восеньская песня «Ужо восэнь наступае», для Падзвіння – восеньская песня «А ці поўна арэхава чашка», для Панямоння –восеньская песня «Ой, валы мае» ці інш.

Гульні, забавы, ігрышчы / Уклад. А. Лозка. – Мінск, 1996.

Балады : у 2 кн. / укл. Л. М. Салавей, Т. А. Дубкова. Кн. 1. – Мінск, 1977. Кн. 2. –

Мінск, 1978.


10-12

Восеньскія песні беларусаў

3 г.

Раскрыць асаблівасці восеньскіх працоўных песень пры зборы грэчкі, грыбоў, жніве ярыны.

Фарміраваць уменні дэкламаваць і спяваць па чарзе.

Удасканальваць уменне спалучаць вербальны тэкст з рухамі.

Развіваць эмацыяна-вобразнае мысленне вучняў.



Дэкламацыя і спевы па чарзе: «педагог – вучні».

Практыкаванні, у якіх педагог просіць кожнага вучня разам з ім запяваць па чарзе адзін куплет, а падцягваць рэфрэн – усіх разам.

Выкананне дэкламацыі слоў і напеву песні «Ластаўка- белакрылка». Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь –восеньская песня «Ластаўка», для Падняпроўя – восеньская песня «Ты крапіва, ты крапівушка», для Усходняга Палесся – восеньская песня «У нас сягоння талака», для Заходняга Палесся – восеньская песня «Ужо восэнь наступае», для Падзвіння – восеньская песня «А ці поўна арэхава чашка», для Панямоння –восеньская песня «Ой, валы мае» ці інш.

Паўтарэнне прыпевак і рухаў да «Базара».



Гульні, забавы, ігрышчы / Уклад. А. Лозка. – Мінск, 1996.

Восеньскія і талочныя песні / Рэд. А.С.Фядосік. – Мінск: Навука і тэхніка, 1981.




13-15

Гульня са спевамі і рытмічнымі рухамі (арнаментальная) у восеньскі перыяд

3 г.

Ахарактарызаваць ролю пастоў, іх медыцынскага і псіхатэрапеўтычнага плёну для здароўя.

Паказаць асаблівасці працы і хатніх гульняў моладзі.

Удасканальваць уменні дэкламаваць і спяваць па чарзе.

Развіваць крэатыўнае мысленне вучняў.



Выкананне дэкламацыі слоў і напеву песні-гульні «Падушачка».

Паўтарэнне слоў і напеву песні «Ластаўка -белакрылка» і прыпевак і рухаў да «Базара». Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – восеньская песня «Ластаўка», для Падняпроўя – восеньская песня «Ты крапіва, ты крапівушка», для Усходняга Палесся – восеньская песня «У нас сягоння талака», для Заходняга Палесся – восеньская песня «Ужо восэнь наступае», для Падзвіння – восеньская песня «А ці поўна арэхава чашка», для Панямоння –восеньская песня «Ой, валы мае» ці інш.



Довженок, Г.В. Игра драматическая, гульня драматычная, ігра драматична / Г.В. Довженок // Восточнославянский фольклор : слов. науч. и нар. терминологии. – Минск, 1993. – С. 89.

Падушачка [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=bqJqeRjYrpk. – Дата доступу : 10.04.2015.




16-18

Гульня з формульным тэкстам і дыялогамі (драматычная) у восеньскі перыяд

3 г.

Сфарміраваць агульнае ўяўленне аб песнях-гульнях восеньскага перыяду.

Показаць асаблівасці хатніх гульняў і адпачынку ўвосень.

Удасканальваць уменні дэкламаваць і спяваць па чарзе.

Развіваць культуру ўстрымання беларускага музычнага фальклору.



Паўтарэнне слоў і напеву песні-гульні «Падушачка», слоў і напеву песні «Ластаўка- белакрылка», прыпевак і рухаў да «Базара».

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – песня-гульня «Падушачка», для Падняпроўя – песня-гульня «Чыбір», для Усходняга Палесся – песня-гульня «Перапёлка», для Заходняга Палесся – песня-гульня «Молодар», для Падзвіння – песня-гульня «Мак», для Панямоння – песня-гульня «Курачка» ці інш.



Довженок, Г.В. Игра народная, гульня народная, гра народна / Г.В. Довженок // Восточнославянский фольклор : слов. науч. и нар. терминологии. – Минск, 1993. – С. 88-89.

Гульні, забавы, ігрышчы / Уклад. А. Лозка. – Мінск, 1996.




19-21

Побытавыя танцы (парныя і з няцотнай колькасцю выканаўцаў) у восеньскіх святах Беларусі

3 г.

Ахарактарызаваць восеньскія фэсты, кірмашы і звязаныя з імі жанры баладаў і прыпевак да танцаў.

Фарміраваць навыкі харэаграфічных рухаў.

Удасканальваць уменне спалучаць вербальны тэкст з рухамі.

Развіваць культуру ўспрымання твораў музычнага фальклору.




Выкананне дэкламацыі слоў і напеву прыпевак да танца «Кракавяк».

Вывучэнне слоў, напеваў, харэаграфічных рухаў і інструментальнага суправаджэння прыпевак да танца «Кракавяк».

Спалучэнне вербальнага тэксту (наступны этап – спеваў) з рухамі.

Паўтарэнне слоў і напеву песні-гульні «Падушачка», слоў і напеву песні «Ластаўка – белакрылка» і прыпевак і рухаў да «Базара».

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – танец «Кракавяк у тройках», для Падняпроўя –полька «Нітачка-іголачка», для Усходняга Палесся – танец «Картузэ», для Заходняга Палесся – танец «Тэрніця», для Падзвіння – танец «Мяцеліца», для Панямоння – танец «Акуліна» ці інш.


Соколов-Каминский, А.А. Танец, танець / А.А. Соколов-Каминский // Восточнославянский фольклор : слов. науч. и нар. терминологии. – Минск, 1993. – С. 344-345.

Кракавяк у тройках [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=9S9LCC-Rh9E. – Дата доступу : 10.04.2015.

Гапак у тройках [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=ommyLt7ZFQA. – Дата доступу : 10.04.2015.


22-24

Побытавы танец з рознай колькасцю выканаўцаў на восеньскіх вячорках

3 г.

Ахарактарызаваць супольныя танцавальныя вечарыны беларусаў у восеньскі час.

Пазнаёміць з мясцовымі побытавымі танцамі (вёскі, раёна, гісторыка-этнаграфічнага рэгіёна).

Удасканальваць уменні спалучаць вербальны тэкст з рухамі.

Развіваць цікавасць да беларускага музычнага фальклору.



Знаёмства (фізічнае ці віртуальнае) з мясцовымі майстрамі танцавальнага фальклору.

Паўтарэнне прыпевак і рухаў да «Базара» і «Кракавяка».

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – танец «Кракавяк у тройках», для Падняпроўя –полька «Нітачка-іголачка», для Усходняга Палесся – танец «Картузэ», для Заходняга Палесся – танец «Тэрніця», для Падзвіння – танец «Мяцеліца», для Панямоння – танец «Акуліна» ці інш.


Шаповалова, Г.П. Пенсня посиделочная, песня вячоркавая, пісня на вечорницях / Г.П. Шаповалова // Восточнославянский фольклор : слов. науч. и нар. терминологии. – Минск, 1993. – С. 234-235.

Кракавяк у тройках [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=9S9LCC-Rh9E. – Дата доступу : 10.04.2015



25-27

Выніковы занятак «Беларускі кірмаш»

3 г.

Сфарміраваць цэластнае ўяўленне аб беларускім восеньскім музычным фальклоры.

Сістэматызаваць веды пра восеньскія звычаі, песні, гульні, танцы.

Удасканальваць уменні спалучаць вербальны тэкст з рухамі.

Удасканальваць уменні дэкламаваць і спяваць па чарзе.

Развіваць мастацка-сінкрэтычнае мысленне вучняў.


Падрыхтоўка і дэманстрацыя на школьным свяце праграмы «Беларускі кірмаш».

Некрылова, А.Ф. Фольклор ярмарочный, фальклор кірмашовы, фольклор ярмарковий / А.Ф. Некрылова // Восточнославянский фольклор : слов. науч. и нар. терминологии. – Минск, 1993. – С. 406.

Гульні, забавы, ігрышчы / Уклад. А. Лозка. – Мінск, 1996.




РАЗДЗЕЛ II Фальклорнае мастацтва зімы (27 г.)

28-30

Зімовыя песні і гульні беларусаў

3 г.

Паказаць асноўную ідыю зімовых свят, абрадаў і звычаяў беларусаў.

Ахарактарызаваць асаблівасці фальклору зімовага часа.

Пазнаёміць са словамі, напевам, харэаграфічнымі рухамі і інструментальным суправаджэннем гульні «Грушка».

Удасканальваць уменні выконваць дэкламацыі слоў.

Развівать крэатыўнае мысленне вучняў.


Вывучэнне слоў, напеву і песні-гульні «Грушка».

Выкананне дэкламацыі слоў і напеву песні-гульні «Грушка».

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – песня-гульня «Грушка», для Падняпроўя – песня-гульня «Бусел», для Усходняга Палесся – песня-гульня «Дуга», для Заходняга Палесся – песня-гульня «Казёл», для Падзвіння – песня-гульня «Буцян», для Панямоння – песня-гульня «Яшчур» ці інш.


Гусев, В.Е. Игрище, ігрышча, ігрыще / В.Е. Гусев // Восточнославянский фольклор : слов. науч. и нар. терминологии. – Минск, 1993. – С. 90-91.

Гульня Яшчур [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=OuJtX8Nq8M8. – Дата доступу : 10.04.2015.




31-33

Песні зімовых ігрышчаў

3 г.

Ахарактарызаваць зімовыя песні і гульні.

Паказаць асаблівасці вечарын, ігрычш на Каляды.

Удасканальваць уменні выканання дэкламацыі слоў з рухамі.

Развіваць маральна-этычную сферу вучняў.



Паўтор дэкламацыі слоў і напева песні-гульні «Грушка».
Для рэгіёну Цэнтральная Беларусь – песня-гульня «Грушка», для Падняпроўя – песня-гульня «Бусел», для Усходняга Палесся – песня-гульня «Дуга», для Заходняга Палесся – песня-гульня «Казёл», для Падзвіння – песня-гульня «Буцян», для Панямоння – песня-гульня «Яшчур» ці інш.

Виноградова, Л.Н. Песня колядная, песня калядная, колядка / Л.Н. Виноградова // Восточнославянский фольклор : слов. науч. и нар. терминологии. – Минск, 1993. – С. 212.

Грушка [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=GPH6hIUn3Ts. – Дата доступу : 10.04.2015.




34-36

Песні калядных абыходаў

3 г.

Сфарміраваць у вучняў агульнае ўяўленне аб песнях-калядках.

Пазнаёміць з асаблівасцямі дэкламацыі песні «Прыйшла Каляда».

Фарміраваць уменне характарызаваць музычны фальклор.

Развіваць культуру ўстрымання беларускага музычнага фальклору.

Развіваць крэатыўнае мысленне.


Выкананне дэкламацыі слоў і напеву песні «Прыйшла Каляда».

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – калядная песня «Прыйшла Каляда», для Падняпроўя – калядная песня «Ай, калядачкі, вы вярніцеся», для Усходняга Палесся –калядная песня «На вашым дварэ», для Заходняга Палесся –калядная песня «Колядо, бэгла колядка», для Падзвіння –калядная песня «А ў заенькі тры домухны», для Панямоння – калядная песня «Цераз поле-лес ішла Каляда» ці інш.



Соловей, Л.М. Песня обходная, песня абыходная, пісня обхідна / Л.М. Соловей // Восточнославянский фольклор : слов. науч. и нар. терминологии. – Минск, 1993. – С. 226.

Ветах. Прыйшла Каляда [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=3ksYHY_ARC4. – Дата доступу : 10.04.2015.




37-39

Песні-калядкі і песні-шчадроўкі

3 г.

Ахарактарызаваць варыятыўнасць калядных святкаванняў і песень на Беларусі.

Пазнаёміць з мясцовымі каляднымі песнямі (вёскі, раёна, гісторыка-этнаграфічнага рэгіёна).

Паказаць асаблівасці слоў, напеву, харэаграфічных рухаў і інструментальнага суправаджэння песні «Прыйшла Каляда».

Развіваць цікавасць да зімовых святкаванняў на Беларусі, павагі да нацыянальных традыцый.



Знаёмства (фізічнае ці віртуальнае) з мясцовымі майстрамі спеўнага фальклору.

Выкананне дэкламацыі слоў і напеву песні «Прыйшла Каляда».

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – калядная песня «Прыйшла Каляда», песня-шчадроўка «Там на рэчцы на Ярдані», для Падняпроўя –калядная песня «Ай, калядачкі, вы вярніцеся», песня-шчадроўка «За гарою камянною»; для Усходняга Палесся – калядная песня «На вашым дварэ», песня-шчадроўка «Каля коміна»; для Заходняга Палесся –калядная песня «Колядо, бэгла колядка», песня-шчадроўка «Хадзіла-блудзіла семсот молайцоў»; для Падзвіння – калядная песня «А ў заенькі тры домухны», песня-шчадроўка «Добры вечар вам», для Панямоння – калядная песня «Цераз поле-лес ішла Каляда», песня-шчадроўка «За варотамі» ці інш.


Барташевич, Г.А. Цикл зимний, цыкл зімовы, цикл зимовы / Г.А. Барташевич // Восточнославянский фольклор : слов. науч. и нар. терминологии. – Минск, 1993. – С. 438-439.

Ветах. Прыйшла Каляда [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=3ksYHY_ARC4. – Дата доступу : 10.04.2015.




40-42

Песні калядных хатніх цырымоніяў

3 г.


Сфарміраваць у вучняў агульнае ўяўленне аб хатніх цырымоніях Цэнтральнай Беларусі і Падзвіння.

Раскрыць асабліваці парадку ў цырымоніях.

Удасканальваць уменне выконваць дэкламацыі слоў з рухамі ў песні-гульні «Цярэшка».

Развіваць зацікаўленасць да творчай дзейнасці.



Выкананне дэкламацыі слоў і напеву песні-гульні «Цярэшка».


Талака. Жаніцьба Цярэшкі [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=R4xnnEbJscE. – Дата доступу : 10.04.2015.


43-45


Калядныя містэрыі беларусаў

3 г.

Паказаць асаблівасці тэатралізаваных каляндарных дзей.

Ахарактарызаваць парадак хатніх цырымоній (месца, удзельнікі і інш.);

Удасканальваць уменне выконваць дэкламацыі слоў з рухамі ў песні-гульні «Цярэшка».

Навучыць перадаваць асаблівасці нацыянальных традыцый ў творчай дзейнасці.



Паўтор дэкламацыі слоў і напеву песні-гульні «Цярэшка»,

песні-гульні «Грушка»,

песні «Прыйшла Каляда».

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – калядная песня «Прыйшла Каляда», песня-шчадроўка «Там на рэчцы на Ярдані», для Падняпроўя –калядная песня «Ай, калядачкі, вы вярніцеся», песня-шчадроўка «За гарою камянною»; для Усходняга Палесся – калядная песня «На вашым дварэ», песня-шчадроўка «Каля коміна»; для Заходняга Палесся –калядная песня «Колядо, бэгла колядка», песня-шчадроўка «Хадзіла-блудзіла семсот молайцоў»; для Падзвіння – калядная песня «А ў заенькі тры домухны», песня-шчадроўка «Добры вечар вам», для Панямоння – калядная песня «Цераз поле-лес ішла Каляда», песня-шчадроўка «За варотамі» ці інш.



Гульні, забавы, ігрышчы / Уклад. А. Лозка. – Мінск, 1996.


46-48

Песні калядных містэрый

3 г.

Пазнаёміць вучняў з рытуальнымі танцамі калядных хатніх цырымоній.

Раскрыць асаблівасці песні «Лявоніха» ў кантэксце хатніх цырымоній – музычны памер, характар, прыпеўкі і інш.

Удасканальваць навыкі харавога калектыўнага музыцыравання з харэаграфічнымі рухамі.

Фарміраваць каштоўнасныя адносіны да твораў беларускага музычнага фальклору.



Вывучанне слоў, напеваў, харэаграфічных рухаў і інструментальнага суправаджэння песні «Лявоніха» (рэгіянальныя варыянты).


Ветах. Лявоніха [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=FyzIi_gEIzg. – Дата доступу : 10.04.2015.

49-51

Гульні і танцы зімовых свят

3 г.

Сфарміраваць у вучняў агульнае ўяўленне аб Калядах.

Пазнаёміць з калядным карнавалам і актыўнымі формамі адпачынку.

Удасканальваць навыкі харавога калектыўнага музіцыраваня з харэаграфічнымі рухамі.

Развіваць слыхавую культуру вучняў.



Паўтор дэкламацыі слоў і напеваў. Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – песня-гульня «Грушка», калядная песня «Прыйшла Каляда», песня-шчадроўка «Там на рэчцы на Ярдані», прыпеўкі да танца «Лявоніха» (рэгіянальны варыянт); для Падняпроўя – песня-гульня «Бусел», калядная песня «Ай, калядачкі, вы вярніцеся», песня-шчадроўка «За гарою камянною»; для Усходняга Палесся – песня-гульня «Дуга», калядная песня «На вашым дварэ», песня-шчадроўка «Каля коміна»; для Заходняга Палесся – песня-гульня «Казёл», калядная песня «Колядо, бэгла колядка», песня-шчадроўка «Хадзіла-блудзіла семсот молайцоў»; для Падзвіння – песня-гульня «Буцян», калядная песня «А ў заенькі тры домухны», песня-шчадроўка «Добры вечар вам», песня-гульня «Цярэшка», прыпеўкі да танца «Лявоніха» (рэгіянальны варыянт); для Панямоння – песня-гульня «Яшчур», калядная песня «Цераз поле-лес ішла Каляда», песня-шчадроўка «За варотамі», прыпеўкі да танца «Лявоніха» (рэгіянальны варыянт) ці інш.

Ветах. Лявоніха [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=FyzIi_gEIzg. – Дата доступу : 10.04.2015.

52-54

Выніковы занятак «Беларускія Каляды»

3 г.

Сфарміраваць агульнае ўяўленне аб беларускім зімовым музычным фальклоры.

Сістэматызаваць веды пра зімовыя звычаі, песні, гульні, танцы.

Удасканальваць уменні спалучаць вербальны тэкст з рухамі.

Удасканальваць уменні дэкламаваць і спяваць па чарзе.

Развіваць мастацка-сінкрэтычнае мысленне вучняў.


Падрыхтоўка і дэманстрацыя на школьным свяце праграмы «Беларускія Каляды».

Замацаванне навыку харавога калектыўнага музыцыравання з харэаграфічнымі рухамі.



Цітоў, В.С. Этнаграфічная спадчына. Беларусь. Краіна і людзі. – Мінск, 1996.

РАЗДЗЕЛ III. Фальклорнае мастацтва вясны

55-57

Веснавыя гульні Беларусі


3 г.

Сфарміравць у вучняў агульнае ўяўленне аб асаблівасцях вобразу ў веснавым фальклоры.

Пазнаёміць са словамі, напевамі, харэаграфічнымі рухамі і інструментальным суправаджэннем гульні «Явар».

Фарміраваць уменне выяўляць асацыятыўныя сувязі фальклору з іншым мастацтвам, з жыццём чалавека.

Фарміраваць культуру ўспрымання твораў беларускага музычнага фальклору.

Развіваць асацыятыўна-вобразнае мысленне.


Выкананне дэкламацыі слоў і напеву песні-гульні.

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – песня-гульня «Явар», для Падняпроўя – песня-гульня «Ермала», для Усходняга Палесся – песня-гульня «Бабка дрэмле», для Заходняга Палесся – песня-гульня «Воран», для Падзвіння – песня-гульня «Бацян», для Панямоння – песня-гульня «У катла» ці інш.



Явар [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=IoaxafNsQJs. – Дата доступу : 10.04.2015.

58-60

Арнаментальна-драматычная гульня ў веснавы перыяд

3 г.

Вызначыць народныя ўяўленні пра вясну.

Паказаць месца гульні «Явар» сярод гульняў вясенняга часу.

Удасканальваць уменне дэкламаваць і спяваць па чарзе.

Паказаць спецыфіку жанраў у масавай культуры.

Развіваць эмацыянальна-вобразнае ўспрыманне твораў беларускага музычнага фальклору.


Паўтор дэкламацыі слоў і напеву песні-гульні. Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – песня-гульня «Явар», для Падняпроўя – песня-гульня «Ермала», для Усходняга Палесся – песня-гульня «Бабка дрэмле», для Заходняга Палесся – песня-гульня «Воран», для Падзвіння – песня-гульня «Бацян», для Панямоння – песня-гульня «У катла» ці інш.

Вясна на Беларусі: Рэпертуарны зборнік / укл. В. Калацэй, Т.Пладунова. – Мінск, 1998.


61-63

Валачобная абраднасць

3 г.

Раскрыць асаблівасці веснавых валачобных песень (на прыкладзе песні «Ой, рана-рана Сонца ўстала»).

Пазнаёміць са звесткамі пра ролю валачобнікаў ў беларускім фальклоры.

Удасканальванне навыкаў дэкламацыі слоў і напеву песні.

Фарміраваць слыхавую культуру.

Развіваць эстэтычны погляд на творы беларускай музыкальнай культуры.


Вывучэнне слоў, напеваў і інструментальнага суправаджэння песні «Ой, рана-рана Сонца ўстала».

Дэкламацыя слоў і развучванне напеву песні.

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – валачобная песня «Слава таму, хто ў гэтым даму», для Падняпроўя –валачобная песня «Валачобнікі валачыліся», для Усходняга Палесся – валачобная песня «А здароў таму», для Заходняга Палесся – валачобная песня «Цераз садочак», для Падзвіння – валачобная песня «Слава таму, хто ў гэтым даму», для Панямоння – валачобная песня «Хадзілі-блудзілі валачобнінікі» ці інш.


Вясна на Беларусі: Рэпертуарны зборнік / укл. В. Калацэй, Т.Пладунова. – Мінск, 1998.


64-66

Валачобныя песні

3 г.

Вызначыць склад валачобнай дружыны.

Паказаць склад валачобной дружыны.

Удасканальваць уменні і навыкі дэкламацыі слоў і напеву песні «Ой, рана-рана Сонца ўстала».

Развіваць культуру ўстрымання беларускага музычнага фальклору.



Паўтор дэкламацыі слоў і развучвання напеву песні «Ой, рана-рана Сонца ўстала».

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – валачобная песня «Слава таму, хто ў гэтым даму», для Падняпроўя –валачобная песня «Валачобнікі валачыліся», для Усходняга Палесся – валачобная песня «А здароў таму», для Заходняга Палесся – валачобная песня «Цераз садочак», для Падзвіння – валачобная песня «Слава таму, хто ў гэтым даму», для Панямоння – валачобная песня «Хадзілі-блудзілі валачобнінікі» ці інш.



Вясна на Беларусі: Рэпертуарны зборнік / укл. В. Калацэй, Т.Пладунова. – Мінск, 1998.


67-69

Драматычная гульня ў веснавы перыяд

3 г.

Сфарміраваць у вучняў агульнае ўяўленне аб вечары Юр’я.

Ахарактарызаваць Юр’я як свята пастухоў.

Пазнаёміць са словамі, напевам, харэаграфічнымі рухамі і інструментальным суправаджэннем песні «Юрачка».

Развіваць творчыя здольнасці вучняў.



Вывучэнне песні-гульні.

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – песня-гульня «Юрачка», для Падняпроўя –песня-гульня «Чыбір», для Усходняга Палесся – песня-гульня «Яўтуша», для Заходняга Палесся – песня-гульня «Воран», для Падзвіння – песня-гульня «Юрачка», для Панямоння – песня-гульня песня-гульня «Полька з рожкамі», ці інш.

Паўтор дэкламацыі слоў і развучвання напеву песні «Ой, рана-рана Сонца ўстала».

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – валачобная песня «Слава таму, хто ў гэтым даму», для Падняпроўя –валачобная песня «Валачобнікі валачыліся», для Усходняга Палесся – валачобная песня «А здароў таму», для Заходняга Палесся – валачобная песня «Цераз садочак», для Падзвіння – валачобная песня «Слава таму, хто ў гэтым даму», для Панямоння – валачобная песня «Хадзілі-блудзілі валачобнінікі» ці інш.



Вясна на Беларусі: Рэпертуарны зборнік / укл. В. Калацэй, Т.Пладунова. – Мінск, 1998.


70-42

Веснавыя песні

3 г.

Вызначыць асаблівасці традыцыі «запрашэння» вясны.

Паказаць ролю веснывых песень у беларускім фальклоры.

Пазнаёміць з асаблівасцямі выканання веснавых песень (загукальнасць, гучнасць).

Развіваць культуру ўспрымання твораў беларускага музычнаго фальклору.



Паўтор дэкламацыі слоў і развучвання напева песні.

Для рэгіёну Цэнтральная Беларусь – песня-гульня «Юрачка», для Падняпроўя –песня-гульня «Чыбір», для Усходняга Палесся – песня-гульня «Яўтуша», для Заходняга Палесся – песня-гульня «Воран», для Падзвіння – песня-гульня «Юрачка», для Панямоння – песня-гульня песня-гульня «Полька з рожкамі», ці інш.



Вясна на Беларусі: Рэпертуарны зборнік / укл. В. Калацэй, Т.Пладунова. – Мінск, 1998.


73-75

Веснавыя карагоды

3 г.

Сфарміраваць у вучняў агульнае ўяўленне аб карагодах як першаснай форме каляндарных песень.

Пазнаёміць са словамі, напевам, харэаграфічнымі рухамі падняпроўскага карагода «Страла».

Удасканальваць уменні і навыкі спалучаць тэкст з хареаграфічнымі рухамі.

Развіваць слыхавую культуру.



Вывучэнне слоў, напеву, харэаграфічных рухі падняпроўскага карагода «Страла».

Дэкламацыя слоў і развучванне напеву песні «Страла».



Страла [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=PuaUmnAr0uM. – Дата доступу : 10.04.2015.

76-78

Песні Зялёных Святкаў

3 г.

Вызначыць аснаўную ідэю Зяленых Святкаў.

Пазнаёміць з традыцыямі Зяленых Святкаў.

Удасканальваць навыкі харавога калектыўнага музыцыравання з харэаграфічнымі рухамі.

Развіваць культуру ўспрымання твораў беларускага музычнага фальклору.



Паўтор дэкламацыі слоў і напеву песні «Страла».


Страла [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=PuaUmnAr0uM. – Дата доступу : 10.04.2015.

79-81

Выніковы занятак «Вясна на Беларусі»

3 г.

Сфарміраваць цэласнае ўяўленне аб беларускім веснавым музычным фальклоры.

Сістэматызаваць веды пра веснавыя звычаі, песні, гульні, танцы.

Удасканальваць уменні спалучаць вербальны тэкст з рухамі.

Удасканальваць уменні дэкламаваць і спяваць па чарзе.

Развіваць мастацка-сінкрэтычнае мысленне вучняў.


Падрыхтоўка і дэманстрацыя на школьным свяце праграмы «Вясна на Беларусі».

Вясна на Беларусі: Рэпертуарны зборнік / укл. В. Калацэй, Т.Пладунова. – Мінск, 1998.


РАЗДЗЕЛ IV Фальклорнае мастацтва лета (24 г.)

82-84

Купальскія песні беларусаў


3 г.

Сфарміравць у вучняў агульнае ўяўленне аб вобразе ў летнім фальклоры.

Пазнаёміць з асаблівасцямі слоў, напеву, харэаграфічных рухаў і інструментальнага суправаджэння купальскай песні «Пойдзем, дзеўкі, кругом жыта (Лэго-лэго)».

Удасканальваць уменні спалучаць вербальны тэкст з рухамі.

Развіваць крэатыўнае мысленне вучняў.



Вывучэнне слоў, напеву, харэаграфічных рухаў і інструментальнага суправаджэння купальскай песні.

Выкананне дэкламацыі слоў і напеву песні.

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – купальская песня «Шла Купалка па вуліцы», для Падняпроўя – купальская песня «Ой, на Йвана Купала», для Усходняга Палесся – купальская песня «На Івана Купала», для Заходняга Палесся – купальская песня «Ой, на Купаллі цёмныя ночы», для Падзвіння – купальская песня «Пойдзем, дзеўкі кругом жыта (Лэго-лэго!)», для Панямоння – купальская песня «Ой, пойдзем, сястрыцы» ці інш.


Гульні, забавы, ігрышчы / Уклад. А. Лозка. – Мінск, 1996.


85-97

Купальская песня-карагод

3 г.

Пазнаёміць са звесткамі аб купальскай ночы па вёсках і мястэчках Беларусі.

Навучыць перадаваць асаблівасці нацыянальных традыцый у творчай дзейнасці.

Удасканальваць уменні спалучаць дэкламацыі слоў з рухамі

Развіваць цікавасць да творчай дзейнасці.



Паўтор дэкламацыі слоў і напеву купальскай песні.

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – купальская песня «Шла Купалка па вуліцы», для Падняпроўя – купальская песня «Ой, на Йвана Купала», для Усходняга Палесся – купальская песня «На Івана Купала», для Заходняга Палесся – купальская песня «Ой, на Купаллі цёмныя ночы», для Падзвіння – купальская песня «Пойдзем, дзеўкі кругом жыта (Лэго-лэго!)», для Панямоння – купальская песня «Ой, пойдзем, сястрыцы» ці інш.



Гульні, забавы, ігрышчы / Уклад. А. Лозка. – Мінск, 1996.


88-90

Арнаментальна-драматычная гульня ў летні перыяд

3 г.

Сфарміраваць у вучняў агульнае ўяўленне аб купалайскіх гульнях на прыкладзе гульні «Цяцерка».

Пазнаёміць са словамі, напевам, харэаграфічнымі рухамі і інструментальным суправаджэннем песні-гульні «Цяцерка».

Удасканальваць уменні і навыкі спалучаць вербальны тэкст з рухамі.

Развіваць творчыя здольнасці вучняў.



Вывучэнне слоў, напеву, харэаграфічных рухаў і інструментальнага суправаджэння песні-гульні.

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – песня-гульня «Цяцерка (Дуда-весялуха)», для Падняпроўя – песня-гульня «Царэўна і баяры», для Усходняга Палесся – песня-гульня «Царэўна і баяры», для Заходняга Палесся – песня-гульня «Молодар», для Падзвіння – песня-гульня песня-гульня «Цяцерка (Дуда-весялуха)», для Панямоння –песня-гульня «Проса» ці інш.



Цяцерка [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=1CNXatWpVo4. – Дата доступу : 10.04.2015.

91-93

Арнаментальная гульня ў летні перыяд

3 г.

Сфарміраваць у вучняў цэласнае ўяўленне аб летніх гульняў беларусаў.

Ахарактарызаваць распаўсюджванне калектыўных карагодаў і гульняў у летні купальскі час.

Удасканальваць уменні выконваць дэкламацыі слоў.

Фарміраваць каштойнасныя адносіны да твораў беларускага музычнага фальклору.



Паўтор дэкламацыі слоў і напеву купальскай песні-карагода.

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – купальская песня «Шла Купалка па вуліцы», для Падняпроўя – купальская песня «Ой, на Йвана Купала», для Усходняга Палесся – купальская песня «На Івана Купала», для Заходняга Палесся – купальская песня «Ой, на Купаллі цёмныя ночы», для Падзвіння – купальская песня «Пойдзем, дзеўкі кругом жыта (Лэго-лэго!)», для Панямоння – купальская песня «Ой, пойдзем, сястрыцы», ці інш.

Паўтор дэкламацыі слоў і напеву купальскай песні-гульні.

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – песня-гульня «Цяцерка (Дуда-весялуха)», для Падняпроўя – песня-гульня «Царэўна і баяры», для Усходняга Палесся – песня-гульня «Царэўна і баяры», для Заходняга Палесся – песня-гульня «Молодар», для Падзвіння – песня-гульня песня-гульня «Цяцерка (Дуда-весялуха)», для Панямоння –песня-гульня «Проса» ці інш.



Цяцерка [Электронны рэсурс] – Рэжым доступу : https://www.youtube.com/watch?v=1CNXatWpVo4. – Дата доступу : 10.04.2015.

94-96

Працоўныя песні лета

3 г.

Раскрыць узаемасувязі прыроды і чалавека (на прыкладзе працоўных песень лета).

Ахарактарызаваць асаблівасці сярэдзіны лета ў працоўных песнях.

Удасканальваць уменні выконваць дэкламацыі слоў.

Развіваць цікавасць да летніх традыцый на Беларусі, павагу да нацыянальных традыцый і каштоўнасцей.



Паўтор дэкламацыі слоў і напеву купальскай песні-карагода.

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – купальская песня «Шла Купалка па вуліцы», для Падняпроўя – купальская песня «Ой, на Йвана Купала», для Усходняга Палесся – купальская песня «На Івана Купала», для Заходняга Палесся – купальская песня «Ой, на Купаллі цёмныя ночы», для Падзвіння – купальская песня «Пойдзем, дзеўкі кругом жыта (Лэго-лэго!)», для Панямоння – купальская песня «Ой, пойдзем, сястрыцы», ці інш.

Паўтор дэкламацыі слоў і напеву купальскай песні-гульні.

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – песня-гульня «Цяцерка (Дуда-весялуха)», для Падняпроўя – песня-гульня «Царэўна і баяры», для Усходняга Палесся – песня-гульня «Царэўна і баяры», для Заходняга Палесся – песня-гульня «Молодар», для Падзвіння – песня-гульня песня-гульня «Цяцерка (Дуда-весялуха)», для Панямоння –песня-гульня «Проса» ці інш.



Гульні, забавы, ігрышчы / Уклад. А. Лозка. – Мінск, 1996.


97-99

Песні касавіцы

3 г.

Вызначыць ролю Пятроўскай касавіцы ў беларускім музычным фальклоры.

Пазнаёміць са словамі, напевам, харэаграфічнымі рухамі і інструментальным суправаджэннем песні «Косарэ косяць».

Удасканальваць навыкі дэкламацыі слоў і напеву песні.

Развіваць слыхавую культуру вучняў.



Вывучэнне слоў, напеву, харэаграфічных рухаўі і інструментальнага суправаджэння песні.

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – песня «А ўнашага гаспадара»; для Падняпроўя – песня «Косары косяць» ці інш.

Дэкламацыя слоў і напеву песні.


Мухарынская, Л.С. Беларуская народная музычная творчасць. – Мінск, 1993.


100-102

Песні жніва і дажынак

3 г.

Сфарміраваць у вучняў агульнае ўяўленне аб жніўным комплексе – Зажынкі, Жніво і Дажынкі.

Пазнаёміць з асаблівасцямі жніўнага комплексу.

Пазнаёміць са словамі, напевам, харэаграфічнымі рухамі і інструментальным суправаджэннем песні «Сядзеў казёл на гарэ».

Развіваць асацыятыўнае мысленне.



Вывучэнне слоў, напеву, харэаграфічных рухаўі і інструментальнага суправаджэння песні.

Для рэгіёна Цэнтральная Беларусь – песня «А ўнашага гаспадара», для Падняпроўя – песня «Вецярок вее, жыта половее», для Усходняга Палесся – песня «Сядзеў казёл на гарэ», для Заходняга Палесся – песня «Ой, жнея», для Падзвіння – песня «Перагані, Божа, хмарку» ці інш.



Мухарынская, Л.С. Беларуская народная музычная творчасць. – Мінск, 1993.


103-105

Выніковы занятак «Лета на Беларусі»

3 г.

Сфарміраваць цэласнае ўяўленне аб беларускім летнім музычным фальклоры.

Сістэматызаваць веды пра летнія звычаі, песні, гульні, танцы.

Удасканальваць уменні спалучаць вербальны тэкст з рухамі.

Удасканальваць уменне дэкламаваць і спяваць па чарзе.



Развіваць мастацка-сінкрэтычнае мысленне вучняў.

Падрыхтоўка і дэманстрацыя на школьным свяце праграмы «Лета на Беларусі».

Цітоў, В.С. Этнаграфічная спадчына. Беларусь. Краіна і людзі. – Мінск, 1996.




База данных защищена авторским правом ©shkola.of.by 2016
звярнуцца да адміністрацыі

    Галоўная старонка