1. Вызначце словазлучэнне з дзеепрыметнікам незалежнага стану




Дата канвертавання03.05.2016
Памер122.38 Kb.
Дзеепрыметнік

1. Вызначце словазлучэнне з дзеепрыметнікам незалежнага стану:

а) любімая справа б) пачарнелыя пні

в) зжатае жыта г) скошаны луг


2. Ад якога дзеяслова нельга ўтварыць дзеепрыметнік залежнага стану прошлага часу?

а ) паслаць б) запаліць

в) акружаць г) прысвячаюць
3. Склон дзеепрыметніка вызначаны няверна:

а ) аб набалелым пытанні – Т. скл. б) прыціхлай бярозе – Д. скл.

в) пачарнелую каліну – В. скл. г) пашытага адзення – Р. скл.
4. Укажыце варыянт, у якім межы дзеепрыметнага зварота вызначаны няверна (коскі не прастаўлены):

а ) Паветра напоенае густымі пахамі хвоі навісла шызаватай смугой.

б ) Густы вільготны вецер гойдаў верхавіны дрэў абмытых дажджом.

в ) Падпалкоўнік хвіліну з прагнасцю ўбіраў насычаны вільгаццю дняпроўскі вецер.

г ) Пахла зямля багата акропленая расою.
5. Знайдзіце памылку:

а ) пішучая машынка – незалежны стан

б ) парыжэлая трава – залежны стан

в ) пашытае адзенне – залежны стан

г ) пабеленыя сцены – залежны стан.
6. Нявернае сцвярджэнне:

а ) Дзеепрыметнік мае граматычныя прыметы назоўніка і прыметніка.

б ) Дзеепрыметнік разам з залежнымі ад яго словамі ўтварае дзеепрыметны зварот.

в ) Кароткія дзеепрыметнікі не скланяюцца.

г ) Поўныя дзеепрыметнікі скланяюцца так, як і прыметнікі з асновай на цвёрды і зацвярдзелы зычны.
7. Граматычнымі прыметамі дзеепрыметніка асветлены (лес) з’яўляюцца:

а ) закончанае трыванне, залежны стан, прошлы час, адзіночны лік, назоўны склон.

б ) незакончанае трыванне, залежны стан, прошлы час, адзіночны лік, назоўны склон.

в ) незалежны стан, цяперашні час, адзіночны лік, назоўны склон.

г ) закончанае трыванне, залежны стан, прошлы час, кароткая форма.
8. Дзеепрыметнік залежнага стану:

а ) пасінелы б ) пачырванелы

в ) сплецены г ) пажаўцелы

Прыметнік


  1. Закончыце азначэнне (выберыце правільны адказ)

Прыметнік – гэта часціна мовы, якая абазначае…

а) дзеянне прадмета;

б) прымету прадмета;

2. Пазначце правільны адказ:

Прыметнікі змяняюцца…

а) па ліках, склонах, часах;

б) па ліках, склонах, родах;



3. Прыметнік адказвае на пытанні…

а) што рабіць? што зрабіць?

б) які? чый?

4. Пазначце прыметнікі:

а) бель; в) чысты; д) насіць;

б) вышыня; г) верхні;

5. Пішацца е ці я?

А) вячэрн..й парою; в) бела.. футра; д) бялютка.. покрыва;

Б) верхн..е адзенне; г) летн..й раніцай;

Дзеяслоў

1.Закончыце азначэнне:

Дзеяслоў – гэта часціна мовы, якая абазначае…

а) прадмет б) дзеянне прадмета.



2. Пазначце правільны адказ:

Дзеясловы змяняюцца…

а) па склонах і часах б) па часах, асобах, ліках, родах.



3. Дзеяслоў адказвае на пытанні…

а) хто? што?

б) што рабіць? што зрабіць? в) як? дзе?

4. Пазначце дзеясловы:

а) гульня; в) надзімаць; д) жаданне;

б) сачыць; г) лунаць;

5. Пазначце дзеясловы І спражэння:

а) весяліць; в) мроіць; д) тупаць;

б) рэдагаваць; г) рушыць;

6. Устаўце е ці і:

а) кіда..ш в) чака..ш д) водз..м

б) гол..ш г) прагн..м

7. Устаўце ю ці я:

А) жарту..ць в) садз..ць д) леп..ць

Б) хварэ..ць г) пілу..ць

Аднародныя члены сказа

1.Адзначце сказ, у якім ёсць абагульняльнае слова пры аднародных членах:

А) У акно глядзіць Лявон: на катку і смех, і звон!

Б) Таня хварэла і не наведвала школу.

В) Дзіму на нашым двары ўсе ведаюць: дзеці і дарослыя.



2. У якім сказе трэба паставіць двукроп’е:

А) У нашых лясах растуць розныя дрэвы бярозы, дубы, елкі, сосны.

Б) На неба наплылі чорныя хмары і навіслі над зямлёй.

В) Аленка ўсё заўважала і запамінала.



3. Які сказ апавядае схеме: і О, і О, і О.

А) На Спартыўнае свята прыйшлі мамы і таты, бабулі і дзядулі.

Б) Алёшкава рука дужая, цёплая.

В) Я быў і ў Мінску, і ў Віцебску, і ў Брэсце.


1.Як называецца галоўны член сказа, які абазначае тое, што гаворыцца ў сказе?

А) дзейнік Б) выказнік



2. У якім сказе правільна выдзелена граматычная аснова?

А) Сонечныя промні ўжо асвятлялі верхавіны дрэў.

Б) Майская ноч слухала песні салаўя.

В) Дзень і ноч не змаўкае на шашы гул матораў.



3. Які з выдзеленых назоўнікаў з’яўляецца дапаўненнем?

А) У лістападзе часта ідуць дажджы.

Б) Сын павіншаваў маці з днём нараджэння.

В) У полі рос раскідзісты дуб.



4. У якім сказе два азначэнні?

А) Прагулкі пяшком карысны для здароўя чалавека.

Б) Хвалі бурнай ракі размывалі крутыя берагі.

В) Сонца залаціла тонкія іголкі інею.



5. Дзе няправільна пазначаны аднародныя члены сказа?

А) Рачны бабёр асцярожны і ціхі.

Б) Рачны бабёр асцярожны і ціхі.

6. У якім сказе няма аднародных членаў?

А) З ветрам, з громам абрынуўся на зямлю дождж.

Б) На вясёлай вуліцы ў невысокім доме я жыву.

В) Лісы, барсукі і некаторыя звяры жывуць у норах.



7. Пазначце, у якім сказе ёсць зваротак:

А) Наліваюцца мядовым сокам маладыя сады.

Б) Лугі, палі напоіць Нёман і ў спёку.

В) Раскажы, Рыгор, што ты бачыў на выставе.



8. Пазначце складаны сказ:

А) Густы туман пакрыў зялёны луг, і першай песняй празвінела птушка.

Б) Пакой быў невялікі, але ўтульны.

В) Не месяц, а зоры глядзеліся ў возера.



9. Пазначце сказ, які адпавядае схеме: ___ ___ , але ___ ____ .

А) Сонца даўно ўжо звярнула з поўдня, але свяціла яшчэ горача.

Б) Вясна была яшчэ ўпачатку, але снягі ўжо раставалі.

В) Цяжка, але цікава было чытаць гэту кніжку.



10. Пазначце сказ, які адпавядае схеме:

А: “П?”

А) “Што гэта за хлопчык?” – спытала Насціна мама.

Б) Хлопчык падумаў: “А чаму я не магу навучыцца лятаць?”

В) Настаўнік часта казаў Аляксандру: “Вырасцеш, навучышся і будзеш аграномам”.



Фанетыка

1. Раздзел навукі аб мове, у якім вывучаюцца гукі мовы называецца…

  1. У беларускай мове … галосных літар і … галосных гукаў.

  2. Пазначце словы, у якіх е, ё, ю, я абазначаюць два гукі:

А) аб’ява г) мільён ж) поле

Б) паўяблыка д) уюн з) месяц

В) авёс е) зязюля і) Юра

4. Падлічыце і запішыце:

Слова

Колькасць літар

Колькасць гукаў

  1. Акіян







  1. Яснасць







  1. Дзень







  1. Чырвоныя







  1. Вясёлка








5. Размясціце словы так, каб яны былі ў алфавітным парадку:

А) вожык г) кухня ж) надвор’е к) фае

Б) паданне д) секунда з) куніца

В) аса е) кузня і) лыжка



6. Запішыце словы і зрабіце іх гукавы запіс:

А) зеляніна в) іней д) шчаўе

Б) надвор’е г) азёрны е) мільён

Лексіка і фразеалогія


  1. Запісаць у адзін слупок словы ў прамым значэнні, у другі – у пераносным.

Бяжыць заяц, бяжыць малако, ласкавы вецер, ласкавы сын, серп месяца, стальны серп, крыло птушкі, крыло самалёта.

  1. Вызначце словы –амонімы і мнагазначныя словы:

Шэранькі каток – заліць каток

Хвост птушкі – хвост самалёта

Корань дуба – корань слова

Ліст на дрэве – ліст у сшытку

  1. Падбярыце да слоў сінонімы:

Моцны - …

Дружба - …



Радзіма - …

  1. Растлумачыць значэнне фразеалагізмаў:

Насіць на руках блізка

Вывесці на чыстую ваду вельмі хутка

Кляваць носам драмаць

Як жару ўхапіўшы выкрыць злачынныя намеры

Рукой падаць выказваць асаблівую ўвагу

паважаць

5. Са слоў скласці тэкст “Першы снег”

Вецер, мароз, хмары, снег, зямля, дзень, ноч, цяплець, халадаць, пахмурны, ясны.

Правапіс спалучэнняў зычных

на стыку кораня і суфікса, прыстаўкі і кораня

А1. Адзначце словы, у якіх прапушчана літара з:

  1. Ка..ьба

  2. Ра..ьба

  3. У..горак

  4. У..краіна

  5. Слі..кі

А2. Адзначце словы, у якіх прапушчана літара д:

  1. Па..коп

  2. Баске..бол

  3. Зага..ка

  4. Абхо..чык

  5. Сві..ка

А3. Адзначце правільна напісаныя словы:

  1. Разжаваць

  2. Прыяжджаць

  3. Спяшаешся

  4. У клетцы

  5. Рассунуцца

А4. Адзначце словы, напісанне якіх адпавядае вымаўленню:

  1. Чэшскі

  2. Завесці

  3. Ткацкі

  4. Вакзал

  5. Рассунуцца

А5. Запішыце згодна з арфаграфічнымі нормамі прыведзенае ў транскрыпцыі слова пац’ц’агн’эс’с’а .

Знакі прыпынку пры простай мове

І варыянт

А1. Адзначце сказы, у якіх простая мова аформлена правільна:

  1. “Любіце сваю зямлю аддана і да канца”, - слушна пісаў У. Караткевіч. – “Іншай вам не дадзена, дый не патрэбна”.

  2. “Што, добра рыба клявала?”, - спытаў Андрэй.

  3. “Скажыце, - залюбаваўшыся палацам, спытаў Рыгор, - ці доўга яго будавалі?”

  4. “Вам нялёгка зразумець, - адказала маці: - Вы, апроч радасці і шчасця, нічога ў жыцці не бачылі”.

  5. І я шукаў удзякі словы, казаў іх шчыра, без прыкрас: “Дзень добры вам, лясы, дубровы!”

А2. Адзначце сказы, якія адпавядаюць схеме: “П, – а. – П”.

  1. Хаця б чаго не здарылася з непакоем думаю я трэба збегаць да сястры, мо вярнулася ўжо.

  2. Далёка пойдзеш, хлопча, з такім розумам павольна прамовіў дзед і дадаў калі характар твой табе не перашкодзіць.

  3. Сядайце, дзядзька!гукнуў я чалавека, адчыніўшы дзверцы машыны падвязём да Жытніцы.

  4. Вось так мы жывём сціпла прамовіла Таццяна вы заходзьце, не стойце ў парозе.

  5. Я ведаю, што трэба рабіць рашуча сазаў Толік найперш неабходна супакоіцца, бо паніка цяпер – наш першы вораг.

А3. Адзначце сказы, якія адпавядаюць схеме: “П, - а, - п”.

  1. Што з табой, дзіцятка?(П,п)яшчотна гаварыла Каця ты спалохаўся?

  2. Чытай, мой хлопчык пачынаў свае павучанні стары кнігі вучаць, як трэба жыць на зямлі.

  3. Я думаю сказаў Адам Ягоравіч, гледзячы сыну ў вочы табе будзе лепш за ўсё паступіць у наш Яраслаўскі юрыдычны ліцэй і забяспечыць сабе тым самым прыстойную адукацыю і далейшае становішча ў жыцці.

  4. Запаведнік на рацэ Бярэзіне кажа дырэктар быў створана ў 1925 годзе.

  5. Яшчэ гадоў пяць пажывеш у горадзе і не толькі баравіка, а і казляка не знойдзеш кпіць з мяне бацька а пасля павучае лес – не кніжка, сеў ды чытай. Тут усё бачыць, разгадваць трэба.

А4. Якая схема адпавядае прапанаванаму сказу з простай мовай?

Дазвольце збольшага выказаць план сказаў Дубавец і, не чакаючы дазволу, пачаў(А,а)перацыя прызначана на 21.00

  1. “П, - а. - П”. 4) “П, - а: - П”.

  2. “П? – а: П”. 5) “П, - а, - п”.

  3. “П”, - а, -“ П”.

А5. Адзначце сказы, якія адпавядаюць схеме: “П”, - а.

  1. Вы надоўга да нас спыталася Маруся, саромеючыся гэтага “вы”.

  2. Не, не прыйдзе ён: яму не да мяне цяпер пераконвала сама сябе Алена.

  3. Малому дык усё можна, а як мне нічога ціхенька, каб не пачула маці, бурчэў Сашка.

  4. Калі вернемся дадому то абавязкова патэлефануем запэўніў Ірыну Костусь і дадаў калі нішто не перашкодзіць.

  5. Успаміналі словы дзеда Гаўрылы трэба жыць не толькі сэрцам, але і розумам.

А6. Адзначце сказы, у якіх на месцы пропуску трэба паставіць працяжнік:

  1. “Я дваццаць трэці! – закрычаў я ў эфір._ Іду на пасадку”.

  2. Барыс Сачанка справядліва адзначыў _ “Мова – не толькі сродак зносін, а і душа народа…”

  3. “А-а, ты тут? Спазніўся?” _ не то папытаўся, не то зазначыў Леў Пятровіч.

  4. Дзядзька адказаў_ “Мяркуйце аб чалавеку па яго справах, а не па прыгожых словах”.

  5. Якаў уважліва паглядзеў на мяне і запытаўся: _”Ты што гэта надумаў, хлопча?”

А7. Адзначце сказы, у якіх на месцы пропуску трэба паставіць двукроп’е:

  1. “Пачакайце. Вось уселімся ў новую хату, - усміхнуўшыся, адказала Ганна Мікалаеўна _ першым госцем будзеце”.

  2. Правадніца папярэдзіла_ “Спазняемся. Стаянку могуць скараціць. Не адыходзьце далёка”.

  3. Мікола заўсёды дзівіўся: “Як гэта лётчыкі бачаць у цемнаце? _ і не могуць знайсці адказу на гэта важнае для яго пытанне”.

  4. “Удзячнасці ў нас малавата” _ падумаў сам сабе Андрэй, да болю адчуваючы сябе вінаватым перад некім.

  5. “Вы жывяце ў цудоўным краі, - сказаў мне летась стары масквіч і, падумаўшы, дадаў _ – Я шмат бачыў харошых мясцін, але прыгажэйшых за беларускія лясы не сустракаў ”.

А8. Пабудуйце схему прапанаванага сказа:

Будзе дожджык шэпча жыта дым пайшоў наніз.

Тэставыя заданні.

1. Выберыце правільны працяг азначэння тэксту:

А) некалькі сказаў на адну і тую ж тэму;

Б) некалькі сказаў, якія звязаны па сэнсе і граматычна.

2. Ці можна з дадзеных сказаў утварыць тэкст?

На луг апускаўся туман. Кніга выпушчана ў мінулым годзе. Школьны ансамбль выступіў на гарадскім конкурсе. У Беларусі многа азёраў.

А) можна; Б) нельга;



3. Якія з дадзеных слоў назоўнікі?

А) шчасце; В) ён; Д) вузкі;

Б) радасць; Г) мітусня;

3. Пазначце назоўнікі мужчынскага роду:

А) гусь; В) лог; Д) бездараж;

Б) цень; Г) мурашнік;

4. Дапішыце е ці і:

А) на зямл…; В) на падлоз…;

Б) на кан…; Г) у лес…; Д) у ліпен…;

5. Пазначце правільныя формы назоўнікаў 3-га скланення ў творным склоне:

А) ночай; В) сенажацяй;

Б) печчу; Г) творчасцю; Д) мышшу;

6. Пазначце прыметнікі:

А) бель; В) чысты; Д) насіць;

Б) вышыня; Г) верхні;

7. Пазначце дзеясловы:

А) гульня; В) надзімаць;

Б) сачыць; Г) лунаць Д) жаданне;

8. Пазначце дзеясловы І спражэння:

А) весяліць; В) мроіць;

Б) рэдагаваць; Г) рушыць; Д) тупаць;

9. Устаўце е ці і :

А) кіда…ш; В) чака…ш;

Б) гол…ш; Г) прагн…м; Д) водз…м;

10. Устаўце ю ці я:

А) жарту…ць; В) садз…ць;

Б) хварэ…ць; Г) пілу…ць; Д) леп…ць;

11. Пазначце словазлучэнні:

А)ягады і грыбы; В) месячнае святло;

Б) дождж ідзе; Г) каля дарогі; Д) скласці план;

12. Якому стылю ўласцівы наступныя прыметы?

А) непасрэднасць, свабодны выбар слоў і выразаў; а) гутарковаму;

Б) падкрэсленая лагічнасць, доказнасць; б) мастацкаму;

В) вобразнасць, маляўнічасць, эмацыянальнасць. в) навуковаму;



13. Пазначце сказ, у якім граматычнай асновай з’яўляецца адзін галоўны член – дзейнік.

А) Цёмная ноч апусцілася на зямлю. В) Сава – начная птушка.

Б) Асенні краявід. Г) Надвор’е сухое.

14. У якіх сказах трэба паставіць двукроп’е:

А) Добра расце каля вады вярба, вольха, каліна.

Б) На берагах буйных рэк размешчаны нашы гарады Магілёў, Гомель, Гродна.

В) Да савіных належаць птушкі пугач, сава, сіпуха.

Г) У ліпені паспяваюць чарніцы, парэчкі, маліны.

15. Пазначце сказы, у якіх ёсць звароткі:

А) Прыйшоў май, апрануў у зелень гай.

Б) Стас, ты ўжо падрыхтаваўся да ўрокаў?

В) Шмат вершаў прысвяцілі паэты роднаму краю.

Г) Я люблю цябе, мая Беларусь!

1. Устаўце е ці я: 2. Устаўце ю ці я:

А) суму…ш в) лов…ш а) буду…ць в) се…ць

Б) раша…ш г) ра…м б) аднаўля…ць г) рыхл…ць
3.У якіх словах прапушчана літара 0? 4. У якіх словах патрэбна ўставіць э ?

А) зав…страны в) пазал..та а) р…чанька в) ц...гляны

Б) к...эфіцыент г)чырв..наваты б) сард…чны г) ч...ромха
5. Устаўце е ці я: 6. Устаўце е, ё ці я:

А) кл…новы в) св…тлавалосы а) ап…тыт в) л…генда

Б) л…снічоўка г) с…лянскі б)кал…ндарны г)с…нняшні
7.Пастаўце мяккі знак ці апостраф: 8. У якіх словах пішацца мяккі знак?

А) раз…юшаны в) парц…ера а) барац…біт в) камен…чык

Б) л…юцца г) кур…ер б) дз…ве г) з радас…цю
9.У якіх словах пішацца ц ці т: 10. У якіх словах пішацца у / ў ?

А) ба…вінне в) бры…венны а) ва …ніверсітэце в) ла…рэат

Б) чарс..вець г) аўтары…этны б) жанчына-…рач г) аквары…м
11. Устаўце с ці сс: 12. Уставіць прыстаўны в:

А) ра…адзіць в) ка…а а) …астрыё в) …участак

Б) ра…ада г) прагрэ…іўны б) …орган г) шэра…окі
13.У якіх словах трэба ўставіць яшчэ адпаведную 14. Устаўце з ці зз?

літару ( падаўжэнне): а) абя…долены в) пало…е

а) збож…а в) ван…а б) бе…апаветны г) ра…лаваць

б) палес…кі г) ал…ея
15. Пішацца раз- ці раза- ? 16. Пішацца і, й ці ы ?

А) …блытаць в) …слаць а) за…граць в) с...граць

Б) …браць г) …званіць б) над…сці г) с…сці
17. Пішацца з ці с ? 18. Пішацца ад ці ада ?

А) …будаваць в) бе…сардэчны а) …бягаць в) …мкнуць

Б) бе…абаронны г) бе…запаветны б) …гнаць г) …плата
19. Пішацца і, й ці ы ? 20. Якія словы пішуцца праз злучок ?

А) за…нець в) пад…сці а) бела..бароды в) залаціста..жоўты

Б) за…скрыцца г) ува…сці б) Буда..Кашалёва г) празрыста..яркі
21. Пішацца е ці я ? 22. Якія словы пішуцца разам ?

А) ален…вод в) земл…апісанне а) паў..лімона в) ярка..жоўты

Б) бо…камплект г) стал…вар б) шумна..цечны г) сена..ўборачны
23. Пішацца о ці а ? 24.Пішацца е, ё ці я ?

А) б…яздольны в) св…есаблівы а) жыцц…люб в) рады…станцыя



Б) р…знастайны г) ч…рнавокі б)жыцц…радасны г) сярэдн…вяковы


База данных защищена авторским правом ©shkola.of.by 2016
звярнуцца да адміністрацыі

    Галоўная старонка